Rig Veda 6.70.5: Mandala 6, Sukta 70, Mantra 5

Sukta 6.70

Rishi: Bharadvāja (Bārhaspatya)

Devata: Dyāvāpṛthivī

Chandas: Jagatī

Samhita Patha (Devanagari)

मधु नो द्यावापृथिवी मिमिक्षतां मधुश्चुता मधुदुघे मधुव्रते । दधाने यज्ञं द्रविणं च देवता महि श्रवो वाजमस्मे सुवीर्यम् ॥

Transliteration

mádhu no dyā́vāpṛthivī́ mimikṣatāṃ madhuścútā madhudúghe mádhu-vrate | dádhāne yajñáṃ dráviṇaṃ ca devátā mahí śrávo vā́jam asmḗ suvī́ryam ||

Translation

Да смешают для нас Небо и Земля сладость — сладость каплющую, сладость доящую, верные обету сладости. Поддерживая жертву и божественные богатства, даруйте нам великую славу, силу-изобилие и героическую мощь, возрастающую в нас.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• मधु: sweetly; sweetness
• मधु: Karma (क्रियाविशेषणरूपेण—‘मधुरम्’)
• Type: Noun (used adverbially)
• Root: मधु- (प्रातिपदिक)

• नः: for us; our
• नः: Sampradāna (हितार्थे/अस्माकम्)
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद्- (सर्वनाम)

• द्यावापृथिवी: Heaven-and-Earth (the two)
• द्यावापृथिवी: Kartā
• Type: Noun (dual compound)
• Root: द्यावापृथिवी- (द्वन्द्व-प्रातिपदिक; द्यौ- + पृथिवी-)

• मिमिक्षताम्: let (the two) mix/moisten; let them pour forth
• मिमिक्षताम्: Kriyā
• Type: Verb
• Root: √मिक्ष्/मिक्ष (मिश्रणे/सिञ्चने; Vedic: ‘to mingle, to moisten, to pour’)

• मधुश्चुता: dripping with sweetness
• मधुश्चुता: Kartā (विशेषणम्)
• Type: Adjective (epithet)
• Root: मधु- + √च्युत् (च्युत्/च्यु—‘to drip, to flow’); बहुव्रीहि/कर्मधारय-प्रातिपदिक

• मधुदुघे: milking sweetness; yielding sweet (milk)
• मधुदुघे: Kartā (विशेषणम्)
• Type: Adjective (epithet)
• Root: मधु- + √दुह् (दोहने ‘to milk’); बहुव्रीहि/कर्मधारय-प्रातिपदिक

• मधुव्रते: whose ordinance/order is sweet; of sweet law
• मधुव्रते: Kartā (विशेषणम्)
• Type: Adjective (epithet)
• Root: मधु- + व्रत- (व्रत ‘ordinance, vow, fixed order’)

• दधाने: bearing; holding
• दधाने: Kartā (विशेषणम्)
• Type: Verb (participial form used adjectivally)
• Root: √धा (धारणे/स्थापने ‘to place, to set’; here middle ‘bearing/holding’)

• यज्ञम्: sacrifice; ritual offering
• यज्ञम्: Karma
• Type: Noun
• Root: यज्ञ- (प्रातिपदिक)

• द्रविणम्: wealth; bounty
• द्रविणम्: Karma
• Type: Noun
• Root: द्रविण- (प्रातिपदिक)

• च: and
• च: —
• Type: Indeclinable
• Root: च (निपात)

• देवता: divinity; divine power
• देवता: Karma
• Type: Noun
• Root: देवता- (प्रातिपदिक)

• महि: greatly; mightily
• महि: Karaṇa (रीत्यर्थे—‘महत्त्वेन’)
• Type: Indeclinable (adverbial)
• Root: महि (अव्यय/विशेषणप्रयोगः; from महत्- ‘great’)

• श्रवः: fame; glory
• श्रवः: Karma
• Type: Noun
• Root: श्रवस्- (प्रातिपदिक)

• वाजम्: prize; strength; (victory-)booty
• वाजम्: Karma
• Type: Noun
• Root: वाज- (प्रातिपदिक)

• अस्मे: for us; among us
• अस्मे: Sampradāna
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद्- (सर्वनाम)

• सुवीर्यम्: good heroism; excellent manly power
• सुवीर्यम्: Karma
• Type: Noun
• Root: सु- (उपसर्ग) + वीर्य- (प्रातिपदिक)