Home›Skanda Purana›Prabhasa Khanda›Prabhasa Kshetra Mahatmya›Adhyaya 22›Shloka 61
←Previous Verse
Next Verse→

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 61

Devanagari script

चन्द्र उवाच । अहं शप्तस्तु दक्षेण कस्मिंश्चित्कारणांतरे । यक्ष्मणा च क्षयं नीतस्तस्मात्त्वं त्रातुमर्हसि

Transliteration

candra uvāca | ahaṃ śaptastu dakṣeṇa kasmiṃścitkāraṇāṃtare | yakṣmaṇā ca kṣayaṃ nītastasmāttvaṃ trātumarhasi

Translation

Candra disse: Fui amaldiçoado por Dakṣa por certa razão, e a consumpção (yakṣmā) levou-me ao definhamento. Portanto, deves salvar-me.

Word by Word
चन्द्रःCandra (the Moon)
चन्द्रः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootचन्द्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन (Singular)
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन (Singular), परस्मैपद
अहम्I
अहम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअहम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formउत्तमपुरुष-सर्वनाम, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन (Singular)
शप्तःcursed
शप्तः:
Karta (Subject complement/कर्ता-विशेषण)
TypeAdjective
Rootशप् (धातु) + त (कृत्-प्रत्यय)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (Past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; ‘अहम्’ इत्यस्य विशेषण
तुbut/indeed
तु:
Sambandha (Discourse particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formनिपात (particle), विरोध/विशेषार्थक
दक्षेणby Dakṣa
दक्षेण:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootदक्ष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental/3rd), एकवचन
कस्मिन्in some
कस्मिन्:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeAdjective
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative/7th), एकवचन; ‘अन्तरे’ इत्यस्य विशेषण
चित्ever/at all (indefinite)
चित्:
Sambandha (Particle)
TypeIndeclinable
Rootचित् (अव्यय)
Formनिपात (indefinite particle) ‘कस्मिन्’ इत्यनेन सह ‘some’ अर्थे
कारण-अन्तरेin another circumstance/cause
कारण-अन्तरे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootकारण (प्रातिपदिक) + अन्तर (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (कारणस्य अन्तरम् = another cause/occasion); नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative/7th), एकवचन
यक्ष्मणाby consumption/disease (yakṣmā)
यक्ष्मणा:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootयक्ष्मन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental/3rd), एकवचन
चand
च:
Sambandha (Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक-अव्यय (conjunction)
क्षयम्decline/wasting
क्षयम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootक्षय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन
नीतःled/brought (to)
नीतः:
Karta (Subject complement/कर्ता-विशेषण)
TypeAdjective
Rootनी (धातु) + त (कृत्-प्रत्यय)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (Past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; ‘अहम्’ इत्यस्य विशेषण
तस्मात्therefore/from that
तस्मात्:
Hetu (Reason/हेतु)
TypeIndeclinable
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formतस्मात्-इत्यव्ययीभाववत् प्रयोगः; अपादानार्थे (ablative sense)
त्वम्you
त्वम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formमध्यमपुरुष-सर्वनाम, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन
त्रातुम्to protect/save
त्रातुम्:
Prayojana (Purpose/प्रयोजन)
TypeVerb
Rootत्रा (धातु) + तुमुन् (कृत्-प्रत्यय)
Formतुमुनन्त (Infinitive), कर्मार्थक/उद्देश्य (purpose)
अर्हसिare able/ought
अर्हसि:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootअर्ह् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), मध्यमपुरुष (2nd person), एकवचन, परस्मैपद
Speaker

Candra (Soma)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: Śaṃbhu (Śiva)

Visual Art Cues

Scene: Candra, dimmed and emaciated by yakṣmā, stands with folded hands before Śiva, confessing Dakṣa’s curse and pleading for rescue; his lunar glow is faint, suggesting waning vitality.

Characters & Entities
C
Candra
S
Soma
D
Dakṣa
Y
yakṣmā
Ś
Śiva

FAQs

Even celestial beings seek refuge in Śiva; surrender and truthful confession are portrayed as the doorway to grace.

Prabhāsakṣetra, the setting where Candra approaches Śiva for deliverance.

None explicitly; the verse centers on śaraṇāgati (seeking refuge) and prayer for rescue.

←Previous Verse
Next Verse→