Adhyaya 38

Verse 1

पुलस्त्य उवाच । कुंडं तु शिवलिंगाख्यं ततो गच्छेन्महीपते । यत्र सा जाह्नवी गुप्ता तिष्ठते भूपसत्तम

ਪੁਲਸਤ੍ਯ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਫਿਰ, ਹੇ ਧਰਤੀ ਦੇ ਸੁਆਮੀ, ‘ਸ਼ਿਵਲਿੰਗ’ ਨਾਮਕ ਕੁੰਡ ਵੱਲ ਜਾਵੋ, ਜਿੱਥੇ ਜਾਹਨਵੀ (ਗੰਗਾ) ਗੁਪਤ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੀ ਹੈ, ਹੇ ਭੂਪ-ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ।

Verse 2

तस्यां स्नातो नरः सम्यक्सर्वतीर्थफलं लभेत् । मुच्यते पातकात्कृत्स्नादाजन्ममरणांतिकात्

ਉੱਥੇ ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਵਿਧੀਪੂਰਵਕ ਸਨਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਭ ਤੀਰਥਾਂ ਦਾ ਫਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਜਨਮ-ਮਰਨ ਦੇ ਅੰਤ ਤੱਕ ਲੱਗੇ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਸਮੂਹ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

Verse 3

ययाति रुवाच । किमर्थं तत्र सा गुप्ता जाह्नवी तिष्ठते विभो । कस्मिन्काले समायाता परं कौतूहलं हि मे

ਯਯਾਤੀ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਉਹ ਜਾਹਨਵੀ ਉੱਥੇ ਗੁਪਤ ਕਿਉਂ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ? ਉਹ ਕਿਹੜੇ ਸਮੇਂ ਉੱਥੇ ਆਈ? ਮੇਰਾ ਕੌਤੂਹਲ ਬਹੁਤ ਵੱਡਾ ਹੈ।

Verse 4

पुलस्त्य उवाच । यदा प्रसादितो देवैर्भगवान्वृषभध्वजः । अर्बुदेऽस्मिन्सदा स्थेयमचलेन त्वया विभो

ਪੁਲਸਤ੍ਯ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਜਦੋਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਵ੍ਰਿਸ਼ਭਧ੍ਵਜ ਭਗਵਾਨ ਸ਼ਿਵ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕੀਤਾ, ਹੇ ਵਿਭੋ, ਤਦੋਂ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ ਗਈ—‘ਇਸ ਅਰਬੁਦ ਪਰਬਤ ਉੱਤੇ ਤੁਸੀਂ ਸਦਾ ਅਚਲ ਰਹੋ।’

Verse 5

तत्र संस्थापिते लिंगे स्वयं देवेन शंभुना । यत्पातितं पुरा लिंगं वालखिल्यैर्महर्षिभिः

ਉੱਥੇ, ਜਦੋਂ ਸ਼ੰਭੂ ਦੇਵ ਨੇ ਆਪ ਲਿੰਗ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ, ਉਹੀ ਲਿੰਗ—ਜੋ ਪੁਰਾਤਨ ਕਾਲ ਵਿੱਚ ਮਹਰਿਸ਼ੀ ਵਾਲਖਿਲ੍ਯਾਂ ਨੇ ਡਾਹ ਦਿੱਤਾ ਸੀ—ਫਿਰ ਪ੍ਰਤਿਸ਼ਠਿਤ ਹੋਇਆ।

Verse 6

अतिकोपसमायुक्तैः कस्मिंश्चित्कारणांतरे । तदा देवेन प्रतिज्ञातं सर्वेषां त्रिदिवौकसाम्

ਕਿਸੇ ਕਾਰਨ ਕਰਕੇ, ਤੀਬਰ ਕ੍ਰੋਧ ਨਾਲ ਭਰ ਕੇ, ਤਦੋਂ ਦੇਵ ਨੇ ਤ੍ਰਿਦਿਵ ਦੇ ਸਭ ਵਾਸੀਆਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਇਹ ਪ੍ਰਤਿਜ्ञਾ ਕੀਤੀ।

