Rig Veda 3.30.13: Mandala 3, Sukta 30, Mantra 13

Sukta 3.30

Rishi: Viśvāmitra Gāthina

Devata: Indra (with Ushas/Solar imagery as accompaniment)

Chandas: Triṣṭubh

Samhita Patha (Devanagari)

दिदृक्षन्त उषसो यामन्नक्तोर्विवस्वत्या महि चित्रमनीकम् । विश्वे जानन्ति महिना यदागादिन्द्रस्य कर्म सुकृता पुरूणि ॥

Transliteration

didṛ́kṣanta uṣáso yā́mann aktór vivásvatyā máhi citrám anī́kam | víśve jānanti mahinā́ yad ā́gād índrasya kárma sukṛ́tā purū́ṇi ||

Translation

Жаждущие узреть, Зарницы, в пути Ночи, взирают на великий, дивный лик Сияющего. Все узнают, по его величию, когда он пришёл: многие благосотворённые деяния Индры — его победные устроения в душе.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• दिदृक्षन्तः: wishing to see, desiring to behold
• दिदृक्षन्तः: कर्तृ
• Type: Verb (participle)
• Root: √दृश् (दर्शने) + desiderative stem दिदृक्ष-

• उषसः: the Dawns
• उषसः: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: उषस्-

• यामन्: in the course/at the going (time), on the journey
• यामन्: अधिकरण
• Type: Noun
• Root: यामन्-

• अक्तोः: of the night
• अक्तोः: सम्बन्ध
• Type: Noun
• Root: अक्ति- (अक्तिः) / अक्तु- (अक्तुः) ‘night’

• विवस्वत्या: with/through the radiant one (Vivásvatī; the shining)
• विवस्वत्या: करण
• Type: Adjective (used substantively)
• Root: विवस्वत्-

• महि: greatly, mightily
• महि: विशेषण (क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: महि (avyaya from मह्/महत्)

• चित्रम्: bright, wondrous
• चित्रम्: कर्म
• Type: Adjective
• Root: चित्र-

• अनीकम्: face, appearance, shining aspect
• अनीकम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: अनीक-

• विश्वे: all (men/gods), everyone
• विश्वे: कर्तृ
• Type: Adjective (substantive)
• Root: विश्व-

• जानन्ति: they know
• जानन्ति: क्रिया
• Type: Verb
• Root: √ज्ञा (अवबोधने)

• महिना: by greatness, by might
• महिना: करण
• Type: Noun
• Root: महि- / महिमन्- (instrumental महिना)

• यत्: that which
• यत्: सम्बन्ध
• Type: Pronoun (relative)
• Root: यद्-

• आगात्: came, arrived
• आगात्: क्रिया
• Type: Verb
• Root: √गम् (गतौ) with preverb आ-

• इन्द्रस्य: of Indra
• इन्द्रस्य: सम्बन्ध
• Type: Noun
• Root: इन्द्र-

• कर्म: deed, act
• कर्म: कर्म
• Type: Noun
• Root: कर्मन्-

• सुकृता: well-done, well-wrought
• सुकृता: विशेषण
• Type: Adjective (past participle)
• Root: सु-कृत- (ppp of √कृ ‘to do’ with सु-)

• पुरूणि: many
• पुरूणि: कर्म
• Type: Adjective (substantive)
• Root: पुरु-