Adhyaya 34

Verse 1

श्रीप्रह्लाद उवाच । एवमद्भुतमाहात्म्यं द्वारकायां मुनीश्वराः । सर्वेषां क्षेत्रतीर्थानां महापापविदारक्म्

ਸ਼੍ਰੀ ਪ੍ਰਹਲਾਦ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਹੇ ਮੁਨੀਸ਼ਵਰੋ! ਦ੍ਵਾਰਕਾ ਦੀ ਇਹ ਅਦਭੁਤ ਮਹਿਮਾ ਹੈ—ਜੋ ਮਹਾਂ ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਚੀਰ ਕੇ ਨਾਸ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸਭ ਖੇਤਰਾਂ ਤੇ ਤੀਰਥਾਂ ਦਾ ਸਾਰ ਹੈ।

Verse 2

वर्णानामश्रमाणां च पतितानां विशेषतः । महापापहरं प्रोक्तं महापुण्यविवर्द्धनं

ਇਹ ਮਹਿਮਾ ਸਭ ਵਰਣਾਂ ਅਤੇ ਸਭ ਆਸ਼੍ਰਮਾਂ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਲਈ—ਅਤੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਕਰਕੇ ਪਤਿਤਾਂ ਲਈ—ਮਹਾਂ ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਹਰਣ ਵਾਲੀ ਅਤੇ ਮਹਾਂ ਪੁੰਨ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣ ਵਾਲੀ ਕਹੀ ਗਈ ਹੈ।

Verse 3

अत्युग्रपापराशीनां दाहस्थानं यथा स्मृतम् । द्वारकागमनं विप्राः किं पुनर्द्वारकास्थितिः

ਹੇ ਵਿਪ੍ਰੋ (ਬ੍ਰਾਹਮਣੋ)! ਅਤਿ ਉਗ੍ਰ ਪਾਪਾਂ ਦੇ ਢੇਰਾਂ ਲਈ ਦ੍ਵਾਰਕਾ ਜਾਣਾ ਹੀ ਜਿਵੇਂ ‘ਦਾਹ-ਸਥਾਨ’ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ; ਤਾਂ ਫਿਰ ਦ੍ਵਾਰਕਾ ਵਿੱਚ ਵੱਸਣਾ ਕਿੰਨਾ ਵਧ ਕਰਕੇ ਹੋਵੇਗਾ!

Verse 4

विशेषेण तु विप्रेन्द्राः कन्याराशिस्थिते गुरौ । ब्रह्मादयोपि दृश्यंते यत्र तीर्थैश्च संयुताः

ਪਰ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਕਰਕੇ, ਹੇ ਵਿਪ੍ਰੇੰਦਰੋ, ਜਦੋਂ ਗੁਰੂ (ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ) ਕੰਨਿਆ ਰਾਸ਼ੀ ਵਿੱਚ ਹੋਵੇ, ਉੱਥੇ ਤੀਰਥਾਂ ਸਮੇਤ ਬ੍ਰਹਮਾ ਆਦਿ ਦੇਵਤਾ ਵੀ ਦਰਸ਼ਨ ਦਿੰਦੇ ਹਨ—ਦੁਆਰਕਾ ਵਿੱਚ।

Verse 5

प्रतिवर्षं प्रकुर्वंति द्वारकागमनं नराः । तेषां पादरजः स्पृष्ट्वा दिवं यांति च पापिनः

ਲੋਕ ਹਰ ਸਾਲ ਦੁਆਰਕਾ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਚਰਨਾਂ ਦੀ ਧੂੜ ਛੂਹ ਲੈਣ ਨਾਲ ਪਾਪੀ ਵੀ ਸਵਰਗ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

Verse 6

गोमती नीरपूतानां कृष्णवक्त्रावलोकिनाम् । दर्शनात्पातकं तेषां याति जन्मशतार्जितम्

ਜੋ ਗੋਮਤੀ ਦੇ ਜਲ ਨਾਲ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋਏ ਹਨ ਅਤੇ ਜੋ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੇ ਮੁਖ ਦਾ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰਦੇ ਹਨ—ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸੌ ਜਨਮਾਂ ਦੇ ਇਕੱਠੇ ਪਾਪ ਵੀ ਕੇਵਲ ਉਸ ਦਰਸ਼ਨ ਨਾਲ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

