Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 101

उत्संगतलसंगुप्तो बभूव भगवान्भवः । जयेति यत्पदं ख्यातं तस्य सत्यार्थमीश्वरम्

utsaṃgatalasaṃgupto babhūva bhagavānbhavaḥ | jayeti yatpadaṃ khyātaṃ tasya satyārthamīśvaram

Bhagavān Bhava (Śiva) ficou oculto sobre o regaço. E o Senhor tornou verdadeiro, em seu sentido, o célebre brado: “Jaya—Vitória!”

उत्संगतलसंगुप्तःhidden on (her) lap
उत्संगतलसंगुप्तः:
Visheshana (Qualifier)
TypeAdjective
Rootउत्सङ्ग + तल + संगुप्त (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/कर्ता), एकवचन; समासः—उत्सङ्गतले संगुप्तः (hidden on the lap-surface; qualifies ‘भवः’)
बभूवbecame/was
बभूव:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्
भगवान्the Blessed Lord
भगवान्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootभगवत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/कर्ता), एकवचन; विशेषणरूपेण ‘भवः’ इत्यस्य
भवःBhava (Śiva)
भवः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootभव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/कर्ता), एकवचन; शिवनाम
जयvictory
जय:
Vishaya (Quoted item)
TypeNoun
Rootजय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; इति-शब्देन उद्धृतम् (quoted word)
इतिthus/‘…’
इति:
Sambandha (Quotative)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formउद्धरणार्थक अव्यय (quotative particle)
यत्which
यत्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st/कर्ता), एकवचन; सम्बन्धक (relative pronoun)
पदम्word
पदम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootपद (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st/कर्ता), एकवचन; ‘यत्’ इत्यस्य विशेष्यं
ख्यातम्known/renowned
ख्यातम्:
Visheshana (Qualifier)
TypeAdjective
Rootख्या (धातु) → ख्यात (कृदन्त)
Formभूतकृदन्त (क्त), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘पदम्’ इत्यस्य विशेषणम् (renowned/known)
तस्यof that
तस्य:
Sambandha (Genitive relation)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6th/सम्बन्ध), एकवचन; सर्वनाम
सत्यार्थम्true in meaning
सत्यार्थम्:
Visheshana (Qualifier)
TypeAdjective
Rootसत्य + अर्थ (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन; समासः—सत्यः अर्थः यस्य/सत्यार्थम् (as true in meaning; qualifies ‘ईश्वरम्’)
ईश्वरम्the Lord
ईश्वरम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootईश्वर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन

Lomaharṣaṇa (Sūta)

Scene: A divine lap becomes the hiding-place: the child-form of Śiva is subtly concealed, while an aura of inevitability surrounds the scene; the air vibrates with the famed cry ‘Jaya!’ now made literally true by the Lord’s act.

Ś
Śiva (Bhava, Bhagavān)
J
Jaya (victory utterance)

FAQs

The Lord governs outcomes: even a simple cry like “Jaya” becomes truth when aligned with Īśvara’s will and divine presence.

No tīrtha is mentioned in this verse; it continues the divine svayaṃvara narrative and Śiva’s līlā.

None explicitly; it implies the devotional potency of auspicious utterances (jaya) as sacred speech.