Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 29

Devanagari script

दिष्ट्या श्रीगिरिमासाद्य श्रांता तत्र शिवालयम् । प्रदक्षिणं परिक्रम्य ध्वजाग्रे समुपस्थिता

Transliteration

diṣṭyā śrīgirimāsādya śrāṃtā tatra śivālayam | pradakṣiṇaṃ parikramya dhvajāgre samupasthitā

Translation

Por boa fortuna ela alcançou Śrīgiri; embora exausta, chegou ali ao santuário de Śiva. Tendo feito a circumambulação devota pela direita (pradakṣiṇa), permaneceu em atitude de serviço diante do mastro da bandeira do templo.

Word by Word

• दिष्ट्या: fortunately; by good luck
• दिष्ट्या: Sambandha (Discourse particle/सम्बोधन-निपात)
• Type: Indeclinable
• Root: दिष्टि (प्रातिपदिक)
• Form: अव्यय (निपात/आशीर्वादार्थक-प्रयोगः); ‘दिष्ट्या’ इति साधु/शुभम् इत्यर्थे

• श्रीगिरिम्: the sacred mountain
• श्रीगिरिम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: श्रीगिरि (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग; द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन; समासः—श्री + गिरि (शोभनः/पवित्रः गिरिः)

• आसाद्य: having reached
• आसाद्य: Kriya (पूर्वक्रिया/अव्ययीभाव-सम्बन्ध)
• Type: Verb
• Root: आ√सद् (धातु)
• Form: क्त्वान्त (absolutive/gerund); ‘आसाद्य’ = प्राप्त्वा/उपगम्य

• श्रांता: tired
• श्रांता: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: श्रान्त (प्रातिपदिक; √श्रम्-धातुज)
• Form: स्त्रीलिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (कर्तृवाचक-स्थितिः)

• तत्र: there
• तत्र: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: तत्र (अव्यय)
• Form: अव्यय; देशवाचक-अव्यय (locative adverb)

• शिवालयम्: Śiva’s temple
• शिवालयम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: शिवालय (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग; द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; समासः—शिवस्य आलयः (षष्ठी-तत्पुरुष)

• प्रदक्षिणम्: clockwise (circumambulation)
• प्रदक्षिणम्: Kriya-visheshaṇa (Manner/क्रियाविशेषण)
• Type: Noun
• Root: प्रदक्षिण (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग; द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; क्रियाविशेषणवत् (accusative of manner)

• परिक्रम्य: having circumambulated
• परिक्रम्य: Kriya (पूर्वक्रिया)
• Type: Verb
• Root: परि√क्रम् (धातु)
• Form: क्त्वान्त (absolutive/gerund); ‘परिक्रम्य’ = परितः गत्वा

• ध्वजाग्रे: at the top/front of the flagstaff
• ध्वजाग्रे: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: ध्वज + अग्र (प्रातिपदिके)
• Form: नपुंसकलिङ्ग; सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; समासः—ध्वजस्य अग्रे (षष्ठी-तत्पुरुष)

• समुपस्थिता: stood near; approached
• समुपस्थिता: Kriya (Predicate/आख्यातार्थ)
• Type: Verb
• Root: सम्-उप-√स्था (धातु)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त (past passive participle used actively); स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘समुपस्थिता’ = उपगता/समागता

Speaker

Narrator (contextual; likely within a royal/past-life dialogue in Brahmottarakhaṇḍa)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Śrīgiri-Śivālaya

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: A weary yet resolute woman pilgrim arrives at a mountain Śiva-temple, completes a clockwise pradakṣiṇā around the shrine, and stands before the tall dhvaja-stambha with folded hands; the hill-path and temple courtyard frame her devotion.

Characters & Entities

• Śrīgiri
• Śiva
• Śivālaya (Śiva-temple)
• Dhvaja (flagstaff)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Even physical fatigue becomes sanctified when one reaches a holy Śiva-site and performs pradakṣiṇā with devotion.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Śrīgiri and its Śiva-temple are highlighted as a sacred destination within this Brahmottarakhaṇḍa narrative.

What ritualistic prescription is mentioned?

Pradakṣiṇā (clockwise circumambulation) and reverent attendance at the dhvaja-stambha/flagstaff are indicated.