Home›Skanda Purana›Avanti Khanda›Reva Khanda›Adhyaya 16›Shloka 19
←Previous Verse
Next Verse→

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 19

Devanagari script

स्रष्टासि सृष्टिश्च विभो त्वमेव विश्वस्य वेद्यं च परं निधानम् । आहुर्द्विजा वेदविदो वरेण्यं परात्परस्त्वं परतः परोऽसि

Transliteration

sraṣṭāsi sṛṣṭiśca vibho tvameva viśvasya vedyaṃ ca paraṃ nidhānam | āhurdvijā vedavido vareṇyaṃ parātparastvaṃ parataḥ paro'si

Translation

О Всепроникающий, Ты один — Творец и само деяние творения; Ты — высочайшее сокровище и предельное, что должно быть познано во вселенной. Дваждырождённые, ведающие Веды, провозглашают Тебя наидостойнейшим поклонения — выше высшего, за пределами всякого «за пределами».

Word by Word
स्रष्टाcreator
स्रष्टा:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootस्रष्टृ (प्रातिपदिक; √सृज् धातु-जन्य कर्तृवाचक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन; कर्तृवाचक-नाम
असिyou are
असि:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√अस् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), मध्यम-पुरुष (2nd person), एकवचन; परस्मैपद
सृष्टिःcreation
सृष्टिः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootसृष्टि (प्रातिपदिक; √सृज् धातु-जन्य भाववाचक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-बोधक अव्यय (conjunction)
विभोO all-pervading Lord
विभो:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootविभु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति (Vocative), एकवचन
त्वम्you
त्वम्:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formउत्तम-पुरुषार्थे सर्वनाम; प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
एवindeed/alone
एव:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअवधारणार्थक अव्यय (particle of emphasis)
विश्वस्यof the universe
विश्वस्य:
Sambandha (षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootविश्व (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (6th/Genitive), एकवचन
वेद्यम्the knowable (object of knowledge)
वेद्यम्:
Karmadhāraya/Predicate (विधेय)
TypeNoun
Rootवेद्य (प्रातिपदिक; √विद् धातु-जन्य कृदन्त-विशेष्य)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विधेय (predicate nominative)
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-बोधक अव्यय (conjunction)
परम्supreme
परम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootपर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (to निधानम्)
निधानम्abode/treasure/repository
निधानम्:
Karmadhāraya/Predicate (विधेय)
TypeNoun
Rootनिधान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विधेय (predicate)
आहुःthey say
आहुः:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√अह्/√ब्रू (धातु; ‘आह’ इति वदने)
Formलिट्-लकार (Perfect; reported speech), प्रथम-पुरुष (3rd person), बहुवचन
द्विजाःtwice-born (Brahmins)
द्विजाः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootद्विज (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन
वेदविदःknowers of the Veda
वेदविदः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootवेदविद् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; ‘वेद’ + ‘विद्’ (ज्ञाता)
वरेण्यम्most worthy of choice/veneration
वरेण्यम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootवरेण्य (प्रातिपदिक; √वृ धातु-जन्य)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (2nd/Accusative), एकवचन; कर्मपद (object of ‘आहुः’)
परात्परःhigher than the highest
परात्परः:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootपरात्पर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; ‘परात्’ (abl. of पर) + ‘पर’ = अतिशय-तत्पुरुष
त्वम्you
त्वम्:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formप्रथमा-विभक्ति, एकवचन
परतःbeyond/than
परतः:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootपरतस् (अव्यय/तद्धित-निपात)
Formअव्यय; ‘from/than’ (ablative sense adverb)
परःsupreme/other
परः:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootपर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विधेय-विशेषण
असिyou are
असि:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√अस् (धातु)
Formलट्-लकार, मध्यम-पुरुष, एकवचन; परस्मैपद
Speaker

Likely Indra / Devas (continuing stuti); exact speaker not explicit in the snippet

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Revā (Narmadā) tīrthas (contextual)

Type: river

Visual Art Cues

Scene: Brahmā (Padmayoni) offers a lofty Vedic hymn to the all-pervading Mahādeva, presenting Śiva as creator, creation, and the supreme treasure; the atmosphere is still, cosmic, and contemplative.

Characters & Entities
M
Maheśvara (implied Supreme Lord)
V
Veda
D
Dvipas (dvijāḥ)

FAQs

The Highest is both the source and substance of the cosmos; true knowledge culminates in devotion to that supreme refuge.

No particular site is named; the verse is a universal theological declaration.

None explicitly; it emphasizes Vedic testimony and contemplative knowing (vedya).

←Previous Verse
Next Verse→