Sutra 9

Devanagari script

पाषण्डसंघद्रव्यमश्रोत्रियोपभोग्यं वा देवद्रव्यमाढ्यविधवाद्रव्यं वा गूढमनुप्रविश्य सार्थयानपात्राणि च मदनरसयोगेनातिसंधायापहरेत् ॥ कZ_०१.१८.०९ ॥

Transliteration

pāṣaṇḍasaṃghadravyam aśrotriyopabhogyaṃ vā devadravyam āḍhyavidhavādravyaṃ vā gūḍham anupraviśya sārthayānapātrāṇi ca madanarasayogena atisaṃdhāya apaharet

Translation

Тайно, после проникновения, он может захватить имущество коллективов еретических сект, имущество, которым пользуются неуполномоченные лица, храмовое/божественное имущество или богатство состоятельных вдов; а также, применяя опьяняющие составы, обманом ограбить караванные повозки и суда.

Word by Word

• पाषण्ड-संघ-द्रव्यम्: property/wealth belonging to a heretical/heterodox sect’s congregation
• Type: Noun
• Root: द्रव्य
• Form: नपुंसकलिङ्ग, एकवचन, प्रथमा/द्वितीया; ‘पाषण्डानां संघस्य द्रव्यम्’

• अश्रोत्रिय-उपभोग्यम्: fit to be enjoyed/used by non-śrotriyas (non-Vedic/unauthorized persons)
• Type: Adjective (Kṛdanta)
• Root: उपभोग्य (उप√भुज्)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, एकवचन, प्रथमा/द्वितीया; ‘अश्रोत्रियैः उपभोग्यम्’

• वा: or
• Type: Particle
• Root: वा
• Form: विकल्पार्थक निपात

• देव-द्रव्यम्: property belonging to a deity/temple
• Type: Noun
• Root: द्रव्य
• Form: नपुंसकलिङ्ग, एकवचन, प्रथमा/द्वितीया; ‘देवस्य द्रव्यम्’

• आढ्य-विधवा-द्रव्यम्: property of a wealthy widow
• Type: Noun
• Root: द्रव्य
• Form: नपुंसकलिङ्ग, एकवचन, प्रथमा/द्वितीया; ‘आढ्याया विधवायाः द्रव्यम्’

• वा: or
• Type: Particle
• Root: वा
• Form: विकल्पार्थक निपात

• गूढम्: hidden/secretly stored
• Type: Adjective (Kṛdanta)
• Root: गुह्/गूढ (√गुह्)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, एकवचन, द्वितीया; ‘गूढं (निहितं/गुप्तं)’

• अनुप्रविश्य: having entered stealthily
• Type: Gerund (Absolutive)
• Root: अनु-प्र-√विश्
• Form: क्त्वान्त (ल्यप्) अव्यय; ‘अनुप्रवेशं कृत्वा’

• सार्थ-यान-पात्राणि: containers/vessels (cargo receptacles) of a caravan’s vehicles
• Type: Noun
• Root: पात्र
• Form: नपुंसकलिङ्ग, बहुवचन, द्वितीया; ‘सार्थस्य यानस्य पात्राणि’ (यात्रा-वाहनसम्बद्धानि पात्राणि/भाण्डानि)

• च: and
• Type: Particle
• Root: च
• Form: समुच्चयार्थक निपात

• मदन-रस-योगेन: by means of an admixture/application of madana-juice (an intoxicating/deluding drug)
• Type: Noun
• Root: योग
• Form: पुंलिङ्ग, एकवचन, तृतीया; ‘मदनरसस्य योगेन’

• अतिसंधाय: having deceived/overreached (by trickery)
• Type: Gerund (Absolutive)
• Root: अति-सम्-√धा
• Form: क्त्वान्त (ल्यप्) अव्यय; ‘अतिसन्धानं कृत्वा’ (छलयित्वा/वञ्चयित्वा)

• अपहरेत्: should carry off/steal away
• Type: Verb
• Root: अप-√हृ
• Form: लोट्/विधिलिङ्? (आदेश/विधि-प्रयोग); परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन; धातु: √हृ ‘हरणे’ उपसर्ग: अप-; अर्थ: ‘अपहरणं कुर्यात्’

Entities Mentioned

• pāṣaṇḍa-saṃgha (heterodox collectives)
• aśrotriya (unauthorized beneficiaries)
• temple/deity assets (devadravya)
• wealthy widows
• caravans (sārtha)

More Details

FAQs

What administrative logic underlies listing these specific asset targets (sects, temples, widows, caravans)?

They represent identifiable, often weakly protected or politically marginal asset pools that can be accessed via infiltration and deception to rapidly generate funds in crisis—though ethically fraught.