Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 21

कथं वा संस्थितागत्य कपिला सा द्विजोत्तम । तीर्थे वा ह्यूषरे क्षेत्र एतन्मे कथय द्विज

kathaṃ vā saṃsthitāgatya kapilā sā dvijottama | tīrthe vā hyūṣare kṣetra etanme kathaya dvija

Ó melhor dos duas-vezes-nascidos, como essa Kapilā veio e aqui se estabeleceu—neste vau sagrado ou neste campo santo? Conta-me isto, ó brāhmaṇa.

kathamhow
katham:
Kriyāviśeṣaṇa (Manner/प्रकार)
TypeIndeclinable
Rootkatham (अव्यय)
Formअव्यय; प्रश्नवाचक (interrogative adverb)
or
:
Samuccaya/Option (Connector/विकल्प)
TypeIndeclinable
Rootvā (अव्यय)
Formअव्यय; विकल्पार्थक (disjunctive/alternative particle)
saṃsthitāsituated/settled
saṃsthitā:
Karta (Subject qualifier/कर्ता-विशेषण)
TypeAdjective
Rootsaṃ+sthā (धातु) → saṃsthita (क्त कृदन्त)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त; स्त्रीलिङ्ग; प्रथमा; एकवचन; सा-विशेषण
gatyahaving gone
gatya:
Kriyā (पूर्वक्रिया/absolutive)
TypeIndeclinable
Rootgam (धातु) → gatya (क्त्वान्त/ल्यप् कृदन्त)
Formल्यप्/क्त्वा-प्रत्ययान्त अव्यय (absolutive); पूर्वकालिक क्रिया (having gone/after going)
kapilāKapilā (name)
kapilā:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootkapilā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; प्रथमा; एकवचन; सा-समनाधिकरण (appositional)
she
:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; प्रथमा; एकवचन; सर्वनाम
dvijottamaO best of the twice-born
dvijottama:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootdvija+uttama (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; सम्बोधन; एकवचन; तत्पुरुष-समास (षष्ठी-तत्पुरुष: द्विजानाम् उत्तमः)
tīrtheat a sacred ford/place
tīrthe:
Adhikaraṇa (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Roottīrtha (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; सप्तमी-विभक्ति; एकवचन
or
:
Samuccaya/Option (Connector/विकल्प)
TypeIndeclinable
Rootvā (अव्यय)
Formअव्यय; विकल्पार्थक
hiindeed
hi:
Sambandha (Discourse particle)
TypeIndeclinable
Roothi (अव्यय)
Formअव्यय; निश्चय/हेतु/उपपत्तिबोधक (emphatic particle)
ūṣarebarren/saline
ūṣare:
Adhikaraṇa (Location qualifier/अधिकरण-विशेषण)
TypeAdjective
Rootūṣara (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; सप्तमी; एकवचन; क्षेत्र-विशेषण
kṣetrein a field/region
kṣetre:
Adhikaraṇa (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootkṣetra (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; सप्तमी; एकवचन
etatthis
etat:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootetad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; द्वितीया; एकवचन; सर्वनाम
meto me/of me
me:
Sampradāna/Sambandha (Possessor/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootasmad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-विभक्ति (genitive) एकवचन; सर्वनाम; एन्क्लिटिक रूप
kathayatell
kathaya:
Kriyā (Verb/क्रिया)
TypeVerb
Rootkath (धातु) → kathaya
Formलोट्-लकार (imperative); परस्मैपद; मध्यमपुरुष; एकवचन
dvijaO brāhmaṇa
dvija:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootdvija (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; सम्बोधन; एकवचन

Unspecified (listener/questioner addressing a brāhmaṇa; context continues with Mārkaṇḍeya speaking)

Tirtha: Kapilā (as a sacred presence/site-identity in context)

Type: kshetra

Listener: Mārkaṇḍeya (addressed as dvijottama)

Scene: Yudhiṣṭhira presses the sage: how did Kapilā arrive and become established—at the ford (tīrtha) or in the holy field (kṣetra)?

K
Kapilā
T
Tīrtha
K
Kṣetra

FAQs

Reverence begins with inquiry: asking about a tīrtha’s origin prepares the mind to receive its māhātmya and practice dharma accordingly.

Kapilā-tīrtha (its establishment is being asked about), within the Revā Khaṇḍa context connected to the Narmadā.

None explicitly here; it is a question introducing the tīrtha’s origin and sanctity.