Verse 7

अचले तु मयात्रैव स्थातव्यं नात्र संशयः । ततः कालेन महता वसतस्तस्य तत्र च

‘ਪਰ ਇਸ ਅਚਲ ਪਰਬਤ ਉੱਤੇ ਮੈਂ ਇੱਥੇ ਹੀ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਰਹਿਣਾ ਹੈ—ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ।’ ਫਿਰ ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਬੀਤਣ ਨਾਲ, ਜਦੋਂ ਉਹ ਉੱਥੇ ਹੀ ਵੱਸਦਾ ਰਿਹਾ…

Verse 8

अचलेश्वररूपस्य गंगा चित्ते व्यजायत । कथं नित्यं तया सार्द्धं भविष्यति समागमः

ਅਚਲੇਸ਼ਵਰ-ਰੂਪ ਧਾਰਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਦੇ ਚਿੱਤ ਵਿੱਚ ਗੰਗਾ ਦਾ ਧਿਆਨ ਉੱਭਰ ਆਇਆ: ‘ਉਸ ਨਾਲ ਨਿੱਤ ਕਿਵੇਂ ਮਿਲਾਪ ਹੋਵੇਗਾ?’

Verse 9

अथ जानाति नो गौरी मानिनी परमेश्वरी । तस्यैवं चिन्तयानस्य बहुशो नृपसत्तम

ਤਦ ਮਾਣਵਾਨੀ ਪਰਮੇਸ਼ਵਰੀ ਗੌਰੀ ਨੇ ਉਹ ਵਿਚਾਰ ਜਾਣ ਲਿਆ। ਉਹ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬਾਰੰਬਾਰ ਚਿੰਤਨ ਕਰਦਾ ਰਿਹਾ, ਹੇ ਨ੍ਰਿਪ-ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ!

Verse 10

उपायं सुमहद्ध्यात्वा जाह्नवीसंगसंभवम् । तेनादिष्टा गणाः सर्वे नंदिभृङ्गिपुरःसराः

ਜਾਹ্নਵੀ (ਗੰਗਾ) ਨਾਲ ਸੰਗਮ ਕਰਾਉਣ ਵਾਲਾ ਅਤਿ ਮਹਾਨ ਉਪਾਯ ਸੋਚ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਨੰਦੀ ਅਤੇ ਭ੍ਰਿੰਗੀ ਦੇ ਅਗਵਾਈ ਹੇਠ ਸਭ ਗਣਾਂ ਨੂੰ ਆਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ।

Verse 11

अभिप्रायोऽस्ति मे कश्चिज्जलाश्रयव्रतोद्भवः । क्रियतामुत्तमं कुण्डमस्मिन्पर्वतरोधसि

ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ: ‘ਮੇਰਾ ਇਕ ਨਿਸ਼ਚਯ ਹੈ, ਜੋ ਜਲ-ਆਸ਼੍ਰਿਤ ਵ੍ਰਤ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇਸ ਪਹਾੜੀ ਢਲਾਨ ਉੱਤੇ ਇਕ ਉੱਤਮ ਕੁੰਡ ਬਣਾਇਆ ਜਾਵੇ।’

Verse 12

तत्राहं जलमध्यस्थः स्थास्यामि जलतत्परः । तच्छ्रुत्वा त्वरितं चक्रुर्गणाः कुण्डमनेकशः

‘ਉੱਥੇ ਮੈਂ ਜਲ ਦੇ ਮੱਧ ਵਿੱਚ ਟਿਕਾਂਗਾ, ਜਲ-ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਰਹਾਂਗਾ।’ ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ ਗਣਾਂ ਨੇ ਤੁਰੰਤ ਬਹੁਤ ਜਤਨ ਨਾਲ ਕੁੰਡ ਤਿਆਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।

