Home›Skanda Purana›Prabhasa Khanda›Prabhasa Kshetra Mahatmya›Adhyaya 202›Shloka 75
←Previous Verse
Next Verse→

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 75

Devanagari script

स्नात्वा तत्र वरारोहे सरस्वत्यब्धिसंगमे । रामेश्वरेतिनामानं ततः संपूज्य शंकरम् । गोदानं तत्र देयं तु सम्यग्यात्राफलेप्सुभिः

Transliteration

snātvā tatra varārohe sarasvatyabdhisaṃgame | rāmeśvaretināmānaṃ tataḥ saṃpūjya śaṃkaram | godānaṃ tatra deyaṃ tu samyagyātrāphalepsubhiḥ

Translation

Ó formosa de ancas, após banhar-te ali, na confluência do Sarasvatī com o oceano, e então venerar devidamente Śaṅkara sob o nome de “Rāmeśvara”, aqueles que desejam o fruto pleno da peregrinação devem oferecer ali o dom de uma vaca.

Word by Word
स्नात्वाhaving bathed
स्नात्वा:
Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
TypeVerb
Rootस्ना (धातु) + क्त्वा (क्त्वा-प्रत्यय)
Formक्त्वान्त-अव्ययकृदन्त (gerund/absolutive) ‘having bathed’
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक-अव्यय
वरारोहेO fair-hipped one
वरारोहे:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootवरा (प्रातिपदिक) + आरोह (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन (8th), एकवचन; बहुव्रीहिः (वरम् आरोहः यस्याः सा = ‘she of beautiful ascent/figure’)
सरस्वतीof Sarasvatī (river)
सरस्वती:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootसरस्वती (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी (6th), एकवचन
अब्दिof the ocean
अब्दि:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअब्दि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th), एकवचन
संगमेat the confluence
संगमे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootसंगम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन; अधिकरण
रामेश्वरRāmeśvara
रामेश्वर:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootराम (प्रातिपदिक) + ईश्वर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; समासः षष्ठी-तत्पुरुषः (रामस्य ईश्वरः)
इतिthus/“as”
इति:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formअव्यय; इति-निपात (quotative)
नामानम्the name
नामानम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootनामन् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन
ततःthen/thereafter
ततः:
Sambandha (Sequence/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय; तद् + तसिल्)
Formअव्यय; तसिल्-प्रत्ययान्त (ablatival adverb) ‘thereafter/from there’
संपूज्यhaving worshipped well
संपूज्य:
Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
TypeVerb
Rootसम् + पूज् (धातु) + ल्यप् (ल्यप्-प्रत्यय)
Formल्यप्-प्रत्ययान्त अव्ययकृदन्त (gerund) ‘having duly worshipped’
शंकरम्Śaṅkara (Śiva)
शंकरम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootशंकर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन
गोदानम्cow-gift (donation of a cow)
गोदानम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootगो (प्रातिपदिक) + दान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; समासः तत्पुरुषः (गवां दानम् = gift of a cow)
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक-अव्यय
देयम्should be given
देयम्:
Vidhi (Injunction/विधि)
TypeAdjective
Rootदा (धातु) + यत् (कृत्-प्रत्यय; भाव्य/कर्तव्य)
Formकर्तव्यतार्थक कृदन्त (यत्/तव्यत्-अर्थ), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; विधेय-विशेषण (to be given)
तुindeed/but
तु:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारण/विरोध (particle)
सम्यक्properly
सम्यक्:
Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootसम्यक् (अव्यय)
Formअव्यय; क्रियाविशेषण (adverb)
यात्राफलेप्सुभिःby those who desire the fruit of the pilgrimage
यात्राफलेप्सुभिः:
Karana/Agent (Instrumental agent/तृतीया-कर्तृ)
TypeNoun
Rootयात्रा (प्रातिपदिक) + फल (प्रातिपदिक) + इप्सु (प्रातिपदिक; desiderative adj.)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd), बहुवचन; समासः तत्पुरुषः (यात्रायाः फलम् इप्सवः = those desiring the fruit of pilgrimage)
Speaker

Śiva (Īśvara)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Rāmeśvara at Sarasvatī–abdhi-saṅgama (within Prabhāsa-kṣetra)

Type: sangam

Skanda Dialogue

Listener: Devī (Pārvatī)

Visual Art Cues

Scene: A pilgrim couple at a sea-river confluence: waves meeting a sacred river current; a small coastal Śiva shrine labeled Rāmeśvara; priests guiding snāna and pūjā; a decorated cow being gifted with water-pot and darbha in hand.

Characters & Entities
D
Devī
S
Sarasvatī
A
Abdhi (Ocean)
Ś
Śaṅkara (Śiva)
R
Rāmeśvara
G
Go-dāna (cow donation)

FAQs

Pilgrimage is perfected by combining tīrtha-bathing, Śiva-worship, and compassionate charity.

The Sarasvatī–ocean confluence within Prabhāsakṣetra, centered on the Rāmeśvara Liṅga.

Snāna at the saṅgama, worship of Śaṅkara as Rāmeśvara, and go-dāna for those seeking full pilgrimage merit.

←Previous Verse
Next Verse→