Rig Veda 9.112.1: Mandala 9, Sukta 112, Mantra 1

Sukta 9.112

Devata: Soma (Indu) for Indra

Chandas: Anushtubh-like (late/gnomic feel; exact meter needs confirm)

Samhita Patha (Devanagari)

नानानं वा उ नो धियो वि व्रतानि जनानाम् । तक्षा रिष्टं रुतं भिषग्ब्रह्मा सुन्वन्तमिच्छतीन्द्रायेन्दो परि स्रव ॥

Transliteration

nānā́naṃ vā́ u no dhíyo ví vratā́ni jánānām | tákṣā riṣṭáṃ rutáṃ bhiṣág brahmā́ sunvántam icchatī́ndrāyéndo párī srava ||

Translation

Различны, воистину, у нас мысли; различны обеты и пути людей. Плотник ищет сломанное дерево, врач — недуг; жрец-брахман ищет того, кто выжимает (сому). О Инду, струись вокруг — для Индры.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• नानानम्: variously; in many ways
• नानानम्: Adhikaraṇa (प्रकार/रीति-अर्थे)
• Type: Indeclinable
• Root: नाना (अव्यय-प्रातिपदिक; ‘variously, in many ways’)

• वै: indeed; surely
• वै: —
• Type: Indeclinable
• Root: वै (निपात)

• उ: and; also (emphatic particle)
• उ: —
• Type: Indeclinable
• Root: उ (निपात)

• नः: of us; our
• नः: सम्बन्ध (genitive)
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद्

• धियः: thoughts; insights; hymns
• धियः: Kartā
• Type: Noun
• Root: धी (प्रातिपदिक)

• वि: apart; forth; in various directions
• वि: —
• Type: Indeclinable
• Root: वि (उपसर्ग/अव्यय)

• व्रतानि: vows; observances; ordinances
• व्रतानि: Karma
• Type: Noun
• Root: व्रत (प्रातिपदिक)

• जनानाम्: of men; of peoples
• जनानाम्: सम्बन्ध (genitive)
• Type: Noun
• Root: जन (प्रातिपदिक)

• तक्षा: has fashioned; fashioned
• तक्षा: —
• Type: Verb
• Root: तक्ष् (धातु)

• अरिष्टम्: the uninjured; the unharmed (thing/state)
• अरिष्टम्: Karma
• Type: Adjective (used substantively)
• Root: अरिष्ट (प्रातिपदिक)

• ऋतम्: ṛta; cosmic order; truth
• ऋतम्: Karma
• Type: Noun
• Root: ऋत (प्रातिपदिक)

• भिषक्: the healer; physician
• भिषक्: Kartā
• Type: Noun
• Root: भिषज्/भिषक् (प्रातिपदिक)

• ब्रह्मा: the brahman-priest; formulator of sacred speech
• ब्रह्मा: Kartā
• Type: Noun
• Root: ब्रह्मन् (प्रातिपदिक)

• सुन्वन्तम्: the Soma-presser; one who is pressing (Soma)
• सुन्वन्तम्: Karma
• Type: Participle
• Root: सु (धातु) + शतृ (वर्तमान कृदन्त) → सुन्वन्त्

• इच्छति: seeks; desires
• इच्छति: —
• Type: Verb
• Root: इष्/इच्छ् (धातु)

• इन्द्राय: for Indra
• इन्द्राय: Sampradāna
• Type: Noun
• Root: इन्द्र (प्रातिपदिक)

• इन्दो: O Indu (Soma)
• इन्दो: सम्बोधन
• Type: Noun
• Root: इन्दु (प्रातिपदिक)

• परि: around; forth; fully
• परि: —
• Type: Indeclinable
• Root: परि (उपसर्ग/अव्यय)

• स्रव: flow; stream
• स्रव: —
• Type: Verb
• Root: स्रु (धातु)