Verse 13

स्वच्छोदकसमाकीर्णं सुतीर्थं सुसुखावहम् । ततो गौरीमनुज्ञाप्य जाह्नवीसंगलालसः

ਸਾਫ਼ ਜਲ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਉੱਤਮ ਤੀਰਥ ਜੋ ਮਹਾਨ ਸੁਖ ਬਖ਼ਸ਼ਦਾ ਹੈ; ਫਿਰ ਗੌਰੀ ਦੀ ਆਗਿਆ ਲੈ ਕੇ, ਜਾਹਨਵੀ (ਗੰਗਾ) ਦੇ ਸੰਗ ਲਈ ਲਾਲਾਇਤ ਹੋਇਆ…

Verse 14

व्रतव्याजेन देवेशो विवेश तदनन्तरम् । चिन्तयामास तत्रस्थो गंगां त्रैलोक्यपाविनीम्

ਫਿਰ ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਈਸ਼ਵਰ ਨੇ ਵਰਤ ਦੇ ਬਹਾਨੇ ਨਾਲ ਤੁਰੰਤ ਹੀ ਉਸ ਜਲ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕੀਤਾ। ਉੱਥੇ ਟਿਕ ਕੇ ਉਹ ਤ੍ਰਿਲੋਕ ਪਾਵਨੀ ਗੰਗਾ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕਰਨ ਲੱਗਾ।

Verse 15

सा ध्याता तत्क्षणात्तत्र शिवेन सह संगता । एवं स भगवांस्तत्र जाह्नवीं भजते सदा

ਉਸ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਤਾਂ ਉਹ ਤੁਰੰਤ ਉੱਥੇ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਈ ਅਤੇ ਸ਼ਿਵ ਨਾਲ ਮਿਲ ਗਈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਸ ਸਥਾਨ ਵਿੱਚ ਭਗਵਾਨ ਸਦਾ ਜਾਹਨਵੀ (ਗੰਗਾ) ਦੀ ਭਕਤੀ ਕਰਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।

Verse 16

व्रतव्याजेन राजेन्द्र न तु गौरी व्यजानत । कस्यचित्त्वथ कालस्य नारदो भगवान्मुनिः । कैवल्यज्ञानसंपन्नस्तत्रायातः परिभ्रमन्

ਹੇ ਰਾਜਿੰਦਰ, ਵਰਤ ਦੇ ਇਸ ਬਹਾਨੇ ਨਾਲ ਗੌਰੀ ਨੇ ਅਸਲ ਗੱਲ ਨਾ ਜਾਣੀ। ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ, ਮੁਕਤੀਦਾਇਕ ਗਿਆਨ ਨਾਲ ਸੰਪੰਨ ਭਗਵਾਨ ਮੁਨੀ ਨਾਰਦ ਭਟਕਦਾ ਹੋਇਆ ਉੱਥੇ ਆ ਪਹੁੰਚਿਆ।

Verse 17

स तु दृष्ट्वा महादेवं जलस्थं व्रतधारिणम् । कामजैरिंगितैर्युक्तं तत्राऽसौ विस्मयान्वितः

ਉਸ ਨੇ ਮਹਾਦੇਵ ਨੂੰ ਜਲ ਵਿੱਚ ਖੜ੍ਹਾ, ਵਰਤ ਧਾਰਨ ਕਰਦਾ ਹੋਇਆ ਵੇਖਿਆ; ਪਰ ਕਾਮ ਤੋਂ ਉਪਜੇ ਇਸ਼ਾਰਿਆਂ ਨਾਲ ਯੁਕਤ ਦੇਖ ਕੇ, ਨਾਰਦ ਉੱਥੇ ਅਚੰਭਿਤ ਹੋ ਗਿਆ।

Verse 18

वक्त्रनेत्रविकारोऽयं किमस्य व्रतधारिणः । ईदृक्कामसमायुक्तस्ततो ध्यानस्थितो मुनिः

“ਵ੍ਰਤ ਧਾਰਣ ਵਾਲੇ ਇਸ ਮੁਨੀ ਦੇ ਮੁਖ ਤੇ ਨੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਵਿਕਾਰ ਕਿਉਂ ਹਨ? ਇਹ ਤਾਂ ਕਾਮਨਾ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ”—ਇਉਂ ਸੋਚ ਕੇ ਉਹ ਮੁਨੀ ਧਿਆਨ-ਅਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹੋ ਗਿਆ।

