Adhyaya 54

Verse 1

। सूत उवाच । चर्ममुंडा तथा देवी तस्मिन्स्थाने व्यवस्थिता । नलेन स्थापिता पूर्वं स्वयमेव महात्मना

ਸੂਤ ਜੀ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਉਸੇ ਸਥਾਨ ਵਿੱਚ ਦੇਵੀ ਚਰਮਮੁੰਡਾ ਨਿਵਾਸ ਕਰਦੀ ਹੈ; ਪੂਰਵਕਾਲ ਵਿੱਚ ਮਹਾਤਮਾ ਰਾਜਾ ਨਲ ਨੇ ਆਪ ਹੀ ਉੱਥੇ ਉਸ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ ਸੀ।

Verse 2

अभ्यर्चयति तां भक्त्या यो महानवमी दिने । स कामान्वांछितांल्लब्ध्वा पदं प्राप्नोति शाश्वतम्

ਜੋ ਮਹਾਨਵਮੀ ਦੇ ਦਿਨ ਭਕਤੀ ਨਾਲ ਉਸ ਦੇਵੀ ਦੀ ਅਰਚਨਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਮਨਚਾਹੀਆਂ ਕਾਮਨਾਵਾਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਕੇ ਸਨਾਤਨ ਪਦ ਨੂੰ ਪਹੁੰਚਦਾ ਹੈ।

Verse 3

वीरसेनसुतः पूर्वं नलोनाम महीपतिः । आसीत्सर्वगुणोपेतः सर्व शत्रुक्षयावहः

ਪੁਰਾਤਨ ਸਮੇਂ ਵੀਰਸੇਨ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਨਲ ਨਾਮ ਦਾ ਇੱਕ ਮਹਾਰਾਜਾ ਸੀ, ਜੋ ਸਭ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਯੁਕਤ ਅਤੇ ਸਭ ਵੈਰੀਆਂ ਦੇ ਨਾਸ ਦਾ ਕਾਰਣ ਸੀ।

Verse 4

भार्या तस्याभवत्साध्वी प्राणेभ्योपि गरीयसी । दमयंतीति विख्याता विदर्भाधिपतेः सुता

ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਸਾਧਵੀ ਸੀ, ਜੋ ਪ੍ਰਾਣਾਂ ਤੋਂ ਵੀ ਵਧ ਪਿਆਰੀ ਸੀ; ਉਹ ਦਮਯੰਤੀ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸੀ, ਵਿਦਰਭ ਦੇ ਰਾਜੇ ਦੀ ਧੀ।

Verse 5

अथासौ कलिनाविष्टो द्यूतं चक्रे महीपतिः । पुष्करेण समं विप्रा दायादेन दिवानिशम्

ਫਿਰ ਕਲੀ ਦੇ ਵਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਉਸ ਮਹਾਰਾਜੇ ਨੇ, ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣੋ, ਆਪਣੇ ਸਗੇ ਪੁਸ਼ਕਰ ਨਾਲ ਦਿਨ ਰਾਤ ਜੂਆ ਖੇਡਿਆ।

Verse 6

ततः स व्यसनासक्तो वार्यमाणोऽपि सज्जनैः । हारयामास सप्तांगं राज्यं मुक्त्वा च तां प्रियाम्

ਫਿਰ ਉਸ ਨਾਸਕਾਰੀ ਵਿਆਸਨ ਵਿੱਚ ਫਸ ਕੇ, ਭਲਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਰੋਕਿਆਂ ਜਾਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਉਸ ਨੇ ਸੱਤ ਅੰਗਾਂ ਵਾਲਾ ਰਾਜ ਗਵਾ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਪ੍ਰਿਯਾ ਨੂੰ ਵੀ ਤਿਆਗ ਦਿੱਤਾ।

Verse 7

अथ तां स समादाय प्रविष्टो गहनं वनम् । निर्जलं लज्जयाविष्टो दुःखव्याकुलितेंद्रियः

ਫਿਰ ਉਹ ਉਸਨੂੰ ਨਾਲ ਲੈ ਕੇ ਘਣੇ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਦਾਖ਼ਲ ਹੋਇਆ—ਜਲ-ਰਹਿਤ; ਲਾਜ਼ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ, ਦੁੱਖ ਨਾਲ ਵਿਆਕੁਲ ਇੰਦ੍ਰਿਆਂ ਵਾਲਾ।