Verse 7

इतिहासेन पूर्वोक्तं श्रूयतां मुनिपुङ्गवाः । दिलीपवसिष्ठ संवादे परमाश्चर्य्यवर्द्धनम्

ਹੇ ਮੁਨਿਪੁੰਗਵੋ, ਪਹਿਲਾਂ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਇਹ ਇਤਿਹਾਸ ਸੁਣੋ—ਦਿਲੀਪ ਅਤੇ ਵਸਿਸ਼ਠ ਦੇ ਸੰਵਾਦ ਵਿੱਚ ਆਇਆ, ਪਰਮ ਅਚੰਭਾ ਵਧਾਉਣ ਵਾਲਾ ਪ੍ਰਸੰਗ।

Verse 8

काश्यां तु वज्रलेपो हि क्षेत्र एकत्र नश्यति । यातुर्दर्शनतः श्रुत्वा दिलीपो वाक्यमब्रवीत्

ਕਾਸ਼ੀ ਵਿੱਚ, ਨਿਸਚਿਤ ਹੀ, ਉਸ ਇਕ ਪਵਿੱਤਰ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਭਿਆਨਕ ‘ਵਜ੍ਰਲੇਪ’ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਯਾਤਰੀ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ-ਵਰਤਾਂਤ ਤੋਂ ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ ਰਾਜਾ ਦਿਲੀਪ ਨੇ ਇਹ ਬਚਨ ਕਹੇ।

Verse 9

दिलीप उवाच । वज्रलेपश्च काश्यां तु घोरो यत्र विनश्यति । कृत्स्नशोऽथ महापुण्यं प्राप्यं यत्र तदस्ति किम्

ਦਿਲੀਪ ਨੇ ਕਿਹਾ: ‘ਜੇ ਕਾਸ਼ੀ ਵਿੱਚ ਉਹ ਭਿਆਨਕ ਵਜ੍ਰਲੇਪ ਨਾਸ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਕਿਹੜਾ ਧਾਮ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਪੂਰੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਮਹਾ-ਪੁਣ੍ਯ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ?’

Verse 10

न प्ररोहंति पापानि यस्मिन्क्षेत्रे द्विजोत्तम । तत्क्षेत्रं कथ्यतां पुण्यं यत्र पापं प्रणश्यति

ਹੇ ਦ੍ਵਿਜੋਤਮ, ਮੈਨੂੰ ਉਹ ਪੁੰਨ੍ਯ ਖੇਤਰ ਦੱਸੋ ਜਿੱਥੇ ਪਾਪ ਮੁੜ ਅੰਕੁਰਿਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ—ਉਹ ਪਵਿੱਤਰ ਥਾਂ ਜਿੱਥੇ ਪਾਪ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਸ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

Verse 11

वसिष्ठ उवाच । आसीत्काश्यां पुरा कश्चित्त्रिदण्डी मोक्षधर्मवित् । जपन्दशाश्वेमेधे तु गायत्रीं च समाहितः

ਵਸਿਸ਼ਠ ਨੇ ਕਿਹਾ: ‘ਪੁਰਾਤਨ ਸਮੇਂ ਕਾਸ਼ੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਤ੍ਰਿਦੰਡੀਂ ਸੰਨਿਆਸੀ ਸੀ, ਮੋਖ੍ਸ਼-ਧਰਮ ਦਾ ਗਿਆਤਾ। ਉਹ ਇਕਾਗ੍ਰ ਚਿੱਤ ਨਾਲ ਗਾਇਤ੍ਰੀ ਜਪਦਾ—ਜੋ ਦਸ ਅਸ਼੍ਵਮੇਧ ਯਜਨਾਂ ਦੇ ਸਮਾਨ ਪੁਣ੍ਯ ਵਾਲਾ ਹੈ।’

