Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 21

Devanagari script

एवमुक्त्वा ततस्तूर्णं प्रेषयामास राघवः । विभीषणाय संक्रुद्धो दूतं भयविवर्जितम्

Transliteration

evamuktvā tatastūrṇaṃ preṣayāmāsa rāghavaḥ | vibhīṣaṇāya saṃkruddho dūtaṃ bhayavivarjitam

Translation

Tendo dito isso, Rāghava imediatamente enviou, irado, a Vibhīṣaṇa um mensageiro intrépido, sem medo e inabalável.

Word by Word

• एवम्: thus
• एवम्: Kriyā-viśeṣaṇa (Adverbial/क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: एवम् (अव्यय)
• Form: अव्यय; प्रकारवाचक (thus)

• उक्त्वा: having said
• उक्त्वा: Pūrvakāla-kriyā (Prior action/पूर्वक्रिया)
• Type: Verb
• Root: वच् (धातु) (कृदन्त: त्वा)
• Form: क्त्वान्त अव्यय-भाव (gerund), पूर्वकालिक क्रिया (having said)

• ततः: then
• ततः: Kāla-adhikaraṇa (Time/कालाधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: ततः (अव्यय)
• Form: अव्यय; ततः = thereafter/from there

• तूर्णम्: quickly
• तूर्णम्: Kriyā-viśeṣaṇa (Adverbial/क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: तूर्ण (प्रातिपदिक)
• Form: अव्ययीभूत-नपुंसक एकवचन (क्रियाविशेषणरूपेण)

• प्रेषयामास: sent
• प्रेषयामास: Kriyā (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: प्र-इष्/प्रेष् (धातु) (causative)
• Form: लिट् (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन; परस्मैपद; णिच् (causative): ‘sent’

• राघवः: Rāghava (Rama)
• राघवः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: राघव (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; कर्ता

• विभीषणाय: to Vibhīṣaṇa
• विभीषणाय: Sampradāna (Recipient/सम्प्रदान)
• Type: Noun
• Root: विभीषण (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, चतुर्थी (4th/चतुर्थी), एकवचन; सम्प्रदान (recipient)

• संक्रुद्धः: enraged
• संक्रुद्धः: Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: सम्-क्रुध् (धातु) (कृदन्त: क्त)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त कृदन्त, पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; विशेषण (राघवः)

• दूतम्: a messenger
• दूतम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: दूत (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; कर्म

• भय-विवर्जितम्: devoid of fear
• भय-विवर्जितम्: Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: भय (प्रातिपदिक) + विवर्जित (प्रातिपदिक/कृदन्त)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; विशेषण (दूतम्); समासः नञ्-तत्पुरुषसदृशः/उपपद-तत्पुरुषः (भयेन विवर्जितः = devoid of fear)

Speaker

Narrator (unidentified in snippet)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Laṅkā (contextual)

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: Rāghava, eyes blazing yet controlled, gestures sharply; a fearless dūta stands ready with staff and travel gear; the court’s air is tense with imminent movement toward Laṅkā.

Characters & Entities

• Rāghava
• Vibhīṣaṇa
• dūta

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

When dharma is threatened, decisive action and fearless communication are required to restore order.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Not specified in this verse; it is narrative movement within the broader tīrtha-māhātmya.

What ritualistic prescription is mentioned?

None.