Verse 8

ततः स चिंतयामास यद्येषा भीममंदिरे । याति तन्मुच्यते कष्टाद्वनवाससमुद्भवात्

ਫਿਰ ਉਸ ਨੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਵਿਚਾਰਿਆ: “ਜੇ ਇਹ ਭੀਮ ਦੇ ਮਹਲ ਨੂੰ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਇਸ ਜੰਗਲ-ਵਾਸ ਤੋਂ ਉੱਠੇ ਕਲੇਸ਼ਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਵੇਗੀ।”

Verse 9

न मया तत्र गंतव्यं कथंचिदपि मानिना । तस्मादेनां परित्यज्य रात्रौ गच्छामि दूरतः

“ਮੈਂ—ਅਹੰਕਾਰ ਨਾਲ ਬੱਝਿਆ—ਕਿਸੇ ਵੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉੱਥੇ ਨਹੀਂ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ। ਇਸ ਲਈ ਇਸਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ, ਮੈਂ ਰਾਤ ਨੂੰ ਦੂਰ ਚਲਾ ਜਾਵਾਂਗਾ।”

Verse 10

येन त्यक्ता मया साध्वी कुण्डिनं याति तत्पुरम् । स एवं निश्चयं कृत्वा सुखसुप्तां विहाय ताम् । प्रजगाम वनं घोरं वन्यश्वापदसंकुलम्

ਇਹ ਸੋਚ ਕੇ, “ਮੇਰੇ ਛੱਡਣ ਨਾਲ ਇਹ ਸਾਧਵੀ ਕੁੰਡਿਨ—ਉਸ ਨਗਰ—ਨੂੰ ਚਲੀ ਜਾਵੇਗੀ,” ਉਸ ਨੇ ਇਹ ਨਿਸ਼ਚਯ ਕੀਤਾ; ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਸੁਖ ਨਾਲ ਸੁੱਤੀ ਛੱਡ ਕੇ, ਉਹ ਭਿਆਨਕ ਜੰਗਲ ਵੱਲ ਤੁਰ ਪਿਆ, ਜੋ ਜੰਗਲੀ ਪਸ਼ੂਆਂ ਤੇ ਸ਼ਿਕਾਰੀ ਜਾਨਵਰਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਸੀ।

Verse 11

प्रत्यूषे चापि सोत्थाय यावत्पश्यति भाभिनी । तावत्पश्यतिशून्यं स्वं पार्श्वं यत्र नलः स्थितः

ਉਸ਼ਾ ਵੇਲੇ ਜਦੋਂ ਉਹ ਤੇਜਸਵੀ ਨਾਰੀ ਜਾਗੀ ਅਤੇ ਚਾਰੋਂ ਪਾਸੇ ਵੇਖਿਆ, ਤਾਂ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਕੋਲ ਵਾਲੀ ਥਾਂ—ਜਿੱਥੇ ਨਲ ਖੜਾ ਸੀ—ਖਾਲੀ ਵੇਖੀ।

Verse 12

ततो विलप्य दुःखार्ता करुणं तत्र कानने । जगाम मार्गमाश्रित्थ पितुर्हर्म्यं शनैःशनैः

ਫਿਰ ਦੁੱਖ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਹੋ ਕੇ ਉਹ ਉਸ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਕਰੁਣ ਵਿਲਾਪ ਕਰਨ ਲੱਗੀ; ਰਾਹ ਫੜ ਕੇ ਹੌਲੇ-ਹੌਲੇ ਪਿਤਾ ਦੇ ਮਹਲ ਵੱਲ ਚੱਲ ਪਈ।

Verse 13

नलोऽपि च वने तस्मिन्भ्रममाणो महीपतिः । एकाकी वृक्षकुंजानि सेवयामास सर्वदा

ਨਲ ਵੀ ਉਸੇ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਭਟਕਦਾ—ਧਰਤੀ ਦਾ ਰਾਜਾ—ਇਕੱਲਾ ਹੀ ਰਹਿੰਦਾ, ਸਦਾ ਰੁੱਖਾਂ ਦੇ ਝੁੰਡਾਂ ਤੇ ਝਾੜੀਆਂ ਵਿੱਚ ਆਸਰਾ ਲੈਂਦਾ ਰਿਹਾ।