Verse 12

तत्र काचित्समायाता युवती गजगामिनी । तीरे संस्थाप्य वासांसि गंगायाः श्रमशान्तये । प्रविष्टा च जले नग्ना जलक्रीडां चकार ह

ਉੱਥੇ ਇੱਕ ਯੁਵਤੀ ਆਈ, ਹਾਥੀ ਵਰਗੀ ਚਾਲ ਵਾਲੀ। ਥਕਾਵਟ ਮਿਟਾਉਣ ਲਈ ਉਸ ਨੇ ਗੰਗਾ ਦੇ ਕੰਢੇ ਆਪਣੇ ਵਸਤ੍ਰ ਰੱਖੇ, ਫਿਰ ਨਗਨ ਹੋ ਕੇ ਜਲ ਵਿੱਚ ਉਤਰੀ ਅਤੇ ਨਦੀ ਵਿੱਚ ਖੇਡਣ ਲੱਗ ਪਈ।

Verse 13

नग्नां तां क्रीडतीं वीक्ष्य यतिर्मदनपूरितः । दैवाग्निभ्रंशितो मार्गात्सहसा च विमोहितः

ਉਸ ਨਗਨ ਅਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਖੇਡਦੀ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਯਤੀ ਕਾਮ ਨਾਲ ਭਰ ਗਿਆ। ਭਾਗ੍ਯ ਦੀ ਅੱਗ ਵਾਂਗ ਰਾਹ ਤੋਂ ਡਿਗਿਆ ਹੋਇਆ, ਉਹ ਅਚਾਨਕ ਮੋਹ ਵਿੱਚ ਪੈ ਗਿਆ।

Verse 14

मनसा कामयामास साऽपि तं तरुणं यतिम् । तयोश्च संगतिस्तत्र संजाता पापकर्मणोः

ਉਸ ਨੇ ਮਨ ਵਿਚ ਉਸ ਇਸਤ੍ਰੀ ਦੀ ਕਾਮਨਾ ਕੀਤੀ, ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਵੀ ਉਸ ਨੌਜਵਾਨ ਯਤੀ ਨੂੰ ਚਾਹਿਆ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੋਹਾਂ ਦੇ ਪਾਪਕਰਮਾਂ ਤੋਂ ਉਥੇ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਸੰਯੋਗ ਹੋ ਗਿਆ।

Verse 15

तया विमोहितः सद्यस्तामेवानुससार सः । तत्प्रीत्यै चार्जयामास धनमन्यायतस्तदा

ਉਸ ਦੇ ਮੋਹ ਵਿਚ ਪੈ ਕੇ ਉਹ ਤੁਰੰਤ ਕੇਵਲ ਉਸੇ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਲੱਗ ਗਿਆ। ਉਸ ਦੀ ਪ੍ਰਸੰਨਤਾ ਲਈ ਉਸ ਵੇਲੇ ਉਸ ਨੇ ਅਨਿਆਇਕ ਢੰਗ ਨਾਲ ਧਨ ਇਕੱਠਾ ਕੀਤਾ।

Verse 16

वाराणस्यां हि न त्यक्तश्चंडालस्य प्रतिग्रहः । स्नानहीनः सदा पापी रात्रौ चौर्य्येण वर्त्तते

ਵਾਰਾਣਸੀ ਵਿਚ ਵੀ ਉਸ ਨੇ ਚੰਡਾਲ ਤੋਂ ਦਾਨ ਲੈਣਾ ਨਾ ਛੱਡਿਆ। ਪਵਿੱਤਰ ਸਨਾਨ ਤੋਂ ਵੰਝਿਆ, ਸਦਾ ਪਾਪੀ, ਉਹ ਰਾਤ ਨੂੰ ਚੋਰੀ ਕਰ ਕੇ ਜੀਊਂਦਾ ਸੀ।

Verse 17

कस्मिंश्चित्समये पापी मांसार्थी तु वनं गतः । ददर्श प्रमदां तत्र मातंगीं मदिरेक्षणाम्