Verse 19

अथाऽपश्यद्ध्यानदृष्ट्या गंगासक्तं महेश्वरम् । गौर्या भयेन सव्याजं ततो विस्मयमागतः

ਫਿਰ ਧਿਆਨ-ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਨਾਲ ਉਸ ਨੇ ਗੰਗਾ ਨਾਲ ਆਸਕਤ ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ; ਅਤੇ ਗੌਰੀ ਦੇ ਡਰ ਕਰਕੇ ਇਹ ਸਭ ਬਹਾਨੇ ਨਾਲ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ—ਇਹ ਜਾਣ ਕੇ ਉਹ ਅਚੰਭੇ ਵਿੱਚ ਪੈ ਗਿਆ।

Verse 20

तदा स कथयामास सर्वं हरविचेष्टितम्

ਤਦ ਉਸ ਨੇ ਹਰ (ਸ਼ਿਵ) ਦੇ ਆਚਰਨ ਦੀ ਸਾਰੀ ਕਥਾ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬਿਆਨ ਕਰ ਦਿੱਤੀ।

Verse 21

ततो देवी त्वरायुक्ता ययौ यत्र महेश्वरः । आताम्रनयना रोषाद्वेपमाना मुहुर्मुहुः

ਫਿਰ ਦੇਵੀ ਜਲਦੀ ਨਾਲ ਉੱਥੇ ਗਈ ਜਿੱਥੇ ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਸੀ। ਕ੍ਰੋਧ ਨਾਲ ਉਸ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਲਾਲ ਹੋ ਗਈਆਂ, ਅਤੇ ਉਹ ਮੁੜ ਮੁੜ ਕੰਬਦੀ ਰਹੀ।

Verse 22

तां दृष्ट्वा कोपसंयुक्तां समायातां महेश्वरीम् । उवाच जाह्नवी भीता ज्ञात्वा दिव्येन चक्षुषा

ਕ੍ਰੋਧ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ ਮਹੇਸ਼ਵਰੀ ਨੂੰ ਆਉਂਦੀ ਵੇਖ ਕੇ, ਜਾਹਨਵੀ ਡਰ ਗਈ ਅਤੇ ਦਿਵ੍ਯ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਨਾਲ ਸਾਰਾ ਭੇਦ ਜਾਣ ਕੇ ਬੋਲੀ।

Verse 23

आवयोः संगमे देवी नारदेन निवेदिता । सेयं रुष्टा समायाति कुरुष्व यदनन्तरम्

ਹੇ ਦੇਵੀ, ਸਾਡਾ ਮਿਲਾਪ ਨਾਰਦ ਨੇ ਜਾ ਕੇ ਦੱਸ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਉਹ ਕ੍ਰੋਧਿਤ ਹੋ ਕੇ ਇੱਥੇ ਆ ਪਹੁੰਚੀ ਹੈ; ਹੁਣ ਜੋ ਅਗਲਾ ਕਰਤੱਬ ਹੈ, ਉਹ ਕਰੋ।

Verse 24

श्रीमहादेव उवाच । कर्त्तव्यं जाह्नवि श्रेयः पुरो गत्वा नगात्मजाम् । अत्यर्थं मानिनी ह्येषा साम्ना च वशवर्तिनी

ਸ਼੍ਰੀ ਮਹਾਦੇਵ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਹੇ ਜਾਹਨਵੀ, ਇਹੀ ਸ਼੍ਰੇਯਸਕਰ ਹੈ ਕਿ ਤੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਅੱਗੇ ਵਧ ਕੇ ਪਹਾੜ-ਪੁਤਰੀ (ਪਾਰਵਤੀ) ਕੋਲ ਜਾ। ਇਹ ਬਹੁਤ ਅਭਿਮਾਨੀ ਹੈ, ਪਰ ਮਿੱਠੀ ਸਾਂਤਵਨਾ ਨਾਲ ਵਸ਼ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