Verse 14

ततस्तद्वनमुत्सृज्य जगामान्यन्महावनम् । नानावृक्षगणैर्युक्तं बहुश्वापदसंकुलम्

ਫਿਰ ਉਹ ਉਸ ਜੰਗਲ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਹੋਰ ਇਕ ਮਹਾਂ-ਅਰਣ੍ਯ ਵੱਲ ਗਿਆ, ਜੋ ਅਨੇਕਾਂ ਕਿਸਮਾਂ ਦੇ ਰੁੱਖਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਜੰਗਲੀ ਪਸ਼ੂਆਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ।

Verse 15

एवं स पृथिवीपालो भ्रममाणोवनाद्वनम् । हाटकेश्वरजं क्षेत्रमाससाद ततः परम्

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਧਰਤੀ ਦਾ ਰੱਖਿਆਕ, ਜੰਗਲੋਂ ਜੰਗਲ ਭਟਕਦਾ ਹੋਇਆ, ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਹਾਟਕੇਸ਼ਵਰ ਦੇ ਪਵਿੱਤਰ ਖੇਤਰ ਨੂੰ ਜਾ ਪਹੁੰਚਿਆ।

Verse 16

एतस्मिन्नंतरे प्राप्तं तन्महानवमीदिनम् । विशेषाद्यत्र भूपालाः पूजयन्ति सुरेश्वरीम्

ਇਸ ਵਿਚਕਾਰ ਮਹਾਨਵਮੀ ਦਾ ਉਹ ਮਹਾਨ ਦਿਨ ਆ ਪਹੁੰਚਿਆ, ਜੋ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ ਤੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਦਿਨ ਰਾਜੇ ਦੇਵਾਂ ਦੀ ਅਧੀਸ਼ਵਰੀ ਦੇਵੀ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ ਹਨ।

Verse 17

ततः स मृन्मयीं कृत्वा चर्ममुण्डधरां नृपः । विभवाभावतः पश्चात्फलमूलैरतर्पयत्

ਤਦੋਂ ਰਾਜੇ ਨੇ ਮਿੱਟੀ ਦੀ ਮੂਰਤੀ ਘੜੀ—ਚਰਮ ਧਾਰਣ ਵਾਲੀ ਅਤੇ ਮੁੰਡਮਾਲਾ ਨਾਲ ਸਜੀ ਦੇਵੀ ਦੀ। ਧਨ ਦੀ ਘਾਟ ਕਾਰਨ ਉਸ ਨੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਫਲਾਂ ਤੇ ਮੂਲਾਂ ਦੀ ਭੇਟ ਨਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਤ੍ਰਿਪਤ ਕੀਤਾ।

Verse 18

ततस्तस्याः स्तुतिं कृत्वा पुरः स्थित्वा कृतांजलिः । श्रद्धया परया युक्तो निषधाधिपतिः स्वयम्

ਫਿਰ ਉਸ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਸ্তুਤੀ ਕਰ ਕੇ, ਅੱਗੇ ਖੜ੍ਹਾ ਹੋ ਕੇ ਹੱਥ ਜੋੜੇ। ਪਰਮ ਸ਼ਰਧਾ ਨਾਲ ਯੁਕਤ ਨਿਸਧ ਦੇ ਅਧਿਪਤੀ ਨੇ ਆਪ ਹੀ ਦੇਵੀ ਦੇ ਸਨਮੁਖ ਨਮਸਕਾਰ ਕੀਤਾ।

Verse 19

जय सर्वगते देवि चर्ममुण्डधरे वरे । जय दैत्यकुलोच्छेददक्षे दक्षात्मजे शुभे

ਜੈ ਹੋ, ਹੇ ਸਰਵਵਿਆਪਕ ਦੇਵੀ, ਚਰਮ ਅਤੇ ਮੁੰਡ ਧਾਰਣ ਵਾਲੀ ਪਰਮ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠਾ! ਜੈ ਹੋ, ਹੇ ਸ਼ੁਭੇ ਦਕਸ਼ ਦੀ ਪੁਤਰੀ, ਦੈਤ ਕੁਲ ਦੇ ਉੱਛੇਦ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁਣ!