ਇੱਕ ਸਮੇਂ ਉਹ ਪਾਪੀ ਮਾਸ ਦੀ ਲਾਲਸਾ ਨਾਲ ਜੰਗਲ ਗਿਆ। ਉਥੇ ਉਸ ਨੇ ਮਦਿਰਾ ਵਰਗੀਆਂ ਮੋਹਕ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੀ ਮਾਤੰਗੀ ਜਵਾਨ ਇਸਤ੍ਰੀ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ।

Verse 18

तस्याः प्रथमतारुण्यं दृष्ट्वा गर्वेण पाप्मना । वनेऽथ निर्जने तत्र मातंगीसंगमेयिवान्

ਉਸ ਦੀ ਯੌਵਨ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਖਿੜਤ ਵੇਖ ਕੇ, ਪਾਪੀ ਅਹੰਕਾਰ ਨਾਲ ਉਤੇਜਿਤ ਹੋਇਆ, ਉਹ ਉਸ ਸੁੰਨੇ ਜੰਗਲ ਵਿਚ ਮਾਤੰਗੀ ਨਾਲ ਸੰਯੋਗ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਨ ਲੱਗਾ।

Verse 19

तया सहान्नपानादि कृतवान्पापमोहितः । अश्नाति सुरया पंकं गोमांसं पापलंपटः

ਪਾਪ ਦੇ ਮੋਹ ਵਿਚ ਅੰਨ੍ਹਾ ਹੋ ਕੇ ਉਹ ਉਸ ਨਾਲ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਲੱਗਾ; ਅਧਰਮ ਦਾ ਲਾਲਚੀ ਹੋ ਕੇ ਮਦਿਰਾ ਨਾਲ ਗੰਦਾ ਭੋਜਨ, ਇੱਥੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਗੋਮਾਂਸ ਵੀ ਖਾ ਗਿਆ।

Verse 20

तद्गृहे निधनं प्राप्तः पापात्मा सर्वभक्षकः । वाराणसीप्रभावेन न प्राप्तो नरकं तदा

ਉਸ ਦੇ ਘਰ ਹੀ ਉਹ ਪਾਪੀ, ਸਭ ਕੁਝ ਖਾਣ ਵਾਲਾ, ਮਰ ਗਿਆ; ਪਰ ਵਾਰਾਣਸੀ ਦੀ ਆਤਮਿਕ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਸ਼ਕਤੀ ਕਰਕੇ ਉਹ ਤਦ ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਡਿੱਗਿਆ।

Verse 21

किं तु तत्र कृतं पापं वज्रलेपं सुदारुणम् । शूद्रीसंपर्क पापेन जातोऽसौ क्रूरयोनिषु

ਪਰ ਉੱਥੇ ਕੀਤਾ ਪਾਪ ਵਜ੍ਰ-ਲੇਪ ਵਰਗਾ, ਅਤਿ ਭਿਆਨਕ ਸੀ; ਸ਼ੂਦ੍ਰੀ ਨਾਲ ਅਨੁਚਿਤ ਸੰਗਤ ਦੇ ਪਾਪ ਕਰਕੇ ਉਹ ਕਠੋਰ ਯੋਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਜਨਮਿਆ।

Verse 22

वृको व्याघ्रोरगः श्वानः शृगालः सूकरोऽभवत् । दुरंतां यातनां प्राप्तः शमलेशं न विन्दति

ਉਹ ਭੇੜੀਆ, ਬਾਘ, ਸੱਪ, ਕੁੱਤਾ, ਗਿਦੜ ਅਤੇ ਸੂਰ ਬਣਿਆ; ਅੰਤਹੀਣ ਯਾਤਨਾ ਭੋਗਦਾ ਰਿਹਾ, ਇਕ ਰੇਸ਼ਾ ਭਰ ਵੀ ਸ਼ਾਂਤੀ ਨਾ ਲੱਭੀ।

Verse 23

एवं जन्मसहस्रैस्तु न तस्य पापकर्मणः । मातंग्या संगजं पापं व्यनश्यत युगायुतैः

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਜਨਮਾਂ ਤੱਕ ਵੀ ਉਸ ਦੇ ਪਾਪਕਰਮਾਂ ਦਾ—ਮਾਤੰਗੀ ਨਾਲ ਸੰਗਤ ਤੋਂ ਉਪਜਿਆ ਪਾਪ—ਦਸਾਂ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਯੁੱਗਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਨਾਸ ਨਾ ਹੋਇਆ।

