Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 44
Devanagari script
इतरेद्युरपि प्राप्तः स च श्येनो महाबलः । तयोरभिमुखं तत्र स्थितो याम द्वयावधि
Transliteration
itaredyurapi prāptaḥ sa ca śyeno mahābalaḥ | tayorabhimukhaṃ tatra sthito yāma dvayāvadhi
Translation
И на следующий день явился тот ястреб великой силы; стоя там лицом к ним обоим, он оставался в течение двух ям (yāma).
Word by Word
इतरेद्युःon the next day
इतरेद्युः:
Kriya-vishesana (Temporal/कालवाचक)
TypeIndeclinable
Rootitara (प्रातिपदिक) + dyu (प्रातिपदिक)
Formअव्ययीभावसमास; कालवाचक अव्यय (temporal adverb)
अपिalso
अपि:
Sambandha (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootapi (अव्यय)
Formअव्यय; particle (also/even)
प्राप्तःarrived
प्राप्तः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeVerb
Rootpra-√āp (आप् धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त; पुंलिङ्ग, प्रथमा-एकवचन; ‘having arrived’
सःhe
सः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-एकवचन
चand
च:
Sambandha (Connector/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formअव्यय; conjunction
श्येनःhawk
श्येनः:
Karta (Apposition/समनाधिकरण)
TypeNoun
Rootśyena (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-एकवचन
महाबलःvery strong
महाबलः:
Karta (Subject attribute/विशेषण)
TypeAdjective
Rootmahā (प्रातिपदिक) + bala (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारयसमास; पुंलिङ्ग, प्रथमा-एकवचन; nominative singular; agreeing with ‘श्येनः’
तयोःof the two
तयोः:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formद्विवचनस्य षष्ठी/सप्तमी; here षष्ठी-द्विवचन (genitive dual)
अभिमुखम्facing (towards)
अभिमुखम्:
Adhikarana (Direction/दिशाधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootabhimukha (प्रातिपदिक)
Formअव्ययीभाववत्/क्रियाविशेषणरूपेण द्वितीया-एकवचन (adverbial accusative): facing towards
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Roottatra (अव्यय)
Formअव्यय; स्थानवाचक क्रियाविशेषण
स्थितःremained
स्थितः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeVerb
Root√sthā (स्था धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त; पुंलिङ्ग, प्रथमा-एकवचन; ‘stood/remained’
यामम्a watch (of time)
यामम्:
Kāla-adhikarana (Time measure/कालाधिकरण)
TypeNoun
Rootyāma (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-एकवचन; accusative singular; कालपरिमाणे (measure of time)
द्वयावधिfor two (watches) in duration
द्वयावधि:
Kāla-adhikarana (Duration/कालाधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootdvaya (प्रातिपदिक) + avadhi (प्रातिपदिक)
Formअव्ययीभावसमास; परिमाणवाचक क्रियाविशेषण; ‘द्वयम् अवधिः यस्य’ = for a duration of two
Speaker
Narrator (within Skanda → Agastya discourse, Kāśī Khaṇḍa convention)
Tirtha Mahatmya
Tirtha: Kāśī (Avimukta)
Type: kshetra
Visual Art Cues
Scene: Next day the powerful hawk returns and stands facing the pair, unmoving, for two yāmas—an extended standoff.
Characters & Entities
Ś
Śyena (hawk)FAQs
Hostility can be persistent; dharma requires sustained vigilance, not momentary confidence.
No specific tīrtha is named in this verse; it functions as narrative within the Kāśī Khaṇḍa.
None.