Shloka 55

Adhyaya 4Draupadi and Her Husbands

कृत्वा नृसिंहरूपञ्च हिरण्यकशिपुर्हतः ।

विप्रचित्तिमुखाश्चान्ये दानवा विनिपातिताः ॥

kṛtvā nṛsiṃharūpaṃ ca hiraṇyakaśipur hataḥ | vipracittimukhāś cānye dānavā vinipātitāḥ ||

Assumindo a forma de Narasiṃha, ele matou Hiraṇyakaśipu; e também outros Dānavas—começando por Vipracitti—foram abatidos.

kṛtvāhaving assumed/made
kṛtvā:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Rootkṛ (धातु)
Formक्त्वान्त अव्ययकृदन्त (absolutive/gerund), धातु: कृ
nṛsiṃha-rūpamthe form of Narasiṃha
nṛsiṃha-rūpam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootnṛsiṃha (प्रातिपदिक) + rūpa (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-तत्पुरुष (genitive determinative: 'of Nṛsiṃha' + 'form'); नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), एकवचन
caand
ca:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक अव्यय (conjunction)
hiraṇyakaśipuḥHiraṇyakaśipu
hiraṇyakaśipuḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Roothiraṇyakaśipu (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन
hataḥwas slain
hataḥ:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Roothan (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (past passive participle), धातु: हन्; पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन (agreeing with hiraṇyakaśipuḥ)
vipracitti-mukhāḥhaving Vipracitti at the head
vipracitti-mukhāḥ:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootvipracitti (प्रातिपदिक) + mukha (प्रातिपदिक)
Formउपपद-तत्पुरुष/षष्ठी-तत्पुरुष ('with Vipracitti as foremost'); पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; विशेषण (qualifies dānavāḥ)
caand
ca:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक अव्यय (conjunction)
anyeothers
anye:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootanya (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; विशेषण (qualifies dānavāḥ)
dānavāḥDānavas (demons)
dānavāḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootdānava (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), बहुवचन
vinipātitāḥwere struck down
vinipātitāḥ:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootvi-ni-pat (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (past passive participle), उपसर्ग: वि+नि, धातु: पत्; पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन (agreeing with dānavāḥ)
Narratorial purāṇic voice (frame-speakers not identifiable from the single verse alone)
Viṣṇu (as Narasiṃha)
Avatāra doctrineRestoration of dharmaDefeat of asurasDivine protection of cosmic order

FAQs

When adharma becomes entrenched and oppressive, divine power manifests in a fitting form to restore balance. The verse emphasizes that wrongdoing—however fortified—meets its end, and that cosmic order (dharma) is ultimately protected.

This aligns primarily with Vaṃśānucarita/Manvantara-style narrative material: exemplary accounts of divine interventions and conflicts that occur within the broader purāṇic chronicle of ages, lineages, and world-order maintenance.

Narasiṃha symbolizes a liminal, boundary-transcending force: neither fully man nor beast, appearing when conventional categories fail to contain adharma. The “falling” of Hiraṇyakaśipu and other Dānavas signifies the inevitable collapse of egoic tyranny and the reassertion of a higher, supra-rational order.