Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 9

करिकर्णाग्रचपलं जीवितं विविधं वसु । तस्मात्परोपकरणं कार्यमेकं विपश्चिता

karikarṇāgracapalaṃ jīvitaṃ vividhaṃ vasu | tasmātparopakaraṇaṃ kāryamekaṃ vipaścitā

Жизнь непостоянна, как кончик уха слона, и богатство принимает многие неустойчивые облики; потому мудрецу надлежит превыше всего совершать одно: помогать другим.

kari-karṇa-agra-capalamfickle like the tip of an elephant’s ear
kari-karṇa-agra-capalam:
Visheshana (Adjectival/विशेषण)
TypeAdjective
Rootkari (प्रातिपदिक) + karṇa (प्रातिपदिक) + agra (प्रातिपदिक) + capala (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; बहुपद-तत्पुरुषसमासः; ‘करिणः कर्णाग्रवत् चपलम्’ इत्यर्थे ‘jīvitam’ इत्यस्य विशेषणम्
jīvitamlife
jīvitam:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootjīvita (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
vividhamvarious
vividham:
Visheshana (Adjectival/विशेषण)
TypeAdjective
Rootvividha (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘vasu’ इत्यस्य विशेषणम्
vasuwealth
vasu:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootvasu (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
tasmāttherefore
tasmāt:
Hetu (Cause/हेतु)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसक, पञ्चमी (अपादान), एकवचन; हेत्वर्थे ‘therefore/from that’
para-upakaraṇamservice/helping others
para-upakaraṇam:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootpara (प्रातिपदिक) + upakaraṇa (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘परस्य उपकरणम्’ इति षष्ठी-तत्पुरुषः
kāryamto be done
kāryam:
Kriya (Obligation/क्रिया)
TypeAdjective
Rootkārya (प्रातिपदिक; कृ-धातोः यत्-प्रत्यय)
Formकृदन्त (यत्-प्रत्ययान्त), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विधेय-विशेषणम् ‘to be done’
ekamone (alone)
ekam:
Visheshana (Adjectival/विशेषण)
TypeAdjective
Rooteka (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘kāryam’ इत्यस्य विशेषणम्
vipaścitāby the wise
vipaścitā:
Karana (Agent/करण)
TypeNoun
Rootvipaścit (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (करण), एकवचन; ‘विपश्चिता (जनैः)’ इति कर्तृ-करणभावे; ‘by the wise person’

Pārāśarya (contextual continuation)

Tirtha: Kāśī-kṣetra

Type: kshetra

Listener: null

Scene: A wise pilgrim watches an elephant flap its ear; the metaphor overlays a fleeting human life scene and shifting piles of coins; the pilgrim then gives alms and helps a traveler on the ghat steps.

W
Wise person (vipaścit)
I
Impermanence (life/wealth)

FAQs

Because life and wealth are unstable, the wisest and most lasting use of one’s time is compassionate service to others.

No specific tīrtha is named; the verse serves as dharma-sāra within the Kāśīkhaṇḍa’s broader sacred context.

No formal ritual is prescribed; it enjoins a constant vow-like practice of paropakāra (benefiting others).