Rig Veda 5.29.6: Mandala 5, Sukta 29, Mantra 6

Sukta 5.29

Rishi: Atri (Ātreya)

Devata: Indra (Maruts as assistants)

Chandas: Triṣṭubh

Samhita Patha (Devanagari)

नव यदस्य नवतिं च भोगान्त्साकं वज्रेण मघवा विवृश्चत् । अर्चन्तीन्द्रं मरुतः सधस्थे त्रैष्टुभेन वचसा बाधत द्याम् ॥

Sanskrit recitationRig Veda 5.29.6

Transliteration

nava yad asya navatiṃ ca bhogānt sākam vajreṇa maghavā vivṛścat | arcantīndraṃ marutaḥ sadhaste traiṣṭubhena vacasā bādhata dyām ||

Translation

Когда щедрый Магхаван одним ударом ваджры рассёк девяносто девять наслаждений врага, Маруты на общем седалище воспели Индру; словом триштубха они разверзли небо, открывая путь высшему свету.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• नव: nine
• नव: विशेषण (of नवतिम्)
• Type: Numeral/Adjective
• Root: नवन्

• यत्: which/that
• यत्: सम्बन्ध/अन्वय (relative connector)
• Type: Pronoun (relative)
• Root: यद्

• अस्य: of him/of this (of Indra)
• अस्य: सम्बन्ध (genitive)
• Type: Pronoun
• Root: इदम् (अस्- pronominal stem)

• नवतिम्: ninety
• नवतिम्: कर्म (object of विवृश्चत्)
• Type: Numeral (noun-like)
• Root: नवति

• च: and
• च: समुच्चय
• Type: Indeclinable
• Root: च

• भोगान्: enjoyments/possessions (booty, goods)
• भोगान्: कर्म (object of विवृश्चत्)
• Type: Noun
• Root: भोग (प्रातिपदिक) < √भुज्/भुज् (to enjoy/consume)

• साकम्: together
• साकम्: सह/समुच्चय (together-with sense)
• Type: Indeclinable
• Root: साकम्

• वज्रेण: with the thunderbolt
• वज्रेण: करण
• Type: Noun
• Root: वज्र

• मघवा: the bountiful one (Indra)
• मघवा: कर्ता
• Type: Noun/Epithet
• Root: मघवन्

• विवृश्चत्: cut down/cleft
• विवृश्चत्: क्रिया
• Type: Verb
• Root: √वृश्च् (to cut, hew, cleave)

• अर्चन्ती: praising
• अर्चन्ती: कर्ता (of बाधत) / सहक्रिया (praising)
• Type: Participle
• Root: √अर्च् (to praise, sing)

• इन्द्रम्: Indra
• इन्द्रम्: कर्म (object of अर्चन्ती)
• Type: Noun
• Root: इन्द्र

• मरुतः: the Maruts
• मरुतः: कर्ता (of बाधत)
• Type: Noun
• Root: मरुत्

• सधस्थे: in the common seat/assembly-place
• सधस्थे: अधिकरण
• Type: Noun
• Root: सधस्थ

• त्रैष्टुभेन: in triṣṭubh (metre)
• त्रैष्टुभेन: विशेषण (of वचसा) / करण
• Type: Adjective (metre-name)
• Root: त्रैष्टुभ

• वचसा: with (their) utterance/word
• वचसा: करण
• Type: Noun
• Root: वचस्

• बाधत: they pressed/overcame
• बाधत: क्रिया
• Type: Verb
• Root: √बाध् (to press, force, drive, overcome)

• द्याम्: the heaven/sky
• द्याम्: कर्म (object of बाधत)
• Type: Noun
• Root: द्यौ/दिव्