Verse 25

तत्क्षणाज्जायते साध्वी तस्मात्सामपरा भव । नो चेच्छापं मया सार्धं तव दास्यत्यसंशयम्

ਉਸੇ ਪਲ ਉਹ ਸਾਧਵੀ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਜਾਵੇਗੀ; ਇਸ ਲਈ ਸਾਂਤਵਨਾ-ਮਾਰਗ ਵਿੱਚ ਪਰਾਯਣ ਹੋ। ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਮੈਂ ਨਿਸ਼ਚੇ ਹੀ ਤੇਰੇ ਨਾਲ ਸ਼ਾਪ ਦੇਵਾਂਗਾ—ਇਸ ਵਿੱਚ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ।

Verse 26

एवमुक्ता च रुद्रेण जाह्नवी नृपसत्तम । कुण्डान्निर्गत्य सा गंगा सम्मुखं प्रययौ तदा

ਰੁਦ੍ਰ ਵੱਲੋਂ ਇਉਂ ਕਹੇ ਜਾਣ ‘ਤੇ, ਹੇ ਨ੍ਰਿਪ-ਸੱਤਮ, ਜਾਹਨਵੀ—ਗੰਗਾ—ਕੁੰਡ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਨਿਕਲ ਕੇ ਤਦੋਂ ਸਿੱਧੀ ਸਾਹਮਣੇ ਵਧੀ।

Verse 27

प्रत्युद्ययौ सलज्जा च कृतांजलिपुरःसरा । प्रणम्य शिरसा चेयं ततः प्राह स्वलंकृता

ਉਹ ਲੱਜਾ ਨਾਲ ਅੱਗੇ ਵਧੀ, ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਅੱਗੇ ਧਰੇ। ਸਿਰ ਨਿਵਾ ਕੇ ਪ੍ਰਣਾਮ ਕਰਕੇ, ਸੁਸ਼ੋਭਿਤ ਹੋਈ ਉਹ ਫਿਰ ਬੋਲੀ।

Verse 28

पुराऽहं तव कांतेन निपतन्ती नभस्तलात् । धृता देवि तवा प्येतद्विदितं नृपतेः कृते

ਪਹਿਲਾਂ, ਜਦ ਮੈਂ ਆਕਾਸ਼-ਤਲ ਤੋਂ ਡਿੱਗ ਰਹੀ ਸੀ, ਤੇਰੇ ਪ੍ਰਿਯ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਥਾਮ ਲਿਆ। ਹੇ ਦੇਵੀ, ਇਹ ਗੱਲ ਵੀ ਤੈਨੂੰ ਪਤਾ ਹੈ—ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਸਮਝਾਉਣ ਲਈ।

Verse 29

भगीरथाभिधानस्य ततः स्नेहो व्यवर्धत । आवयोस्तव भीत्या च नाभूत्क्वापि समागमः

ਫਿਰ ਭਗੀਰਥ ਨਾਮ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰਤੀ ਸਨੇਹ ਵਧਦਾ ਗਿਆ; ਪਰ ਤੇਰੇ ਡਰ ਕਰਕੇ ਸਾਡੇ ਦੋਹਾਂ ਦਾ ਕਦੇ ਕਿਤੇ ਵੀ ਮਿਲਾਪ ਨਾ ਹੋਇਆ।

Verse 30

अधुना तव वाक्येन जानेऽहं न सुरेश्वरि । समाहूताऽस्मि रुद्रेण किं वा स्वच्छन्दतः शुभे

ਪਰ ਹੁਣ ਤੇਰੇ ਬਚਨਾਂ ਨਾਲ, ਹੇ ਦੇਵਾਂ ਦੀ ਰਾਣੀ, ਮੈਂ ਸਮਝ ਗਿਆ ਹਾਂ: ਕੀ ਮੈਨੂੰ ਰੁਦ੍ਰ ਨੇ ਬੁਲਾਇਆ ਹੈ, ਜਾਂ ਹੇ ਸ਼ੁਭੇ, ਮੈਂ ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਆਇਆ ਹਾਂ?

