Rig Veda 1.53.8 — Mandala 1, Sukta 53, Mantra 8
Sukta 1.53
Rishi: Viśvāmitra Gāthina
Devata: Indra
Chandas: Triṣṭubh
Samhita Patha (Devanagari)
त्वं करञ्जमुत पर्णयं वधीस्तेजिष्ठयातिथिग्वस्य वर्तनी । त्वं शता वङ्गृदस्याभिनत्पुरोऽनानुदः परिषूता ऋजिश्वना ॥
Transliteration
tváṃ karañjám utá parṇáyaṃ vadhīs téjiṣṭhayā atithi-gvásya vartanī́ | tváṃ śatá varṅgṛ́dasya abhinát púro 'nānudáḥ párisūtā ṛ́jiśvanā ||
Translation
Tu abateste Karañja e também Parṇaya com tua força mais penetrante, abrindo o caminho para Atithigva. Tu despedaçaste cem fortalezas de Varṅgṛda; cercadas e comprimidas ao redor por Ṛjiśvan, não puderam repelir o avanço — e a luz prosseguiu sem ser detida.
Word by Word
त्वम्thou
त्वम्:
कर्तृ
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
करञ्जम्Karañja (a foe/person)
करञ्जम्:
कर्म
TypeNoun (proper/name)
Rootकरञ्ज (प्रातिपदिक)
उतand, also
उत:
—
TypeIndeclinable
Rootउत
पर्णयम्Parṇaya (a foe/person)
पर्णयम्:
कर्म
TypeNoun (proper/name)
Rootपर्णय (प्रातिपदिक)
वधीःthou didst slay
वधीः:
—
TypeVerb
Rootवध्
तेजिष्ठयाwith the most vehement (force)
तेजिष्ठया:
करण
TypeAdjective
Rootतेजिष्ठ (तेजस्-तमा/इष्ठ-प्रत्यय; प्रातिपदिक)
अतिथिग्वस्यof Atithigva
अतिथिग्वस्य:
सम्बन्ध
TypeNoun (proper/tribal name)
Rootअतिथिग्व (प्रातिपदिक; जन/ऋषि-नाम)
वर्तनीpath, course
वर्तनी:
कर्म
TypeNoun
Rootवर्तनी (प्रातिपदिक)
त्वम्thou
त्वम्:
कर्तृ
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
शताa hundred
शता:
कर्म
TypeNumeral/Adjective
Rootशत (प्रातिपदिक)
वङ्गृदस्यof Vaṅgṛda
वङ्गृदस्य:
सम्बन्ध
TypeNoun (proper/name)
Rootवङ्गृद (प्रातिपदिक; शत्रु/जन-नाम)
अभिनत्he/it smote down, bent down
अभिनत्:
—
TypeVerb
Rootनद्/नत्? (√नद्/√नत्; here as √नद्/√नत् in sense ‘to press/bend down’; Vedic usage)
पुरःfortresses
पुरः:
कर्म
TypeNoun
Rootपुर्/पुर (प्रातिपदिक)
अनानुदःthe unrepulsed / irresistible
अनानुदः:
कर्तृ-विशेषण
TypeAdjective (epithet)
Rootअन-आ-नुद (नुद्-धातु से कृत/विशेषण; प्रातिपदिक)
परिषूताःencircled/pressed round
परिषूताः:
कर्म-विशेषण
TypeParticiple
Rootपरि-√सू (सू/सव् ‘to press/impel’; past passive participle)
ऋजिश्वनाby/with Ṛjiśvan (Indra as ‘straight/bright one’)
ऋजिश्वना:
करण/सहकार
TypeNoun/Adjective (epithet)
Rootऋजिश्वन् (प्रातिपदिक; इन्द्र-विशेषण)
Ritual Application
Philosophical Concepts
Vedic Cosmology
Natural Symbolism
Academic Analysis
Cross References
Yogic Application
Chanting Notes
Ask anything about this verse
A free Google sign-in keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.