Rig Veda 8.35.19: Mandala 8, Sukta 35, Mantra 19

Sukta 8.35

Rishi: Śyāvāśva

Devata: Aśvinau

Chandas: Jagatī (probable; requires verification)

Samhita Patha (Devanagari)

अत्रेरिव शृणुतं पूर्व्यस्तुतिं श्यावाश्वस्य सुन्वतो मदच्युता । सजोषसा उषसा सूर्येण चाश्विना तिरोअह्न्यम् ॥

Transliteration

atrér iva śṛṇutaṃ pūrvyá-stutiṃ śyāvā́śvasya sunvató mada-cyutā | sajóṣasā uṣásā sū́ryeṇa cā́śvinā tiroáhnyam ||

Translation

О Ашвины, изливающие опьянение, услышьте древнюю хвалу, как некогда Атри, — этот гимн Шьявāшвы, выжимающего Сому. В согласии с Ушас и с Сурьей, Ашвины, пройдите сквозь сокрытия дня и сделайте ваше присутствие действенным в нас.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• अत्रेः: of Atri
• अत्रेः: सम्बन्ध (genitive relation)
• Type: Noun
• Root: अत्रि (ऋषि-नाम, प्रातिपदिक)

• इव: like, as
• इव: (उपमान/तुलना-निपात)
• Type: Indeclinable
• Root: इव (निपात)

• शृणुतम्: hear (you two)!
• शृणुतम्: (क्रिया) — श्रोता (कर्तृ) = ‘you two’
• Type: Verb
• Root: श्रु (धातु)

• पूर्व्यः: ancient, primeval
• पूर्व्यः: विशेषण (of कर्म)
• Type: Adjective
• Root: पूर्व्य (विशेषण-प्रातिपदिक < पूर्व)

• स्तुतिम्: praise, hymn
• स्तुतिम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: स्तुति (प्रातिपदिक < √स्तु)

• श्यावाश्वस्य: of Śyāvāśva
• श्यावाश्वस्य: सम्बन्ध (genitive relation)
• Type: Noun
• Root: श्यावाश्व (ऋषि-नाम, प्रातिपदिक)

• सुन्वतः: of the Soma-presser
• सुन्वतः: विशेषण (of सम्बन्धी)
• Type: Participle (Adjectival)
• Root: सुन्वत् (वर्तमान कृदन्त/प्रातिपदिक < √सु ‘to press (Soma)’)

• मदच्युता: O you two who do not let intoxication/rapture fail (steadfast in exhilaration)
• मदच्युता: सम्बोधन (addressed)
• Type: Adjective (vocative epithet)
• Root: मदच्युत (बहुव्रीहि/कर्मधारय-समास; मद + च्युत < √च्यु)

• सजोषसा: together, in companionship
• सजोषसा: क्रियाविशेषण (manner)
• Type: Indeclinable (adverbial) / fixed form
• Root: सजोषस् (अव्ययीभाव/तत्पुरुष-समास; सह + जोषस् ‘delight, companionship’)

• उषसा: with Uṣas (Dawn)
• उषसा: सहकारक/करण (association/instrumental: ‘with Dawn’)
• Type: Noun
• Root: उषस् (देवी-नाम, प्रातिपदिक)

• सूर्येण: with Sūrya (the Sun)
• सूर्येण: सहकारक/करण (association/instrumental: ‘with the Sun’)
• Type: Noun
• Root: सूर्य (देव-नाम, प्रातिपदिक)

• च: and
• च: समुच्चय
• Type: Indeclinable
• Root: च (निपात)

• अश्विना: O Aśvins (you two)
• अश्विना: सम्बोधन (addressed)
• Type: Noun
• Root: अश्विन् (देव-नाम, प्रातिपदिक)

• तिरः: across, beyond; through
• तिरः: क्रियाविशेषण/उपपद
• Type: Indeclinable
• Root: तिरस्/तिरः (अव्यय)

• अह्न्यम्: the daily course / the day(-space)
• अह्न्यम्: कर्म (object of an implied motion/transition with तिरः)
• Type: Adjective/Noun
• Root: अह्न्य (प्रातिपदिक < अहन् ‘day’)