Verse 24

ततोऽसौ सप्तमे जातः शशकश्चैव जन्मनि । ततोऽसौ राक्षसो जातः पापात्मा सर्वभक्षकः

ਫਿਰ ਸੱਤਵੇਂ ਜਨਮ ਵਿੱਚ ਉਹ ਖਰਗੋਸ਼ ਬਣ ਕੇ ਜਨਮਿਆ; ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਪਾਪੀ ਸੁਭਾਵ ਵਾਲਾ, ਸਭ ਨੂੰ ਨਿਗਲਣ ਵਾਲਾ ਰਾਖਸ਼ਸ ਬਣਿਆ।

Verse 25

प्राणिनो भक्षयन्सर्वान्संप्राप्तो विंध्यपर्वते । अस्मादनन्तरं भाव्यं कृकलासत्वमद्भुतम्

ਸਾਰੇ ਪ੍ਰਾਣੀਆਂ ਨੂੰ ਖਾਂਦਾ ਹੋਇਆ ਉਹ ਵਿਂਧਿਆ ਪਰਬਤ ਨੂੰ ਜਾ ਪਹੁੰਚਿਆ। ਇਸ ਤੋਂ ਤੁਰੰਤ ਬਾਅਦ ਅਦਭੁਤ ਭਾਵੀ ਪਰਿਵਰਤਨ ਨਿਯਤ ਸੀ—ਉਹ ਛਿਪਕਲੀ ਬਣੇਗਾ।

Verse 26

शूद्रीसंगजपापेन भाव्यं च कृमियोनिना । मातंगीसंगमे प्रोक्तं फलं ह्यतिजुगुप्सितम्

ਸ਼ੂਦ੍ਰੀ ਨਾਲ ਸੰਗਤ ਤੋਂ ਉਪਜੇ ਪਾਪ ਕਰਕੇ ਉਹ ਕੀੜੇ ਦੀ ਯੋਨੀ ਵਿੱਚ ਜਨਮ ਲੈਣ ਲਈ ਨਿਯਤ ਹੋਇਆ। ਮਾਤੰਗੀ ਨਾਲ ਸੰਯੋਗ ਦਾ ਫਲ ਬਹੁਤ ਹੀ ਘਿਨੌਣਾ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ।

Verse 27

युगायुतं सहस्रैस्तु भोक्ष्यमाणं सुदारुणम् । अत्याश्चर्य्यमभूत्तत्र दिलीप श्रूयतां महत्

ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਯੁਗਾਂ ਤੱਕ ਉਹ ਉਸ ਅਤਿ ਭਿਆਨਕ ਯਾਤਨਾ ਨੂੰ ਭੋਗਣ ਵਾਲਾ ਸੀ। ਪਰ ਉੱਥੇ ਇੱਕ ਮਹਾਨ ਅਚੰਭਾ ਵਾਪਰਿਆ—ਹੇ ਦਿਲੀਪ, ਉਹ ਸੁਣੋ।

Verse 28

आलोकितं च विंध्याद्रौ सर्वेषां विस्मयास्पदम् । दृष्ट्वा द्वारावतीं कश्चित्कृष्णवक्त्रं सुशोभनम्

ਵਿੰਧਿਆਦ੍ਰੀ ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਇਆ ਜੋ ਸਭ ਲਈ ਅਚੰਭੇ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣਿਆ। ਕਿਸੇ ਨੇ ਦ੍ਵਾਰਾਵਤੀ ਨੂੰ ਅਤੇ ਸ਼੍ਰੀਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੇ ਸੁੰਦਰ ਮੁਖੜੇ ਨੂੰ ਦੇਖ ਲਿਆ।

Verse 29

गोमतीनीरपूतस्तु विंध्यं प्राप्तः स पांथिकः । मात्रां कृष्णप्रसादस्य स्कन्धे कृत्वा प्रहर्षितः

