Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 37

स्तंभतीर्थमिति ख्यातं स्तम्भो गर्वः कृतो यतः । स्तंभस्य हि फलं सद्यो ब्रह्मापि प्राप किं परः

staṃbhatīrthamiti khyātaṃ stambho garvaḥ kṛto yataḥ | staṃbhasya hi phalaṃ sadyo brahmāpi prāpa kiṃ paraḥ

Её назовут «Стамбха-тиртха», ибо там гордыня (garva) была воздвигнута как «столп» (stambha). Плод гордости приходит тотчас: если даже Брахма испытал это, что уж говорить о прочих?

staṃbha-tīrthamthe Staṃbha-tīrtha
staṃbha-tīrtham:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootstaṃbha (प्रातिपदिक) + tīrtha (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुष-समास (स्तम्भस्य तीर्थम्)
itithus/called
iti:
Sambandha (Quotation marker)
TypeIndeclinable
Rootiti (अव्यय)
Formउद्धरण/इति-समाप्त्यर्थक-अव्यय (quotative)
khyātamis known
khyātam:
Viśeṣaṇa (Predicate adjective)
TypeAdjective
Rootkhyāta (कृदन्त; √khyā)
Formभूतकृदन्त (PPP), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; विधेय-विशेषण
stambhaḥpride/rigidity (stambha)
stambhaḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootstambha (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
garvaḥarrogance
garvaḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootgarva (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; समानााधिकरण (apposition)
kṛtaḥwas made/was caused
kṛtaḥ:
Kriyā (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootkṛta (कृदन्त; √kṛ)
Formभूतकृदन्त (PPP), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्मणि-प्रयोग (passive sense)
yataḥbecause/wherefrom
yataḥ:
Hetu (Cause/हेतु)
TypeIndeclinable
Rootyatas (अव्यय/सम्बन्धबोधक)
Formअव्यय; हेतुवाचक (causal relative adverb)
staṃbhasyaof pride/rigidity
staṃbhasya:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootstaṃbha (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive), एकवचन
hiindeed
hi:
Sambandha/Emphasis (निपात)
TypeIndeclinable
Roothi (अव्यय)
Formनिपात (particle), अवधानार्थ
phalamfruit/result
phalam:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootphala (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन
sadyaḥimmediately
sadyaḥ:
Kālādhi-karaṇa (Time/काल)
TypeIndeclinable
Rootsadyaḥ (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय (adverb of time)
brahmāBrahmā
brahmā:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootbrahman (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
apieven
api:
Sambandha/Emphasis (निपात)
TypeIndeclinable
Rootapi (अव्यय)
Formनिपात (particle), अपि=even
prāpaattained/received
prāpa:
Kriyā (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootāp (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), परस्मैपद, प्रथम-पुरुष, एकवचन; प्र-उपसर्ग
kimwhat?
kim:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootkim (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; प्रश्नवाचक
paraḥanother/anyone else
paraḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootpara (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

Dharma (Dharma-deva)

Tirtha: Stambhatīrtha

Type: kshetra

Listener: Overarching: Pāṇḍava; immediate: those present at the tīrtha episode

Scene: A sacred pillar rises near a tīrtha—simultaneously a physical marker and allegory of pride; Brahmā’s humbled figure is suggested as a cautionary exemplar.

D
Dharma
S
Stambhatīrtha
B
Brahmā

FAQs

Pride hardens into a ‘pillar’ that blocks grace; its karmic result manifests swiftly, even for the exalted.

Stambhatīrtha is explicitly named and explained through its moral-etymological origin.

No specific rite is given; the verse provides the tīrtha’s name and the warning (phala) regarding arrogance.