Rig Veda 10.34.8: Mandala 10, Sukta 34, Mantra 8

Sukta 10.34

Rishi: Kavasha Ailusha

Devata: Akṣāḥ (Dice) contrasted with Savitṛ as archetypal impeller

Chandas: Triṣṭubh

Samhita Patha (Devanagari)

त्रिपञ्चाशः क्रीळति व्रात एषां देव इव सविता सत्यधर्मा । उग्रस्य चिन्मन्यवे ना नमन्ते राजा चिदेभ्यो नम इत्कृणोति ॥

Transliteration

tripañcāśáḥ krī́ḷati vrā́ta eṣāṃ devá iva savitā́ satyádharmā | ugrásya cin mányave nā́ namante rājā́ cid ebhyo náma ít kṛṇoti ||

Translation

Seu bando de cinquenta e três joga — como um deus, como Savitṛ, firme na lei verdadeira. Não se curvam nem diante da ira de um homem feroz; até um rei lhes presta reverência.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• त्रिपञ्चाशः: the fifty-three (ones)
• त्रिपञ्चाशः: कर्तृ (समूह-कर्तृ)
• Type: Noun (numeral)
• Root: त्रि + पञ्चाशत् (संख्या-प्रातिपदिक) → त्रिपञ्चाशत्

• क्रीळति: plays, gambles
• क्रीळति: क्रिया
• Type: Verb
• Root: क्रीळ् (धातु)

• व्रातः: the troop, host
• व्रातः: कर्तृ (त्रिपञ्चाशः इत्यस्य विशेष्य/समूहवाचक)
• Type: Noun
• Root: व्रात (प्रातिपदिक)

• एषाम्: of these (them)
• एषाम्: सम्बन्ध (genitive)
• Type: Pronoun
• Root: एतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• देवः: the god
• देवः: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: देव (प्रातिपदिक)

• इव: like, as
• इव: सम्बन्ध (comparison marker)
• Type: Indeclinable
• Root: इव (अव्यय)

• सविता: Savitar
• सविता: उपमान (to देवः)
• Type: Noun
• Root: सवितृ (प्रातिपदिक)

• सत्यधर्मा: of true ordinance / true law
• सत्यधर्मा: विशेषण
• Type: Adjective
• Root: सत्य-धर्मन् (बहुव्रीहि/कर्मधारय-समास; प्रातिपदिक)

• उग्रस्य: of the fierce one
• उग्रस्य: सम्बन्ध (genitive)
• Type: Adjective (used substantively)
• Root: उग्र (प्रातिपदिक)

• चित्: even
• चित्: सम्बन्ध (emphasis)
• Type: Indeclinable
• Root: चित् (अव्यय)

• मन्यवे: to (his) wrath
• मन्यवे: सम्प्रदान
• Type: Noun
• Root: मन्यु (प्रातिपदिक)

• न: not
• न: सम्बन्ध (negation)
• Type: Indeclinable
• Root: न (अव्यय)

• नमन्ते: they bow
• नमन्ते: क्रिया
• Type: Verb
• Root: नम् (धातु)

• राजा: a king
• राजा: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: राजन् (प्रातिपदिक)

• चित्: even
• चित्: सम्बन्ध (emphasis)
• Type: Indeclinable
• Root: चित् (अव्यय)

• एभ्यः: to these (them)
• एभ्यः: सम्प्रदान (with नमः कृ)
• Type: Pronoun
• Root: एतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• नमः: obeisance, homage
• नमः: कर्म (कृणोति इत्यस्य)
• Type: Noun
• Root: नमस् (प्रातिपदिक)

• इत्: just, indeed
• इत्: सम्बन्ध (emphasis)
• Type: Indeclinable
• Root: इत् (अव्यय; वैदिक-निपात)

• कृणोति: makes, performs
• कृणोति: क्रिया
• Type: Verb
• Root: कृ (धातु; वैदिक-प्रयोग: कृणोति)