Rig Veda 3.35.3: Mandala 3, Sukta 35, Mantra 3
Sukta 3.35
Rishi: Viśvāmitra Gāthina
Devata: Indra (with address to his steeds)
Chandas: Triṣṭubh (probable)
Samhita Patha (Devanagari)
उपो नयस्व वृषणा तपुष्पोतेमव त्वं वृषभ स्वधावः । ग्रसेतामश्वा वि मुचेह शोणा दिवेदिवे सदृशीरद्धि धानाः ॥
Transliteration
upó nayasva vṛ́ṣaṇā tapúṣpótem áva tváṃ vṛṣabha svadhāvaḥ | grásētām áśvā ví mucéhá śóṇā divédive sadṛ́śīr addhi dhānā́ḥ ||
Translation
Подведи нас ближе, о два могучих, пьющие жар-силу; и ты также, о Бык, охраняй — самосущий. Пусть кони пасутся; распрягите здесь рыжую пару. День за днём вкушай зёрна, тебе соразмерные.
Word by Word
उपोnear, up to (hither)
उपो:
—
TypeIndeclinable
Rootउप (उपसर्ग/अव्यय) + आ (उपसर्ग) → उपो (sandhi) = उप + आ
नयस्वlead (bring)
नयस्व:
क्रिया (आह्वान/आज्ञा)
TypeVerb
Rootनी (नयति) धातु
वृषणाthe two bulls (two mighty ones)
वृषणा:
कर्म (यौ) / सम्बोधन (हे) (सन्दर्भानुसार)
TypeNoun
Rootवृषन् (प्रातिपदिक) / वृष (वर्षण-बल)
तपुष्पोतेO two ‘tapuṣ-poṭa’ (two ardent/fiery ritual helpers; epithet of the invoked pair)
तपुष्पोते:
सम्बोधन
TypeNoun
Rootतपुष् (प्रातिपदिक, ‘तपस्/तेजस्’) + पोत (प्रातिपदिक, ‘पोतृ/पोतः’ ritual helper) → समासः
उतand, also
उत:
—
TypeIndeclinable
Rootउत (अव्यय)
इमम्this
इमम्:
कर्म
TypePronoun
Rootइदम् (सर्वनाम)
अवdown, forth; (as preverb)
अव:
—
TypeIndeclinable
Rootअव (उपसर्ग/अव्यय)
त्वम्you
त्वम्:
कर्तृ
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम)
वृषभO bull (mighty one)
वृषभ:
सम्बोधन
TypeNoun
Rootवृषभ (प्रातिपदिक)
स्वधावःO possessor of svadhā (innate power/ritual potency)
स्वधावः:
सम्बोधन
TypeAdjective
Rootस्वधा (प्रातिपदिक) + वस्/वत् (प्रत्यय, ‘possessing’) → स्वधावस्
ग्रसेताम्let the two devour
ग्रसेताम्:
क्रिया
TypeVerb
Rootग्रस् (ग्रसति) धातु
अश्वाthe two horses
अश्वा:
कर्तृ
TypeNoun
Rootअश्व (प्रातिपदिक)
विapart, away
वि:
—
TypeIndeclinable
Rootवि (उपसर्ग/अव्यय)
मुचेrelease (set free)
मुचे:
क्रिया
TypeVerb
Rootमुच् (मुञ्चति) धातु
इहhere
इह:
अधिकारण
TypeIndeclinable
Rootइह (अव्यय)
शोणाthe two red (mares/horses)
शोणा:
कर्तृ (विशेषणरूपेण)
TypeAdjective
Rootशोण (प्रातिपदिक)
दिवे-दिवेday by day
दिवे-दिवे:
अधिकारण (काल)
TypeNoun
Rootदिव्/द्यौ (प्रातिपदिक ‘day’)
सदृशीःlike, matching
सदृशीः:
कर्म
TypeAdjective
Rootसदृश (प्रातिपदिक)
अद्धिeat
अद्धि:
क्रिया
TypeVerb
Rootअद् (अत्ति) धातु
धानाःparched grains (offerings)
धानाः:
कर्म
TypeNoun
Rootधान (प्रातिपदिक; ‘parched grains’)
Ritual Application
Philosophical Concepts
Vedic Cosmology
Natural Symbolism
Academic Analysis
Cross References
Yogic Application
Chanting Notes
Ask anything about this verse
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
Not sure where to start?
A free Google sign-in keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.