Verse 31

त्रैलोक्यस्य प्रभुरयं तन्निष्क्रम्य कथञ्चन । तस्मादत्रैव संप्राप्ता सत्यमेतन्मयोदितम्

ਉਹ ਤਿੰਨਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਭੂ ਹੈ; ਕਿਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਸ ਤੋਂ ਨਿਕਲ ਕੇ, ਇਸ ਲਈ ਮੈਂ ਇੱਥੇ ਹੀ ਆ ਪਹੁੰਚੀ ਹਾਂ। ਜੋ ਮੈਂ ਕਿਹਾ ਹੈ, ਉਹ ਸੱਚ ਹੈ।

Verse 32

पुलस्त्य उपाच । तस्यास्तद्वचनं श्रुत्वा ततो देवी प्रहर्षिता । प्रोवाच मधुरं वाक्यं सत्यमेतत्त्व योदितम्

ਪੁਲਸਤ੍ਯ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਉਸ ਦੇ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ ਦੇਵੀ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਈ। ਫਿਰ ਉਸ ਨੇ ਮਿੱਠੇ ਬਚਨ ਕਹੇ: “ਜੋ ਤੂੰ ਕਿਹਾ ਹੈ, ਉਹ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੀ ਸੱਚ ਹੈ।”

Verse 33

तस्माद्वरय भद्रं ते वरं मत्तो यथेप्सितम् । मुक्त्वैकं पतिधर्म्मत्वे मम कांतं महेश्वरम्

ਇਸ ਲਈ, ਭਦ੍ਰ ਹੋਵੇ ਤੇਰਾ, ਮੇਰੇ ਕੋਲੋਂ ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ ਅਨੁਸਾਰ ਵਰ ਮੰਗ ਲੈ; ਪਰ ਇਕ ਗੱਲ ਛੱਡ ਕੇ—ਪਤਿਵ੍ਰਤਾ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਮੇਰੇ ਪ੍ਰਿਯ ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਨੂੰ ਮੈਥੋਂ ਵੱਖ ਕਰਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾ ਕਰ।

Verse 34

गंगोवाच । अपि दौर्भाग्ययुक्ताऽहं भार्या जाताऽस्मि शूलिनः । तस्मादेकं दिनं देहि क्रीडनार्थमनेन तु

ਗੰਗਾ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਭਾਵੇਂ ਮੈਂ ਦੁਰਭਾਗ ਨਾਲ ਯੁਕਤ ਹਾਂ, ਤੱਥਾਪਿ ਮੈਂ ਸ਼ੂਲਧਾਰੀ ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਪਤਨੀ ਬਣੀ ਹਾਂ। ਇਸ ਲਈ ਮੈਨੂੰ ਕੇਵਲ ਇਕ ਦਿਨ ਦੇਹ, ਤਾਂ ਜੋ ਮੈਂ ਉਸ ਨਾਲ ਕ੍ਰੀੜਾ ਕਰ ਸਕਾਂ।

Verse 35

चैत्रशुक्लत्रयोदश्यामहोरात्रं सुरेश्वरि । शिवकुंडं तथास्त्वेतन्मया यस्मात्समावृतम्

ਹੇ ਸੁਰੇਸ਼ਵਰੀ, ਚੈਤਰ ਦੇ ਸ਼ੁਕਲ ਪੱਖ ਦੀ ਤ੍ਰਯੋਦਸ਼ੀ ਨੂੰ—ਦਿਨ ਰਾਤ ਭਰ—ਇਸ ਨੂੰ ‘ਸ਼ਿਵਕੁੰਡ’ ਹੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਵੇ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਮੇਰੇ ਦੁਆਰਾ ਢੱਕਿਆ ਗਿਆ ਸੀ।

Verse 36

शिवगंगाभिधानं च तस्मात्कुण्डं धरातले । ख्यातिं यातु प्रसादेन तव पर्वतनंदिनि

ਇਸ ਲਈ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਉਹ ਕੁੰਡ ‘ਸ਼ਿਵਗੰਗਾ’ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋਵੇ; ਅਤੇ ਤੇਰੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ, ਹੇ ਪਰਵਤਨੰਦਿਨੀ, ਉਹ ਵਿਸ਼ਾਲ ਕੀਰਤੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰੇ।

