HomeRig VedaMandala 10Sukta 25Mantra 9
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 9

Sukta 10.25

Rishi: Kakṣīvān Dairghatamasa
Devata: Soma (as Indra’s ally; Vṛtra-slaying support)
Chandas: Triṣṭubh

त्वं नो वृत्रहन्तमेन्द्रस्येन्दो शिवः सखा । यत्सीं हवन्ते समिथे वि वो मदे युध्यमानास्तोकसातौ विवक्षसे ॥

त्वं नो॑ वृत्रहन्त॒मेन्द्र॑स्येन्दो शि॒वः सखा॑ । यत्सीं॒ हव॑न्ते समि॒थे वि वो॒ मदे॒ युध्य॑मानास्तो॒कसा॑तौ॒ विव॑क्षसे ॥

tváṃ no vṛtrahan-taméndrasyéndo śiváḥ sákhā | yát sīm hávante sam-ithé ví vo máde yúdhyamānās tókā-sātau vivákṣase ||

Ты для нас — самый Вṛтра-убивающий друг Индры, о Инду, благой спутник. Когда тебя призывают в сражении, тогда в твоём опьянении ты даёшь им возрасти в победе, что добывает потомство, — в завоевании продолжения.

त्वम् । नः॒ । वृ॒त्र॒ह॒न्ऽत॒म॒ । इन्द्र॑स्य । इ॒न्दो॒ इति॑ । शि॒वः । सखा॑ । यत् । सी॒म् । हव॑न्ते । स॒म्ऽइ॒थे । वि । वः॒ । मदे॑ । युध्य॑मानाः । तो॒कऽसा॑तौ । विव॑क्षसे ॥त्वम् । नः । वृत्रहन्तम । इन्द्रस्य । इन्दो इति । शिवः । सखा । यत् । सीम् । हवन्ते । सम्इथे । वि । वः । मदे । युध्यमानाः । तोकसातौ । विवक्षसे ॥tvam | naḥ | vṛtrahan-tama | indrasya | indo iti | śivaḥ | sakhā | yat | sīm | havante | sam-ithe | vi | vaḥ | made | yudhyamānāḥ | toka-sātau | vivakṣase

त्वम्you
त्वम्:
कर्तृ
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
नःfor us / of us
नः:
सम्प्रदान
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
वृत्रहन्तमthe most Vṛtra-slaying (best slayer of Vṛtra)
वृत्रहन्तम:
कर्म
TypeAdjective (superlative sense)
Rootवृत्रहन् (प्रातिपदिक; वृत्र + हन्)
इन्द्रस्यof Indra
इन्द्रस्य:
सम्बन्ध
TypeNoun
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
इन्दोO Indu (Soma)
इन्दो:
सम्बोधन
TypeNoun (vocative)
Rootइन्दु (प्रातिपदिक)
शिवःkind, auspicious
शिवः:
कर्तृ
TypeAdjective
Rootशिव (प्रातिपदिक)
सखाfriend
सखा:
कर्तृ
TypeNoun
Rootसखि (प्रातिपदिक)
यत्when / since / that
यत्:
सम्बन्ध
TypeRelative pronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
सीम्indeed, just; (enclitic emphasis)
सीम्:
TypeParticle
Rootसीम् (निपात/एन्क्लिटिक)
हवन्तेthey call/invoke
हवन्ते:
कर्तृ
TypeVerb
Rootह्वे (√ह्वा) / ह्वयति
समिथेin the battle, in the encounter
समिथे:
अधिकरण
TypeNoun
Rootसमिथ (प्रातिपदिक)
विapart, forth; intensifier with the verb
वि:
TypePreverb/Particle
Rootवि (उपसर्ग/निपात)
वःfor you (pl.) / of you
वः:
सम्प्रदान
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
मदेin exhilaration, in intoxication (of Soma)
मदे:
अधिकरण
TypeNoun
Rootमद (प्रातिपदिक)
युध्यमानाःfighting, battling
युध्यमानाः:
कर्तृ
TypeParticiple
Rootयुध् (√युध्) + शानच्
तोकसातौin the winning of offspring/lineage (in gaining descendants)
तोकसातौ:
अधिकरण
TypeNoun
Rootतोकसाति (प्रातिपदिक; तोक + साति)
विवक्षसेyou wish to speak / you intend to proclaim
विवक्षसे:
कर्तृ
TypeVerb
Rootवच् (√वच्) with desiderative stem विवक्ष-