ਗੋਮਤੀ ਦੇ ਜਲ ਨਾਲ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਕੇ ਉਹ ਯਾਤਰੀ ਵਿਂਧਿਆ ਪਹਾੜ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਿਆ। ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ-ਪ੍ਰਸਾਦ ਦੀ ਇਕ ਮਾਤਰਾ ਮੋਢੇ ਉੱਤੇ ਧਾਰ ਕੇ ਉਹ ਆਨੰਦ ਨਾਲ ਭਰ ਗਿਆ।

Verse 30

प्रयास्यन्स्वगृहं तत्र ददर्श पथि राक्षसम् । द्रुतं च क्रूरकर्माणं दृष्ट्वा भक्षितुमागतम्

ਉਥੋਂ ਆਪਣੇ ਘਰ ਵੱਲ ਤੁਰਦਿਆਂ ਉਸ ਨੇ ਰਾਹ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਰਾਖਸ਼ ਵੇਖਿਆ—ਫੁਰਤੀਲਾ ਅਤੇ ਕ੍ਰੂਰ ਕਰਮਾਂ ਵਾਲਾ—ਜੋ ਉਸ ਨੂੰ ਨਿਗਲਣ ਲਈ ਦੌੜਦਾ ਆ ਰਿਹਾ ਸੀ।

Verse 31

तस्य दर्शनमात्रेण वज्रलेपः सुदारुणः । वाराणसीसमुद्भूतो भस्मसादभवत्क्षणात्

ਉਸ ਦੇ ਕੇਵਲ ਦਰਸ਼ਨ ਨਾਲ ਹੀ ਉਹ ਭਿਆਨਕ ‘ਵਜ੍ਰ-ਲੇਪ’ ਵਾਲਾ—ਜੋ ਵਾਰਾਣਸੀ ਤੋਂ ਉੱਠਿਆ ਸੀ—ਪਲ ਵਿੱਚ ਹੀ ਰਾਖ ਬਣ ਗਿਆ।

Verse 32

जन्मकोटिशतेनापि यो न शक्यो व्यपोहितुम् । तत्पापपर्वतान्मुक्तः कृष्णपांथिकदर्शनात्

ਜੋ ਪਾਪ ਸੌ ਕਰੋੜ ਜਨਮਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਦੂਰ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦਾ ਸੀ, ਉਹ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ-ਭਕਤ ਯਾਤਰੀ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਨਾਲ ਪਾਪਾਂ ਦੇ ਪਹਾੜ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਗਿਆ।

Verse 33

दग्धेऽथ क्रूरभावे तु घनमुक्तो यथा शशी । रेजे पुण्यप्रकाशेन कृष्णपांथिकदर्शनात्

ਜਦੋਂ ਉਸ ਦਾ ਕ੍ਰੂਰ ਸੁਭਾਉ ਸੜ ਕੇ ਮਿਟ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ-ਭਕਤ ਯਾਤਰੀ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਨਾਲ ਉਹ ਪੁੰਨ ਦੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਨਾਲ ਇਉਂ ਚਮਕਿਆ ਜਿਵੇਂ ਬੱਦਲਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਚੰਦ੍ਰਮਾ।

Verse 34

ततोऽभिमुखमभ्येत्य द्वारकापथिकं मुदा । ननाम श्रद्धया भूमौ तद्दर्शनमहोत्सवः

ਤਦ ਉਹ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਸਾਹਮਣੇ ਆ ਕੇ ਦ੍ਵਾਰਕਾ ਨੂੰ ਜਾਂਦੇ ਯਾਤਰੀ ਨੂੰ ਸ਼ਰਧਾ ਨਾਲ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ; ਉਸ ਦਰਸ਼ਨ ਨੂੰ ਮਹਾ-ਉਤਸਵ ਵਾਂਗ ਮਨਾਇਆ।

Verse 35

नत्वाऽथ विस्मितः प्राह अहोऽद्य तव दर्शनात् । गतो घोरतमो भावः प्राप्ता संसिद्धिरुत्तमा

