Adhyaya 45

Verse 1

ईश्वर उवाच । ततो गच्छेन्महादेवि अंगारेश्वरमुत्तमम् । स्थापितं भूमिपुत्रेण सोमेशादीश गोचरे

ਈਸ਼ਵਰ ਨੇ ਕਿਹਾ: “ਫਿਰ, ਹੇ ਮਹਾਦੇਵੀ, ਉੱਤਮ ਅੰਗਾਰੇਸ਼ਵਰ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਲਈ ਜਾਵੇ, ਜੋ ਭੂਮਿਪੁਤਰ ਨੇ ਸੋਮੇਸ਼ਵਰ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਪਰਿਸਰ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਹੇ ਦੇਵੀ।”

Verse 2

त्रिपुरं दग्धुकामस्य पुरा मम वरानने । क्रोधादश्रु विनिष्क्रांतं लोचनत्रितयेन तु

ਹੇ ਸੁੰਦਰ ਮੁਖ ਵਾਲੀਏ, ਪੁਰਾਤਨ ਸਮੇਂ ਜਦ ਮੈਂ ਤ੍ਰਿਪੁਰ ਨੂੰ ਸਾੜਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕੀਤੀ, ਕ੍ਰੋਧ ਤੋਂ ਮੇਰੀਆਂ ਤਿੰਨ ਅੱਖਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ ਅੰਸੂ ਨਿਕਲ ਪਿਆ।

Verse 3

तच्च भूमौ निपतितं ततो भूभिसुतोऽभवत् । स प्रभासं ततो गत्वा बाल्यात्प्रभृति शंकरम्

ਉਹ (ਅੰਸੂ) ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਡਿੱਗਿਆ, ਅਤੇ ਉਸ ਤੋਂ ਭੂਮੀ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਉਤਪੰਨ ਹੋਇਆ। ਫਿਰ ਉਹ ਪ੍ਰਭਾਸ ਗਿਆ ਅਤੇ ਬਚਪਨ ਤੋਂ ਹੀ ਸ਼ੰਕਰ ਦੀ ਭਕਤੀ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਰਿਹਾ।

Verse 4

तपसाऽराधयामास बहून्वर्षगणान्प्रिये । तस्य तुष्टो महादेवः सुप्रीतात्मा वरं ददौ

ਹੇ ਪ੍ਰਿਯੇ, ਉਸ ਨੇ ਤਪੱਸਿਆ ਨਾਲ ਅਨੇਕਾਂ ਵਰ੍ਹਿਆਂ ਤੱਕ (ਸ਼ਿਵ) ਦੀ ਅਰਾਧਨਾ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਤੋਂ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਕੇ ਮਹਾਦੇਵ ਨੇ, ਹਿਰਦੇ ਤੋਂ ਅਤਿ ਪ੍ਰੀਤ ਹੋ ਕੇ, ਇੱਕ ਵਰ ਦਾਨ ਕੀਤਾ।

Verse 5

सोऽब्रवीद्यदि मे देव तुष्टोसि वृषभध्वज । ग्रहत्वं देहि सर्वेश न चान्यं वरमुत्सहे

ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ: “ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ, ਹੇ ਦੇਵ, ਹੇ ਵ੍ਰਿਸ਼ਭਧ੍ਵਜ! ਹੇ ਸਰਵੇਸ਼, ਮੈਨੂੰ ਗ੍ਰਹ ਦਾ ਪਦ ਬਖ਼ਸ਼ੋ; ਮੈਂ ਹੋਰ ਕੋਈ ਵਰ ਮੰਗਣ ਦਾ ਸਾਹਸ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ।”

Verse 6

स तथेति प्रतिज्ञाय पुनस्तं वाक्यमब्रवीत् । इहागत्य नरो यो मां पूजयिष्यति भक्तितः

ਉਸ (ਸ਼ਿਵ) ਨੇ “ਤਥਾਸਤੁ” ਕਹਿ ਕੇ ਪ੍ਰਤਿਗਿਆ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਫਿਰ ਇਹ ਬਚਨ ਕਹੇ: “ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਇੱਥੇ ਆ ਕੇ ਭਕਤੀ ਨਾਲ ਮੇਰੀ ਪੂਜਾ ਕਰੇਗਾ…”

Verse 7

न भविष्यति वै पीडा तावकी तस्य कुत्रचित् । पुष्पाणि रक्तवर्णानि मध्वाज्याक्तानि भूरिशः