Verse 20

कालरात्रि जयाचिन्त्ये नवम्यष्टमिवल्लभे । त्रिनेत्रे त्र्यंबकाभीष्टे जय देवि सुरार्चिते

ਜੈ ਹੋ, ਹੇ ਕਾਲਰਾਤ੍ਰੀ, ਹੇ ਅਚਿੰਤ੍ਯੇ, ਨਵਮੀ ਅਤੇ ਅਸ਼ਟਮੀ ਦੀ ਪ੍ਰਿਯਾ! ਹੇ ਤ੍ਰਿਨੇਤ੍ਰੀ, ਤ੍ਰਯੰਬਕ ਨੂੰ ਅਭੀਸ਼ਟ, ਜੈ ਹੋ ਹੇ ਦੇਵੀ, ਜਿਸ ਦੀ ਦੇਵਤਾ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ ਹਨ।

Verse 21

भीमरूपे सुरूपे च महाविद्ये महाबले । महोदये महाकाये जयदेवि महाव्रते

ਜੈ ਹੋ, ਹੇ ਦੇਵੀ—ਭਿਆਨਕ ਰੂਪ ਵਾਲੀ ਤੇ ਸੁੰਦਰ ਰੂਪ ਵਾਲੀ; ਹੇ ਮਹਾਵਿਦਿਆ, ਹੇ ਮਹਾਬਲੇ! ਹੇ ਮਹੋਦਯੇ, ਹੇ ਮਹਾਕਾਯੇ, ਜੈ ਹੋ ਹੇ ਮਹਾਵ੍ਰਤ ਧਾਰਣ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਦੇਵੀ!

Verse 22

नित्यरूपे जगद्धात्रि सुरामांसवसाप्रिये । विकरालि महाकालि जय प्रेतजनानुगे

ਜੈ ਹੋ ਤੈਨੂੰ, ਹੇ ਨਿਤ੍ਯ-ਸਰੂਪਾ ਜਗਤ-ਧਾਤ੍ਰੀ ਮਾਤਾ; ਸੁਰਾ, ਮਾਂਸ ਅਤੇ ਵਸਾ ਦੀ ਭੇਟ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਣ ਵਾਲੀ। ਹੇ ਵਿਕਰਾਲੀ, ਹੇ ਮਹਾਕਾਲੀ—ਜੈ ਹੋ ਤੈਨੂੰ, ਜਿਸ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਪ੍ਰੇਤ-ਗਣ ਚਲਦੇ ਹਨ।

Verse 23

शवयानरते रम्ये भुजंगाभरणान्विते । पाशहस्ते महाहस्ते रुधिरौघकृतास्पदे

ਹੇ ਸੁੰਦਰਿ, ਜੋ ਸ਼ਵ-ਯਾਨ ਉੱਤੇ ਰਮਣ ਕਰਦੀ ਹੈਂ, ਸੱਪਾਂ ਦੇ ਗਹਿਣਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜੀ ਹੋਈ। ਹੇ ਪਾਸ਼-ਧਾਰিণੀ, ਹੇ ਮਹਾਬਾਹੁ—ਜਿਸ ਦਾ ਨਿਵਾਸ ਰੁਧਿਰ ਦੀਆਂ ਧਾਰਾਂ ਦੇ ਵਿਚ ਬਣਿਆ ਹੈ।

Verse 24

फेत्कारा रवशोभिष्ठे गीतवाद्यविराजिते । जयानाद्ये जय ध्येये भर्गदेहार्धसंश्रये

ਹੇ ਦੇਵੀ, ‘ਫੇਟ੍’ ਦੇ ਨਾਦ ਨਾਲ ਜਿਸ ਦੀ ਛਟਾ ਹੋਰ ਨਿਖਰਦੀ ਹੈ, ਗੀਤ ਅਤੇ ਵਾਜਿਆਂ ਨਾਲ ਜੋ ਵਿਭੂਸ਼ਿਤ ਹੈ। ਅਨਾਦਿ ਨੂੰ ਜੈ, ਧਿਆਨ-ਯੋਗ੍ਯਾ ਨੂੰ ਜੈ—ਹੇ ਭਰਗ (ਸ਼ਿਵ) ਦੇ ਅਰਧ-ਦੇਹ ਵਿੱਚ ਵਸਣ ਵਾਲੀ, ਤੈਨੂੰ ਜੈ।

