Previous Verse
Next Verse

Shloka 3

अयोध्याकाण्डे चतुर्थः सर्गः

Rāma Summoned; Pushya Coronation Decision

अथाऽन्तर्गृहमाविश्य राजा दशरथस्तदा।सूतमामन्त्रयामास रामं पुनरिहानय।।2.4.3।।

athā ’ntargṛham āviśya rājā daśarathas tadā | sūtam āmantrayāmāsa rāmaṃ punar ihānaya || 2.4.3 ||

Então o rei Daśaratha entrou em seus aposentos internos e chamou o cocheiro, dizendo: «Traz Rāma aqui novamente».

अथthen/thereafter
अथ:
सम्बन्ध (discourse connector)
TypeIndeclinable
Rootअथ (अव्यय)
Formकाल/अनन्तर-अव्यय (temporal adverb)
अन्तर्गृहम्the inner chamber
अन्तर्गृहम्:
कर्म (Object of āviśya)
TypeNoun
Rootअन्तर् + गृह (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; समासः—अन्तः स्थितं गृहं (अव्ययीभाव/तत्पुरुष-सन्निकर्षः), प्रचलितरूपेण तत्पुरुषः ‘inner apartment’
आविश्यhaving entered
आविश्य:
पूर्वकाल (Prior action)
TypeVerb
Rootआ + विश् (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्यय (gerund), ‘having entered’
राजाthe king
राजा:
कर्ता (Karta)
TypeNoun
Rootराजन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
दशरथःDaśaratha
दशरथः:
कर्ता (Karta; apposition)
TypeNoun
Rootदशरथ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेष-नाम
तदाthen
तदा:
काल (Time)
TypeIndeclinable
Rootतदा (अव्यय)
Formकाल-अव्यय (temporal adverb)
सूतम्the charioteer
सूतम्:
कर्म (Object of āmantrayāmāsa)
TypeNoun
Rootसूत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
आमन्त्रयामासsummoned/ordered
आमन्त्रयामास:
क्रिया (Main action)
TypeVerb
Rootआ + मन्त्र् (धातु) [णिच् causative: आमन्त्रयति]
Formलिट्-लकार (Perfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन; णिच्-प्रयोग (causative/intensive sense) ‘summoned/ordered’
रामम्Rama
रामम्:
कर्म (Object of ānaya)
TypeNoun
Rootराम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
पुनःagain
पुनः:
क्रियाविशेषण (adverbial)
TypeIndeclinable
Rootपुनः (अव्यय)
Formपुनरावृत्ति-अव्यय (adverb of repetition)
इहhere
इह:
देश (Place)
TypeIndeclinable
Rootइह (अव्यय)
Formदेश-अव्यय (locative adverb)
आनयbring
आनय:
आज्ञा (Command)
TypeVerb
Rootआ + नी (धातु)
Formलोट्-लकार (Imperative), परस्मैपद, मध्यमपुरुष (2nd person), एकवचन

Therafter king Dasaratha on retiring to his private apartment, ordered Sumantra tobring Rama once again.

D
Daśaratha
R
Rāma
S
Sumantra

FAQs

Dharma of governance and procedure: royal actions proceed through proper channels and attendants, reflecting ordered conduct (maryādā) in a court.

Daśaratha withdraws to his private rooms and instructs Sumantra to bring Rāma back.

Daśaratha’s concern and deliberation (implied by recalling Rāma), and the court’s discipline in executing commands.