Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 4

Devanagari script

चंद्र उवाच । विश्वकर्मन्निदं लिंगं मम दत्तं तु शंभुना । गृहाण त्वं महाबाहो युक्तस्थाने निवेशय

Transliteration

caṃdra uvāca | viśvakarmannidaṃ liṃgaṃ mama dattaṃ tu śaṃbhunā | gṛhāṇa tvaṃ mahābāho yuktasthāne niveśaya

Translation

ਚੰਦਰ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਹੇ ਵਿਸ਼ਵਕਰਮਾ, ਇਹ ਲਿੰਗ ਮੈਨੂੰ ਸ਼ੰਭੂ ਨੇ ਬਖ਼ਸ਼ਿਆ ਹੈ। ਹੇ ਮਹਾਬਾਹੋ, ਤੂੰ ਇਸ ਨੂੰ ਗ੍ਰਹਿਣ ਕਰ ਅਤੇ ਯੋਗ੍ਯ ਸਥਾਨ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਤਿਸ਼ਠਿਤ ਕਰ।

Word by Word

• चन्द्रः: Candra (Moon)
• चन्द्रः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: चन्द्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन

• उवाच: said
• उवाच: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √वच् (धातु)
• Form: लिट् (परस्मैपद; perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन

• विश्वकर्मन्: O Viśvakarman
• विश्वकर्मन्: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: विश्वकर्मन् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन विभक्ति, एकवचन (Vocative singular)

• इदम्: this
• इदम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: इदं (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया विभक्ति, एकवचन; निर्देशार्थ सर्वनाम

• लिङ्गम्: liṅga
• लिङ्गम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: लिङ्ग (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति, एकवचन

• मम: my
• मम: Sambandha (Possessor/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी विभक्ति, एकवचन (Genitive singular)

• दत्तम्: given
• दत्तम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: √दा (धातु) + क्त (कृदन्त)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया विभक्ति, एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (given) विशेषण (लिङ्गम्)

• तु: indeed
• तु: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: तु (अव्यय)
• Form: अव्यय; निपात

• शम्भुना: by Śambhu (Śiva)
• शम्भुना: Karana (Agent-instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: शम्भु (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया विभक्ति, एकवचन

• गृहाण: take/accept
• गृहाण: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √ग्रह् (धातु)
• Form: लोट् (imperative), मध्यमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद

• त्वम्: you
• त्वम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: प्रथमा विभक्ति, एकवचन

• महाबाहो: O mighty-armed one
• महाबाहो: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: महा-बाहु (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन विभक्ति, एकवचन; कर्मधारय (महान् बाहुः यस्य/महाबाहुः) सम्बोधन

• युक्तस्थाने: in a proper place
• युक्तस्थाने: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: युक्त-स्थान (प्रातिपदिक; √युज् + क्त + स्थान)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी विभक्ति, एकवचन; कर्मधारय (युक्तं स्थानम्)

• निवेशय: install/place
• निवेशय: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: नि-√विश् (धातु) (णिच् causative)
• Form: लोट् (imperative), मध्यमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद; णिच्-प्रयोग (cause to be placed)

Speaker

Candra (Soma)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra (Somnātha region)

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: Mahādevī (Pārvatī)

Visual Art Cues

Scene: Candra respectfully hands over a Śiva-liṅga received from Śambhu to Viśvakarman, requesting installation in a fitting sacred place; the moment is solemn, ritualistic, and charged with divine authority.

Characters & Entities

• Candra (Soma)
• Viśvakarman
• Śambhu (Śiva)
• Śiva-liṅga

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

A sacred gift from Śiva should be honored through proper establishment in a worthy place, reflecting reverence and dharmic order.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Prabhāsa Kṣetra, as the setting for the Liṅga’s installation.

What ritualistic prescription is mentioned?

The core prescription is liṅga-niveśana (installation/enshrinement) in a yukta-sthāna (proper site).