Verse 25

त्वं रतिस्त्वं धृतिस्तुष्टिस्त्वं गौरी त्वं सुरेश्वरी । त्वं लक्ष्मीस्त्वं च सावित्री गायत्री त्वमसंशयम्

ਤੂੰ ਹੀ ਰਤੀ ਹੈਂ, ਤੂੰ ਹੀ ਧ੍ਰਿਤੀ ਅਤੇ ਤ੍ਰਿਪਤੀ ਹੈਂ; ਤੂੰ ਹੀ ਗੌਰੀ, ਤੂੰ ਹੀ ਦੇਵਾਂ ਦੀ ਈਸ਼ਵਰੀ ਹੈਂ। ਤੂੰ ਹੀ ਲਕਸ਼ਮੀ ਹੈਂ ਅਤੇ ਤੂੰ ਹੀ ਸਾਵਿਤ੍ਰੀ—ਨਿਸ਼ਚੇ ਹੀ ਤੂੰ ਗਾਇਤ੍ਰੀ ਹੈਂ।

Verse 26

यत्किंचित्त्रिषु लोकेषु स्त्रीरूपं देवि दृश्यते । तत्सर्वं त्वन्मयं नात्र विकल्पोऽस्ति मम क्वचित्

ਹੇ ਦੇਵੀ, ਤਿੰਨਾਂ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਜਿਹੜਾ ਵੀ ਇਸਤ੍ਰੀ-ਰੂਪ ਦਿਸਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਭ ਤੇਰੇ ਹੀ ਸਰੂਪ ਤੋਂ ਬਣਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਮੇਰੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਕਿਤੇ ਵੀ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ।

Verse 27

येन सत्येन तेन त्वमत्रावासं द्रुतं कुरु । सान्निध्यं भक्तितस्तुष्टा सुरासुरनमस्कृते

ਉਸ ਸਤ੍ਯ ਦੇ ਬਲ ਨਾਲ, ਤੂੰ ਇੱਥੇ ਤੁਰੰਤ ਆਪਣਾ ਨਿਵਾਸ ਕਰ। ਭਕਤੀ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਕੇ ਆਪਣੀ ਸਾਨ্নਿਧਿ-ਕਿਰਪਾ ਬਖ਼ਸ਼, ਹੇ ਦੇਵੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਦੇਵ ਤੇ ਅਸੁਰ ਦੋਵੇਂ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦੇ ਹਨ।

Verse 28

सूत उवाच । एवं स्तुता च सा देवी नलेन पृथिवीभुजा । प्रोवाच दर्शनं गत्वा तं नृपं भक्तवत्सला

ਸੂਤ ਜੀ ਬੋਲੇ: ਰਾਜਾ ਨਲ ਨੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸ্তুਤੀ ਕੀਤੀ ਤਾਂ ਭਕਤਾਂ ਉੱਤੇ ਵਾਤਸਲ੍ਯ ਰੱਖਣ ਵਾਲੀ ਉਹ ਦੇਵੀ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਈ। ਦਿਵ੍ਯ ਦਰਸ਼ਨ ਦੇ ਕੇ ਉਹ ਉਸ ਨ੍ਰਿਪ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈ ਅਤੇ ਉਸ ਨਾਲ ਬਚਨ ਬੋਲੇ।

Verse 29

श्रीदेव्युवाच । परितुष्टाऽस्मि ते वत्स स्तोत्रेणानेन सांप्रतम् । तस्माद्गृहाण मत्तस्त्वं वरं मनसि संस्थितम्

ਸ਼੍ਰੀ ਦੇਵੀ ਬੋਲੀ: ਹੇ ਵਤਸ, ਇਸ ਸਤੋਤ੍ਰ ਨਾਲ ਮੈਂ ਹੁਣ ਤੇਰੇ ਉੱਤੇ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹਾਂ। ਇਸ ਲਈ ਜੋ ਵਰ ਤੇਰੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੈ, ਉਹ ਮੇਰੇ ਤੋਂ ਗ੍ਰਹਿਣ ਕਰ।

