Previous Verse
Next Verse

Shloka 7

Akrūra in Hastināpura: Kuntī’s Lament and Dhṛtarāṣṭra’s Moral Instruction

पृथा तु भ्रातरं प्राप्तमक्रूरमुपसृत्य तम् । उवाच जन्मनिलयं स्मरन्त्यश्रुकलेक्षणा ॥ ७ ॥

pṛthā tu bhrātaraṁ prāptam akrūram upasṛtya tam uvāca janma-nilayaṁ smaranty aśru-kalekṣaṇā

Кунтидеви, воспользовавшись приездом брата Акруры, тайно приблизилась к нему. Вспоминая родные места, она заговорила, и глаза её наполнились слезами.

pṛthāPṛthā (Kuntī)
pṛthā:
Kartṛ (कर्ता)
TypeNoun
Rootpṛthā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति (Nominative), एकवचन
tubut/then
tu:
Sambandha-bodhaka (सम्बन्धबोधक)
TypeIndeclinable
Roottu (अव्यय)
Formविरोध/अन्वय-अव्यय (particle: but/indeed)
bhrātarambrother
bhrātaram:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootbhrātṛ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति (Accusative), एकवचन
prāptamarrived
prāptam:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Root√āp (धातु) + prāpta (कृदन्त)
Formकृदन्त (क्त-प्रत्यय), पुंलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति, एकवचन; ‘bhrātaram’ इति पदस्य विशेषणम्
akrūramAkrūra
akrūram:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootakrūra (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति (Accusative), एकवचन; ‘bhrātaram’ इति पदस्य अपपद-विशेषण/सम्बोधनार्थ-नाम
upasṛtyahaving approached
upasṛtya:
Pūrvakāla-kriyā (पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Rootupa+√sṛ (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्ययकृदन्त (gerund), ‘having approached’
tamhim
tam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति (Accusative), एकवचन
uvācasaid
uvāca:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Root√vac (धातु)
Formलिट् (Perfect), परस्मैपदम्, प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन
janma-nilayambirthplace/home of birth
janma-nilayam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootjanma (प्रातिपदिक) + nilaya (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति (Accusative), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (janmanaḥ nilayaḥ)
smarantīremembering
smarantī:
Kartṛ-viśeṣaṇa (कर्तृविशेषण)
TypeVerb
Root√smṛ (धातु) + smarantī (कृदन्त)
Formवर्तमान-कृदन्त (शतृ/शानच्), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन; ‘pṛthā’ इति कर्तुः विशेषणम्
aśru-kala-īkṣaṇāwhose eyes were filled with tears
aśru-kala-īkṣaṇā:
Kartṛ-viśeṣaṇa (कर्तृविशेषण)
TypeAdjective
Rootaśru (प्रातिपदिक) + kala (प्रातिपदिक) + īkṣaṇā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति (Nominative), एकवचन; बहुव्रीहिः (aśru-kalāni īkṣaṇāni yasyāḥ) ‘pṛthā’ इति पदस्य विशेषणम्
P
Pṛthā (Kuntī)
A
Akrūra

FAQs

It describes Kuntī approaching her brother Akrūra after his arrival, overwhelmed by memories of her birthplace and family, with tearful eyes.

Akrūra was connected to her natal family, so his arrival stirred deep remembrance of her birth-home and past relationships, bringing tears.

Human relationships and memories naturally awaken strong emotions; the Bhagavatam shows how such feelings can be acknowledged with humility and used to deepen sincerity and devotion rather than hardening the heart.