Verse 37

पुलस्त्य उवाच । एवमस्त्विति सा देवी प्रोच्य गंगां महानदीम् । ततो विसर्जयामास तामालिंग्य मुहुर्मुहुः

ਪੁਲਸਤ੍ਯ ਨੇ ਕਿਹਾ: “ਐਸਾ ਹੀ ਹੋਵੇ,” ਕਹਿ ਕੇ ਉਸ ਦੇਵੀ ਨੇ ਮਹਾਨਦੀ ਗੰਗਾ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਿਆ; ਫਿਰ ਉਸ ਨੂੰ ਵਾਰ ਵਾਰ ਆਲਿੰਗਨ ਕਰਕੇ ਵਿਦਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ।

Verse 38

गतायामथ गंगायामधोवक्त्रं सुलज्जितम् । पाणौ गृह्य ययौ रुद्रं भ्रममाणा गृहं प्रति

ਜਦ ਗੰਗਾ ਪ੍ਰਸਥਾਨ ਕਰ ਗਈ, ਲੱਜਾਵਾਨ ਦੇਵੀ ਨੇ ਮੁਖ ਨੀਵਾਂ ਕਰ ਲਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਰੁਦ੍ਰ ਦਾ ਹੱਥ ਫੜਿਆ ਅਤੇ ਮੁੜ ਮੁੜ ਤੱਕਦੀ ਹੋਈ ਆਪਣੇ ਗ੍ਰਿਹ ਵੱਲ ਚੱਲ ਪਈ।

Verse 39

एवमेतत्पुरावृत्तं तस्मिन्कुण्डे नराधिप । तस्मात्सर्वप्रयत्नेन चतुर्द्दश्यां समाहितः

ਹੇ ਨਰਾਧਿਪ! ਉਸ ਕੁੰਡ ਵਿੱਚ ਪੁਰਾਤਨ ਕਾਲ ਵਿੱਚ ਇਹੀ ਵ੍ਰਿਤਾਂਤ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਇਸ ਲਈ ਚੌਦਸ ਦੀ ਤਿਥੀ ਨੂੰ ਹਰ ਯਤਨ ਨਾਲ ਸੰਯਮਿਤ ਤੇ ਏਕਾਗ੍ਰ ਰਹੋ।

Verse 40

शुक्लायां चैत्रमासे तु स्नानं तत्र समाचरेत् । सांनिध्याद्देवदेवस्य गंगायाश्च नृपोत्तम

ਹੇ ਨ੍ਰਿਪੋਤਮ! ਚੈਤਰ ਮਾਸ ਦੀ ਸ਼ੁਕਲ ਪੱਖ ਵਿੱਚ ਉੱਥੇ ਸਨਾਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਉੱਥੇ ਦੇਵਦੇਵ ਮਹਾਦੇਵ ਅਤੇ ਗੰਗਾ ਦੀ ਸਾਂਨਿਧਤਾ ਹੈ।

Verse 41

यत्र संक्षयमायाति सर्वं तत्राशुभं कृतम् । तत्र यो वृषभं दद्याद्ब्राह्मणाय नृपोत्तम । तद्रोमसंख्ययास्वर्गे स पुमान्वसति ध्रुवम्

ਹੇ ਨ੍ਰਿਪੋਤਮ! ਜਿੱਥੇ ਕੀਤੇ ਸਭ ਅਸ਼ੁਭ ਕਰਮ ਨਾਸ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਉੱਥੇ ਜੋ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਵ੍ਰਿਸ਼ਭ ਦਾਨ ਕਰੇ, ਉਹ ਪੁਰਖ ਉਸ ਬਲਦ ਦੇ ਰੋਮਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਜਿਤਨੇ ਵਰ੍ਹੇ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੀ ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਵਸਦਾ ਹੈ।