Verse 30

नल उवाच । दमयन्तीति मे भार्या प्राणेभ्योऽपि गरीयसी । सा मया निर्जने मुक्ता । वने व्यालगणान्विते

ਨਲ ਬੋਲੇ: ਦਮਯੰਤੀ ਮੇਰੀ ਪਤਨੀ ਹੈ, ਜੋ ਮੇਰੇ ਪ੍ਰਾਣਾਂ ਤੋਂ ਵੀ ਵਧ ਪਿਆਰੀ ਹੈ। ਪਰ ਮੈਂ ਉਸ ਨੂੰ ਇਕੱਲੀ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ—ਨਿਰਜਨ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ, ਜਿੱਥੇ ਜੰਗਲੀ ਪਸ਼ੂਆਂ ਦੇ ਝੁੰਡ ਵੱਸਦੇ ਸਨ।

Verse 31

अखण्डशीलां निर्दोषां यथाहं त्वत्प्रसादतः । लभे भूयोऽपि तां देवि तथात्र कुरु सत्वरम्

ਹੇ ਦੇਵੀ, ਜਿਵੇਂ ਤੇਰੇ ਪ੍ਰਸਾਦ ਨਾਲ ਮੈਂ ਉਸ ਅਖੰਡ-ਸ਼ੀਲ, ਨਿਰਦੋਸ਼ਾ ਨੂੰ ਫਿਰ ਤੋਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲਵਾਂ, ਤਿਵੇਂ ਇੱਥੇ ਹੀ ਤੁਰੰਤ ਕਰ ਦੇ। ਕਿਰਪਾ ਕਰਕੇ ਦੇਰੀ ਨਾ ਕਰ।

Verse 32

स्तोत्रेणानेन यो देवि स्तुतिं कुर्यात्पुरस्तव । तत्रैव दिवसे तस्मै त्वया देयं मनोगतम्

ਹੇ ਦੇਵੀ! ਜੋ ਕੋਈ ਇਸ ਸਤੋਤਰ ਨਾਲ ਤੇਰੇ ਸਾਹਮਣੇ ਤੇਰੀ ਸਤੁਤੀ ਕਰੇ, ਉਸੇ ਦਿਨ ਤੂੰ ਉਸ ਨੂੰ ਮਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਅਨੁਸਾਰ ਵਰ ਦੇਈਂ।

Verse 33

सूत उवाच । सा तथेति प्रतिज्ञाय जगामादर्शनं ततः । सोऽपि पार्थिवशार्दूलो लेभे सर्वं तयोदितम्

ਸੂਤ ਨੇ ਕਿਹਾ: ‘ਐਸਾ ਹੀ ਹੋਵੇ,’ ਕਹਿ ਕੇ ਉਸ ਨੇ ਪ੍ਰਤਿਗਿਆ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਫਿਰ ਅਦ੍ਰਿਸ਼ ਹੋ ਗਈ। ਉਹ ਰਾਜਿਆਂ ਵਿਚ ਸ਼ੇਰ ਵੀ ਉਸ ਦੇ ਕਹੇ ਅਨੁਸਾਰ ਸਭ ਕੁਝ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਗਿਆ।

Verse 54

इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां षष्ठे नागरखण्डे हाटकेश्वरक्षेत्रमाहात्म्ये नलनिर्मितचर्ममुण्डामाहात्म्यवर्णनंनाम चतुष्पञ्चाशत्तमोऽध्यायः

ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਸ਼੍ਰੀ ਸਕੰਦ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਦੀ ਇਕਾਸੀ ਹਜ਼ਾਰ ਸ਼ਲੋਕਾਂ ਵਾਲੀ ਸੰਹਿਤਾ ਦੇ ਛੇਵੇਂ ਨਾਗਰਖੰਡ ਦੇ ਹਾਟਕੇਸ਼ਵਰ-ਖੇਤਰ ਮਾਹਾਤਮ੍ਯ ਵਿੱਚ ‘ਨਲ ਦੁਆਰਾ ਸਥਾਪਿਤ ਚਰਮਮੁੰਡਾ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਦਾ ਵਰਣਨ’ ਨਾਮਕ ਚੌਵੰਜਾ ਅਧਿਆਇ ਸਮਾਪਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।