Verse 20
Sarvasara
नाहं भवाम्यहं देवो नेन्द्रियाणि दशैव तु ।
न बुद्धिर्न मनः शश्वन्नाहङ्कारस्तथैव च ॥
अप्राणो ह्यमनाः शुभ्रो बुद्ध्यादीनां हि सर्वदा ।
साक्ष्यहं सर्वदा नित्यश्चिन्मात्रोऽहं न संशयः ॥
नाहं कर्ता नैव भोक्ता प्रकृतेः साक्षिरूपकः ।
मत्सान्निध्यात्प्रवर्तन्ते देहाद्या अजडा इव ॥
स्थाणुर्नित्यः सदानन्दः शुद्धो ज्ञानमयोऽमलः ।
आत्माहं सर्वभूतानां विभुः साक्षी न संशयः ॥
ब्रह्मैवाहं सर्ववेदान्तवेद्यं नाहं वेद्यं व्योमवातादिरूपम् ।
रूपं नाहं नाम नाहं न कर्म ब्रह्मैवाहं सच्चिदानन्दरूपम् ॥
न । अहम् । भवामि । अहम् । देवः । न । इन्द्रियाणि । दश । एव । तु ।
न । बुद्धिः । न । मनः । शश्वत् । न । अहङ्कारः । तथा । एव । च ।
अप्राणः । हि । अमनाः । शुभ्रः । बुद्धि-आदीनाम् । हि । सर्वदा ।
साक्षी । अहम् । सर्वदा । नित्यः । चित्-मात्रः । अहम् । न । संशयः ।
न । अहम् । कर्ता । न । एव । भोक्ता । प्रकृतेः । साक्षि-रूपकः ।
मत्-सान्निध्यात् । प्रवर्तन्ते । देह-आद्याः । अजडाः । इव ।
स्थाणुः । नित्यः । सदा-आनन्दः । शुद्धः । ज्ञान-मयः । अमलः ।
आत्मा । अहम् । सर्व-भूतानाम् । विभुः । साक्षी । न । संशयः ।
ब्रह्म । एव । अहम् । सर्व-वेदान्त-वेद्यम् । न । अहम् । वेद्यम् । व्योम-वात-आदि-रूपम् ।
रूपम् । न । अहम् । नाम । न । अहम् । न । कर्म । ब्रह्म । एव । अहम् । सत्-चित्-आनन्द-रूपम् ।
nāhaṃ bhavāmy ahaṃ devo nendriyāṇi daśaiva tu |
na buddhir na manaḥ śaśvan nāhaṅkāras tathaiva ca ||
aprāṇo hy amanāḥ śubhro buddhyādīnāṃ hi sarvadā |
sākṣy ahaṃ sarvadā nityaś cinmātro ’haṃ na saṃśayaḥ ||
nāhaṃ kartā naiva bhoktā prakṛteḥ sākṣirūpakaḥ |
matsānnidhyāt pravartante dehādyā ajadā iva ||
sthāṇur nityaḥ sadānandaḥ śuddho jñānamayo ’malaḥ |
ātmāhaṃ sarvabhūtānāṃ vibhuḥ sākṣī na saṃśayaḥ ||
brahmaivāhaṃ sarvavedāntavedyaṃ nāhaṃ vedyaṃ vyomavātādirūpam |
rūpaṃ nāhaṃ nāma nāhaṃ na karma brahmaivāhaṃ saccidānandarūpam ||
ਮੈਂ ‘ਭਵ’ ਨਹੀਂ; ਮੈਂ ਦੇਵ ਨਹੀਂ; ਦਸ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਵੀ ਮੈਂ ਨਹੀਂ। ਮੈਂ ਬੁੱਧੀ ਨਹੀਂ, ਮਨ ਨਹੀਂ; ਅਹੰਕਾਰ ਵੀ ਮੈਂ ਨਹੀਂ। ਮੈਂ ਪ੍ਰਾਣ-ਰਹਿਤ, ਮਨ-ਰਹਿਤ, ਸ਼ੁੱਧ—ਬੁੱਧੀ ਆਦਿ ਦਾ ਸਦਾ ਸਾਕਸ਼ੀ ਹਾਂ। ਮੈਂ ਨਿਤ੍ਯ ਸਾਕਸ਼ੀ, ਚਿਨ੍ਮਾਤ੍ਰ—ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੀ। ਮੈਂ ਕਰਤਾ ਨਹੀਂ, ਭੋਗਤਾ ਵੀ ਨਹੀਂ; ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਦਾ ਸਾਕਸ਼ੀ-ਰੂਪ ਹਾਂ। ਮੇਰੀ ਸਾਨ্নਿਧ੍ਯ-ਮਾਤ੍ਰ ਨਾਲ ਦੇਹ ਆਦਿ ਜੜ ਹੋ ਕੇ ਵੀ ਕਰਮ ਕਰਦੇ ਜਾਪਦੇ ਹਨ। ਮੈਂ ਅਚਲ, ਨਿਤ੍ਯ, ਸਦਾ-ਆਨੰਦ, ਸ਼ੁੱਧ, ਗਿਆਨਮਯ, ਨਿਰਮਲ ਹਾਂ। ਮੈਂ ਸਭ ਭੂਤਾਂ ਦਾ ਆਤਮਾ, ਵਿਭੂ, ਸਾਕਸ਼ੀ—ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੀ। ਸਭ ਵੇਦਾਂਤਾਂ ਨਾਲ ਵੇਦ੍ਯ ਬ੍ਰਹਮ ਮੈਂ ਹੀ ਹਾਂ; ਆਕਾਸ਼-ਵਾਯੂ ਆਦਿ ਰੂਪ ਵਾਲਾ ਵੇਦ੍ਯ ਪਦਾਰਥ ਮੈਂ ਨਹੀਂ। ਨਾ ਰੂਪ, ਨਾ ਨਾਮ, ਨਾ ਕਰਮ; ਮੈਂ ਹੀ ਸੱਚਿਦਾਨੰਦ-ਸਵਰੂਪ ਬ੍ਰਹਮ ਹਾਂ।
I am not (this) becoming; I am not a god; nor am I the ten senses. I am neither intellect nor mind; likewise I am not the ego-sense. I am without vital-breath, indeed without mind, pure—ever the witness of intellect and the rest. I am always the witness, eternal, consciousness alone—without doubt. I am not the agent, nor indeed the enjoyer; I have the form of the witness of Prakṛti. By my mere presence the body and the rest function, as if non-insentient things (were acting). I am unmoving, eternal, ever-blissful, pure, made of knowledge, stainless. I am the Self of all beings, all-pervading, the witness—without doubt. I alone am Brahman, knowable through all Vedānta; I am not an object of knowledge having the form of space, wind, and the like. I am not form, I am not name, I am not action; I alone am Brahman, of the nature of existence-consciousness-bliss.