Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Vishnu Khanda, Shloka 76

एवं संपूज्य विधिवच्छशिनं प्रणतो भवेत् । षोडशान्ये च कलशा दुग्धपूर्णाः सरत्नकाः

evaṃ saṃpūjya vidhivacchaśinaṃ praṇato bhavet | ṣoḍaśānye ca kalaśā dugdhapūrṇāḥ saratnakāḥ

Tendo assim adorado a Lua segundo o rito, deve-se inclinar em reverência. E devem ser preparados outros dezesseis vasos, cheios de leite e ornados com gemas.

एवम्thus, in this manner
एवम्:
Kriyāviśeṣaṇa (Adverbial modifier/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootevam (अव्यय)
Formअव्यय (क्रियाविशेषण/adverb): ‘एवं/तथा’
संपूज्यhaving duly worshipped
संपूज्य:
Pūrvakāla-kriyā (Prior action/पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Rootsam + pūj (धातु) → saṃpūjya (कृदन्त)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund), अव्ययभाव; ‘संपूज्य’ = ‘संपूज्य (having worshipped)’
विधिवत्according to rule, properly
विधिवत्:
Kriyāviśeṣaṇa (Adverbial modifier/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootvidhi (प्रातिपदिक) + vat (तद्धित) → vidhivat (अव्यय)
Formअव्यय (क्रियाविशेषण/adverb): ‘विधिवत्’ = ‘विधिना यथावत्’
शशिनम्the Moon (deity)
शशिनम्:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootśaśin (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/कर्म), एकवचन
प्रणतःbowed down, reverent
प्रणतः:
Kartṛ (Subject complement/कर्ता-विशेषण)
TypeAdjective
Rootpra + nam (धातु) → praṇata (कृदन्त)
Formक्त-प्रत्ययान्त (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (one who is bowed)
भवेत्should be, should become
भवेत्:
Kriyā (Main verb/क्रिया)
TypeVerb
Rootbhū (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative/विधिलिङ्), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
षोडशsixteen
षोडश:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootṣoḍaśa (संख्या-प्रातिपदिक)
Formसंख्यावाचक विशेषण; (अव्ययवत् प्रयोग/indeclinable-like numeral in compound with ‘अन्ये’)
अन्येother (ones)
अन्ये:
Kartṛ (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootanya (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; ‘अन्ये (others)’—कलशाः इत्यस्य विशेषण
and
:
Samuccaya (Conjunction/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formअव्यय (समुच्चय/coordination particle)
कलशाःpots, pitchers
कलशाः:
Kartṛ (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootkalaśa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/कर्ता), बहुवचन
दुग्धपूर्णाःfilled with milk
दुग्धपूर्णाः:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootdugdha (प्रातिपदिक) + pūrṇa (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (दुग्धेन पूर्णाः); पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; कलशाः इत्यस्य विशेषण
सरत्नकाःwith jewels
सरत्नकाः:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootsa (उपसर्ग/सह) + ratnaka (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (रत्नकैः सह/सहिताः); पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; कलशाः इत्यस्य विशेषण

Brahmā (deduced; Vaiṣṇava-khaṇḍa narration style)

Tirtha: Ayodhyā-kṣetra (contextual)

Type: kshetra

Scene: Sixteen milk-filled pots arranged in a semicircle, each draped with cloth and set with small gem ornaments; the devotee bows after moon worship.

C
Candra/Śaśin
K
Kalaśa
D
Dugdha (milk)
R
Ratna (gems)

FAQs

True worship culminates in humility (praṇāma) and generosity expressed through ritual preparation.

Ayodhyā is the sacred narrative setting for this worship-and-dāna procedure.

Prepare sixteen additional kalaśas filled with milk and accompanied by valuables (ratna), following Candrapūjā.