Previous Verse
Next Verse

Shloka 56

Dīkṣā-bhedaḥ (Types of Initiation) — Lalitopākhyāna: Hayagrīva–Agastya Dialogue

नित्यार्चनं दिवा कुर्याद्रात्रौ नैमित्तिकार्चनम् / उभयोः काम्यकर्मा स्यादिति शास्त्रस्य निश्चयः

nityārcanaṃ divā kuryādrātrau naimittikārcanam / ubhayoḥ kāmyakarmā syāditi śāstrasya niścayaḥ

De dia deve-se fazer o nityārcana, a adoração diária; à noite, o naimittikārcana, a adoração ocasional. Se ambos forem feitos com desejo de frutos, isso é kāmya‑karma; assim decide o śāstra.

nitya-arcanaṃdaily worship
nitya-arcanaṃ:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootnitya (प्रातिपदिक) + arcana (प्रातिपदिक)
FormNapumsaka (नपुंसकलिङ्ग), Dvitīyā (2nd/द्वितीया), Ekavacana (एकवचन); karmadhāraya: nityam arcanaṃ = daily worship
divāby day
divā:
Kāla (काल)
TypeIndeclinable
Rootdivā (अव्यय)
FormAvyaya; adverb of time (कालवाचक-अव्यय)
kuryātone should do
kuryāt:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Root√kṛ (धातु)
FormVidhi-liṅ (विधिलिङ्/optative), Prathama-puruṣa (3rd/प्रथमपुरुष), Ekavacana (एकवचन); parasmaipada
rātrauat night
rātrau:
Kāla-adhikaraṇa (काल-अधिकरण)
TypeNoun
Rootrātri (प्रातिपदिक)
FormStrīliṅga (स्त्रीलिङ्ग), Saptamī (7th/सप्तमी), Ekavacana (एकवचन) (Vedic/usage form rātrau for rātryām)
naimittika-arcanaṃoccasional (ritual) worship
naimittika-arcanaṃ:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootnaimittika (प्रातिपदिक) + arcana (प्रातिपदिक)
FormNapumsaka (नपुंसकलिङ्ग), Dvitīyā (2nd/द्वितीया), Ekavacana (एकवचन); karmadhāraya: nimittam āśritya = occasional/for a cause
ubhayoḥof both (of the two)
ubhayoḥ:
Ṣaṣṭhī-sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootubhaya (प्रातिपदिक)
FormNapumsaka (नपुंसकलिङ्ग), Ṣaṣṭhī (6th/षष्ठī), Dvivacana (द्विवचन)
kāmya-karmāa desire-motivated act
kāmya-karmā:
Karta (कर्ता) / Predicative (विधेय)
TypeNoun
Rootkāmya (प्रातिपदिक) + karman (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga (पुंलिङ्ग), Prathamā (1st/प्रथमा), Ekavacana (एकवचन); karmadhāraya: kāmyam karma = desire-motivated act
syātwould be/is to be
syāt:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Root√as (धातु)
FormVidhi-liṅ (विधिलिङ्/optative), Prathama-puruṣa (3rd/प्रथमपुरुष), Ekavacana (एकवचन)
itithus
iti:
Quotation marker (इति)
TypeIndeclinable
Rootiti (अव्यय)
FormAvyaya; quotative particle (इत्यर्थक-अव्यय)
śāstrasyaof the scripture
śāstrasya:
Ṣaṣṭhī-sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootśāstra (प्रातिपदिक)
FormNapumsaka (नपुंसकलिङ्ग), Ṣaṣṭhī (6th/षष्ठī), Ekavacana (एकवचन)
niścayaḥthe conclusion/decision
niścayaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootniścaya (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga (पुंलिङ्ग), Prathamā (1st/प्रथमा), Ekavacana (एकवचन)