ਉਸ ਨੂੰ ਤੇਰੇ ਵੱਲੋਂ ਕਦੇ ਵੀ, ਕਿਸੇ ਥਾਂ, ਕੋਈ ਪੀੜਾ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗੀ। ਉਹ ਮਧੁ ਅਤੇ ਘਿਉ ਨਾਲ ਲਿਪੇ ਹੋਏ ਲਾਲ ਰੰਗ ਦੇ ਪੁਸ਼ਪ ਬਹੁਤਾਏ ਅਰਪੇ।

Verse 8

होमयिष्यति यो भक्त्या लक्षमेकं तदग्रतः । पंचोपचारविधिना त्वां तु संपूज्य यत्नतः

ਜੋ ਕੋਈ ਭਕਤੀ ਨਾਲ ਉਸ ਦੇ ਅਗੇ ਇਕ ਲੱਖ ਆਹੁਤੀਆਂ ਦਾ ਹੋਮ ਕਰੇ ਅਤੇ ਪੰਜ ਉਪਚਾਰਾਂ ਦੀ ਵਿਧੀ ਨਾਲ ਤੈਨੂੰ ਯਤਨਪੂਰਵਕ ਪੂਜੇ, ਉਹ ਇੱਛਿਤ ਆਤਮਿਕ ਫਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰੇਗਾ।

Verse 9

तस्य जन्मावधिर्नैव तव पीडा भविष्यति । तथा विद्रुमदानेन लप्स्यते फलमीप्सितम्

ਉਸ ਦੇ ਜਨਮ ਤੋਂ ਜੀਵਨ-ਅੰਤ ਤੱਕ ਤੇਰੀ ਪੀੜਾ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਉੱਠੇਗੀ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਿਦ੍ਰੁਮ (ਮੂੰਗਾ) ਦਾ ਦਾਨ ਕਰਨ ਨਾਲ ਉਹ ਇੱਛਿਤ ਫਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰੇਗਾ।

Verse 10

एवमुक्त्वा स भगवानत्रैवांतरधीयन । भौमोऽपि ग्रहमध्यस्थो विमानेन विराजते

ਇਉਂ ਕਹਿ ਕੇ ਉਹ ਭਗਵਾਨ ਓਥੇ ਹੀ ਅੰਤਰਧਾਨ ਹੋ ਗਿਆ। ਅਤੇ ਭੌਮ (ਮੰਗਲ) ਵੀ ਗ੍ਰਹਾਂ ਦੇ ਵਿਚ ਸਥਿਤ ਹੋ ਕੇ ਆਪਣੇ ਵਿਮਾਨ ਵਿੱਚ ਤੇਜਸਵੀ ਰੂਪ ਨਾਲ ਚਮਕਦਾ ਹੈ।

Verse 11

एवं संक्षेपतः प्रोक्तं भौममाहात्म्यमुत्तमम् । श्रुतं हरति पापानि तथारोग्यं प्रयच्छति

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੰਖੇਪ ਵਿੱਚ ਭੌਮ ਦਾ ਉੱਤਮ ਮਾਹਾਤਮ੍ਯ ਕਿਹਾ ਗਿਆ। ਇਸ ਨੂੰ ਸੁਣਨ ਨਾਲ ਪਾਪ ਨਾਸ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਆਰੋਗ੍ਯ ਵੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।

Verse 45

इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्येंऽगारेश्वरमाहात्म्यवर्णनंनाम पञ्चचत्वारिंशोध्यायः

ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਸ਼੍ਰੀ ਸਕੰਦ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਦੀ ਇਕਾਸੀ ਹਜ਼ਾਰ ਸ਼ਲੋਕਾਂ ਵਾਲੀ ਸੰਹਿਤਾ ਦੇ ਸੱਤਵੇਂ ਪ੍ਰਭਾਸਖੰਡ ਅੰਦਰ, ਪ੍ਰਭਾਸਖੇਤਰ-ਮਾਹਾਤਮ੍ਯ ਦੇ ਪ੍ਰਥਮ ਭਾਗ ਵਿੱਚ ‘ਅੰਗਾਰੇਸ਼ਵਰ-ਮਾਹਾਤਮ੍ਯ ਦਾ ਵਰਣਨ’ ਨਾਮਕ ਪੈਂਤਾਲੀਸਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਸਮਾਪਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।