ਨਮਸਕਾਰ ਕਰ ਕੇ ਉਹ ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਕੇ ਬੋਲਿਆ: “ਅਹੋ! ਅੱਜ ਤੇਰੇ ਦਰਸ਼ਨ ਮਾਤ੍ਰ ਨਾਲ ਮੇਰਾ ਘੋਰਤਮ ਭਾਵ ਦੂਰ ਹੋ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉੱਤਮ ਸੰਸਿੱਧੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋ ਗਈ।”

Verse 36

कस्मात्त्वमागतो भद्र प्रभावः कीदृशस्तव । वज्रलेपस्तु काश्यां वै दग्धस्ते दर्शनादनु

“ਤੂੰ ਕਿੱਥੋਂ ਆਇਆ ਹੈਂ, ਹੇ ਭਦ੍ਰ! ਤੇਰਾ ਇਹ ਕਿਹੋ ਜਿਹਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਹੈ? ਕਾਸ਼ੀ ਵਿੱਚ ਤਾਂ ਤੇਰੇ ਦਰਸ਼ਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ‘ਵਜ੍ਰਲੇਪ’ ਵੀ ਸੜ ਕੇ ਮਿਟ ਗਿਆ ਸੀ।”

Verse 37

वसिष्ठ उवाच । इत्येवं राक्षसेनोक्तं श्रुत्वा कृष्णस्य पांथिकः । विस्मयं परमापन्नः प्राह तं हर्षमानसः

ਵਸਿਸ਼ਠ ਜੀ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਰਾਖਸ਼ ਦੇ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੇ ਯਾਤਰੀ ਨੇ ਪਰਮ ਵਿਸਮਯ ਪਾ ਕੇ, ਹਿਰਦੇ ਵਿੱਚ ਹರ್ಷ ਧਾਰ ਕੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ।

Verse 38

पांथिक उवाच । श्रीमद्द्वारवतीं दृष्ट्वा ह्यागतोऽस्म्यत्र राक्षस । वज्रलेपहरोऽस्माकं प्रभावः कृष्णदर्शनात्

ਯਾਤਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ: “ਹੇ ਰਾਖਸ਼! ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ ਦ੍ਵਾਰਵਤੀ (ਦ੍ਵਾਰਕਾ) ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰ ਕੇ ਮੈਂ ਇੱਥੇ ਆਇਆ ਹਾਂ। ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ-ਦਰਸ਼ਨ ਤੋਂ ਉਪਜਿਆ ਸਾਡਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ‘ਵਜ੍ਰਲੇਪ’ ਦੇ ਦੁੱਖ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈ।”

Verse 39

गोमत्यां यः सकृत्स्नात्वा पश्येत्कृष्णमुखांबुजम् । सर्वानुद्धरते पापादपि त्रैलाक्यदाहकात्

ਜੋ ਕੋਈ ਗੋਮਤੀ ਵਿੱਚ ਇਕ ਵਾਰ ਵੀ ਸਨਾਨ ਕਰਕੇ ਸ਼੍ਰੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੇ ਕਮਲ-ਸਮ ਮੁਖ ਦਾ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰੇ, ਉਹ ਸਭ ਨੂੰ ਪਾਪੋਂ ਤੋਂ ਉਧਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ—ਤਿੰਨਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸਾੜਨ ਵਾਲੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਵੀ।

Verse 40

वसिष्ठ उवाच । इत्युक्तो राक्षसो हृष्टः शुद्धात्मा भक्तिसंयुतः । नत्वा प्रदक्षिणं कृत्वा संप्राप्तो द्वारकां तदा

ਵਸਿਸ਼ਠ ਜੀ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ ਰਾਖਸ਼ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਇਆ; ਆਤਮਾ ਸ਼ੁੱਧ ਹੋ ਗਈ ਅਤੇ ਭਕਤੀ ਨਾਲ ਯੁਕਤ ਹੋਇਆ। ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ ਅਤੇ ਪ੍ਰਦਕਸ਼ਿਣਾ ਕਰਕੇ ਉਹ ਤਦੋਂ ਦਵਾਰਕਾ ਪਹੁੰਚਿਆ।

