Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 8
Devanagari script
ततोऽन्याः शतशो गावः पपुस्तोयं मुनिर्मलम् । तृषार्त्तास्तद्द्विजश्रेष्ठाः पीयूषरससंनिभम्
Transliteration
tato'nyāḥ śataśo gāvaḥ papustoyaṃ munirmalam | tṛṣārttāstaddvijaśreṣṭhāḥ pīyūṣarasasaṃnibham
Translation
Depois, centenas de outras vacas, atormentadas pela sede, beberam aquela água—ó melhor dos duas-vezes-nascidos—pura e sem mácula, como a essência do néctar (amṛta).
Word by Word
ततःthen/thereafter
ततः:
Kriya-visheshana (Sequence)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय; अपादान/अनन्तरार्थक (thereafter/from there)
अन्याःother
अन्याः:
Visheshana (Qualifier)
TypeAdjective
Rootअन्य (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; to qualify गावः
शतशःby hundreds
शतशः:
Kriya-visheshana (Quantity)
TypeIndeclinable
Rootशतशस् (अव्यय)
Formअव्यय; परिमाणवाचक (distributive: by hundreds)
गावःcows
गावः:
Karta (Subject)
TypeNoun
Rootगो (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; Nominative plural
पपुःdrank
पपुः:
Kriya (Action)
TypeVerb
Root√पा (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथमपुरुष, बहुवचन; Parasmaipada
तोयम्water
तोयम्:
Karma (Object)
TypeNoun
Rootतोय (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; Accusative singular
मुनिःpure/serene (like a sage)
मुनिः:
Visheshana (Qualifier)
TypeAdjective
Rootमुनि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषणवत् (pure/quiet-like a sage)
मलम्clean/unstained
मलम्:
Visheshana (Qualifier)
TypeAdjective
Rootमल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; to qualify तोयम्
तृषार्त्ताःthirst-stricken
तृषार्त्ताः:
Visheshana (Qualifier)
TypeAdjective
Rootतृषा + आर्त (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; to qualify गावः; समासः—तत्पुरुष (‘तृषया आर्ताः’)
तत्those
तत्:
Visheshana (Qualifier)
TypeAdjective
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; (समासपूर्वपदत्वेन)
द्विजश्रेष्ठाःthe best of the twice-born (Brahmins)
द्विजश्रेष्ठाः:
Apposition/Upapada (Addressing/identifying)
TypeNoun
Rootद्विज + श्रेष्ठ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; समासः—षष्ठी-तत्पुरुष (‘द्विजानां श्रेष्ठाः’)
पीयूषरससंनिभम्resembling the essence of nectar
पीयूषरससंनिभम्:
Visheshana (Qualifier)
TypeAdjective
Rootपीयूष + रस + संनिभ (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; to qualify तोयम्; समासः—तत्पुरुष (‘पीयूषरसस्य संनिभम्’ = like nectar-juice)
Speaker
Sūta
Characters & Entities
C
Cows (gāvaḥ)D
Dvijaśreṣṭha (addressed listener)A
Amṛta (pīyūṣa, implied)FAQs
A true tīrtha is universally beneficent—its purity and nourishment extend beyond humans to all beings.
Gomukha-tīrtha, whose waters are praised as pure and nectar-like.
No explicit rite; the verse reinforces the tīrtha’s purity, supporting practices like drinking and bathing as meritorious.