Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 3

आदिनारायणाद्देवि पश्चिमे धनुषां त्रये । संस्थिता सा महादेवी सरिद्रूपा महानदी

ādinārāyaṇāddevi paścime dhanuṣāṃ traye | saṃsthitā sā mahādevī saridrūpā mahānadī

Ó Deusa, a três comprimentos de arco a oeste de Ādinārāyaṇa está aquela Mahādevī — o grande rio, assumindo a forma de um regato sagrado.

आदिनारायणात्from Ādi-Nārāyaṇa
आदिनारायणात्:
Apadana (Source/अपादान)
TypeNoun
Rootआदि + नारायण (प्रातिपदिक); आदि-नारायण
Formपुंलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति (Ablative/5th), एकवचन; षष्ठी/कर्मधारय-समासार्थ (आदिः नारायणः = the primeval Nārāyaṇa)
देविO goddess
देवि:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootदेवी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, संबोधन-विभक्ति (Vocative), एकवचन
पश्चिमेin the west
पश्चिमे:
Adhikarana (Locus/अधिकरण)
TypeNoun
Rootपश्चिम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative/7th), एकवचन; दिशावाचक
धनुषाम्of bows (a measure)
धनुषाम्:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootधनुस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive/6th), बहुवचन
त्रयेat (a distance of) three
त्रये:
Adhikarana (Locus/अधिकरण)
TypeNoun
Rootत्रि (संख्या-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative/7th), एकवचन; संख्यावाचक
संस्थिताsituated
संस्थिता:
Karta (Subject-complement/कर्ता)
TypeAdjective
Rootसं + स्था (धातु) → संस्थित (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formभूतकृदन्त (Past Passive Participle), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषण
साshe
सा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम
महादेवीthe great goddess
महादेवी:
Karta (Apposition/कर्ता)
TypeNoun
Rootमहा + देवी (प्रातिपदिक); महा-देवी
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; कर्मधारय (great goddess)
सरिद्रूपाriver-formed
सरिद्रूपा:
Karta (Subject-complement/कर्ता)
TypeAdjective
Rootसरित् + रूप (प्रातिपदिक); सरित्-रूप
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; तृतीया/षष्ठी-तत्पुरुषार्थ (सरित्-रूपा = having the form of a river)
महानदीgreat river
महानदी:
Karta (Apposition/कर्ता)
TypeNoun
Rootमहा + नदी (प्रातिपदिक); महा-नदी
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; कर्मधारय

Īśvara (Śiva)

Tirtha: Saṃnihitā

Type: ghat

Listener: Devī (Pārvatī)

Scene: Śiva points out the Saṃnihitā: three bow-lengths west of Ādinārāyaṇa, the Great Goddess present as a river/stream—small in form yet vast in sanctity.

Ā
Ādinārāyaṇa
D
Devī
S
Saṃnihitā (river)
P
Prabhāsakṣetra

FAQs

The text anchors holiness in precise sacred geography, presenting the river as a goddess whose presence is locatable and approachable.

Saṃnihitā tīrtha in Prabhāsakṣetra, positioned west of the Ādinārāyaṇa shrine/seat.

No direct rite; the verse provides pilgrimage guidance by identifying the tīrtha’s location.