Ramayana — Yuddha Kanda, Sarga 121, Shloka 19

अग्निपरीक्षासाक्ष्यं

Agni’s Testimony and Sītā’s Revalidation

Devanagari script

नेयमर्हतिचैश्वर्यंरावणान्तःपुरेशुभा ।अनन्याहिमयासीताभास्करेणप्रभायथा ।।।।

Transliteration

neyam arhati caiśvaryaṁ rāvaṇāntaḥpure śubhā |

ananyā hi mayā sītā bhāskareṇa prabhā yathā ||

Translation

Благочестивая Сита не стала бы желать никакого великолепия во внутренних покоях Раваны; ибо Сита неотделима от меня, как сияние неотделимо от солнца.

Word by Word

• न: not
• न: Negation (निषेध)
• Type: Indeclinable
• Root: न (अव्यय)
• Form: अव्यय; निषेध-निपात

• इयम्: this (woman)
• इयम्: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: इदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन (pronoun, nom sg)

• अर्हति: deserves / is fit for
• अर्हति: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √अर्ह् (धातु)
• Form: लट्-लकार, प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपदम् (is fit/deserves)

• च: and
• च: Conjunction (समुच्चय)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: अव्यय; समुच्चय-निपात

• ऐश्वर्यम्: royal luxury / fortune
• ऐश्वर्यम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: ऐश्वर्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन (acc sg)

• रावणान्तःपुरे: in Ravana's harem/palace
• रावणान्तःपुरे: Adhikarana (अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: रावणान्तःपुर (प्रातिपदिक; रावण + अन्तःपुर)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (अधिकरण), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (in Ravana's inner palace)

• शुभा: auspicious / noble
• शुभा: Karta (कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: शुभ (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (fem nom sg)

• अनन्या: not other (inseparable)
• अनन्या: Karta (कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: अनन्य (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (fem nom sg)

• हि: indeed
• हि: Discourse particle (निपात)
• Type: Indeclinable
• Root: हि (अव्यय)
• Form: अव्यय; निपात (indeed)

• मया: with me / by me
• मया: Sahakari (सहकारी)
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: उत्तमपुरुष-सर्वनाम, तृतीया-विभक्ति, एकवचन (instr sg: with me)

• सीता: Sita
• सीता: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: सीता (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन (nom sg)

• भास्करेण: with the sun
• भास्करेण: Sambandha (सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: भास्कर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन (instr sg)

• प्रभा: radiance
• प्रभा: Upamana (उपमान)
• Type: Noun
• Root: प्रभा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन (nom sg)

• यथा: just as
• यथा: Upamana-marker (उपमा)
• Type: Indeclinable
• Root: यथा (अव्यय)
• Form: अव्यय; उपमा/प्रकारार्थक (as/just as)

Context

Then the fire god taking human form emerged from the fire immediately,with Janaka's daughter shaking off the fire sticks.

Characters & Entities

• Sītā
• Rāvaṇa
• Bhāskara (Sun)

FAQs

What is the core ethical principle (Dharma) in this verse?

Dharma in marriage is framed as steadfast exclusivity and loyalty; Sītā’s integrity is portrayed as inherent and unwavering despite external temptations.

What is the narrative situation?

Rāma argues that Sītā could not be enticed by Rāvaṇa’s palace-luxury and remained bound to him alone.

Which character virtue is emphasized?

Sītā’s unwavering fidelity (ananyatā) and incorruptibility.