Verse 41

गोमत्यां स तनुं त्यक्त्वा प्राप्तोऽसौ वैष्णवं पदम् । स्तूयमानः सुरेशानैर्गधर्वैः पुष्पवृष्टिभिः

ਉੱਥੇ ਗੋਮਤੀ ਤਟ ਤੇ ਉਸ ਨੇ ਦੇਹ ਤਿਆਗ ਦਿੱਤੀ ਅਤੇ ਵੈਸ਼ਣਵ ਪਦ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਇਆ। ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਅਧਿਪਤੀਆਂ ਅਤੇ ਗੰਧਰਵਾਂ ਵੱਲੋਂ ਉਸ ਦੀ ਸਤੁਤੀ ਹੋਈ, ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਵਿਚ।

Verse 42

इत्थं महाप्रभावो हि द्वारकायाः प्रकीर्त्तितः । न प्ररोहंति पापानि यस्याः पांथिकदर्शनात् । द्वारकायां तु किं वाच्यं न प्ररोहंति पातकम्

ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦਵਾਰਕਾ ਦੀ ਮਹਾਨ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਮਹਿਮਾ ਪ੍ਰਕੀਰਤਿਤ ਹੋਈ ਹੈ। ਜਿਸ ਦੇ ਯਾਤਰੀ ਨੂੰ ਕੇਵਲ ਵੇਖਣ ਨਾਲ ਹੀ ਪਾਪ ਜੜ ਨਹੀਂ ਪਕੜਦੇ; ਤਾਂ ਦਵਾਰਕਾ ਵਿੱਚ ਤਾਂ ਕੀ ਕਹਿਣਾ—ਉੱਥੇ ਪਾਤਕ ਕਦੇ ਅੰਕੁਰਿਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ।

Verse 43

इत्येतत्कथितं राजन्यत्पृष्टोहं त्वयाऽनघ । सर्वक्षेत्रोत्तमं क्षेत्रं वज्रलेपविनाशनम्

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਹੇ ਨਿਰਪਾਪ, ਜੋ ਤੂੰ ਪੁੱਛਿਆ ਸੀ ਉਹ ਮੈਂ ਕਹਿ ਦਿੱਤਾ। ਇਹ ਖੇਤਰ ਸਭ ਤੀਰਥ-ਖੇਤਰਾਂ ਵਿਚੋਂ ਉੱਤਮ ਹੈ, ਅਤੇ ‘ਵਜ੍ਰ-ਲੇਪ’ ਨਾਮਕ ਕਲੇਸ਼ ਦਾ ਨਾਸ਼ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈ।

Verse 44

श्रीप्रह्लाद उवाच । वसिष्ठेनोदितं श्रुत्वा दिलीपो हृष्ट मानसः । द्वारकां क्षेत्रराजं तं ज्ञात्वा च विस्मयं ययौ

ਸ਼੍ਰੀ ਪ੍ਰਹਲਾਦ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਵਸਿਸ਼ਠ ਜੀ ਦੀ ਉਪਦੇਸ਼-ਵਾਣੀ ਸੁਣ ਕੇ ਦਿਲੀਪ ਦਾ ਮਨ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਗਿਆ। ਦ੍ਵਾਰਕਾ ਨੂੰ ਖੇਤਰਾਂ ਦਾ ਰਾਜਾ ਜਾਣ ਕੇ ਉਹ ਅਚੰਭੇ ਨਾਲ ਭਰ ਗਿਆ।

Verse 45

ययौ द्वारवतीं हृष्टो देवदेवस्य सादरम् । कृष्णं दृष्ट्वा परां सिद्धिं संप्राप्तो देवमंदिरे

ਉਹ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ, ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਦੇਵ ਦੇ ਨਿਵਾਸ ਦ੍ਵਾਰਵਤੀ ਨੂੰ ਆਦਰ-ਭਾਵ ਨਾਲ ਗਿਆ। ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰ ਕੇ ਉਸ ਨੇ ਪਰਮ ਸਿੱਧੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਦੇਵ-ਮੰਦਰ ਨੂੰ ਪਹੁੰਚਿਆ।