Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 57
ओंगांगींगूंगैंगौंगः सप्ताक्षरोऽयं महामंत्रः । ओंगणपतिमंत्रस्य गणको नाम ऋषिः विघ्नेश्वरो देवता गं बीजम् ओंशक्तिः पूजार्थे जपार्थे वा तिलकार्थे वा मनस ईप्सितार्थे होमार्थे वा विनियोग इति । साध कस्य पूर्वं तिलककरणम् । ओंगांगणपतये नमः । इति तिलकस्योपरि अक्षतान्दद्यात् अनेन मन्त्रेण । ॐ गांगणपतये नमः । इति तिलकमंत्रः । ओंगां गणपतये नमः । अनेन मंत्रेण गणेशाय पुष्पांजलित्रयं दद्यात् । मूलमंत्रेणात्र चंदनगंधपुष्पधूपदीपनैवेद्यपूगीफल तांबूलादिकं दद्यात् । अत ऊर्ध्वं मूलमन्त्रेण जपं कुर्यात् । अष्टोत्तरशतं सहस्रं लक्षं कोटिं चेति यथाशक्ति जप्त्वा दशांशहोमार्थे गणेशाग्नये आवाहयामीति अग्निमावाह्य । ॐ गां गणपतये स्वाहेति मन्त्रेण गुग्गुलगुटिकाभिर्होमं विदध्याद्विनियोगं चेति गाणेश्वरो ताकल्पः । य एवं सर्व विघ्नेषु साधयेन्मन्त्रमुत्तमम् । सर्वविघ्नानि नश्यंति मनोभीष्टं च सिध्यति
oṃgāṃgīṃgūṃgaiṃgauṃgaḥ saptākṣaro'yaṃ mahāmaṃtraḥ | oṃgaṇapatimaṃtrasya gaṇako nāma ṛṣiḥ vighneśvaro devatā gaṃ bījam oṃśaktiḥ pūjārthe japārthe vā tilakārthe vā manasa īpsitārthe homārthe vā viniyoga iti | sādha kasya pūrvaṃ tilakakaraṇam | oṃgāṃgaṇapataye namaḥ | iti tilakasyopari akṣatāndadyāt anena mantreṇa | oṃ gāṃgaṇapataye namaḥ | iti tilakamaṃtraḥ | oṃgāṃ gaṇapataye namaḥ | anena maṃtreṇa gaṇeśāya puṣpāṃjalitrayaṃ dadyāt | mūlamaṃtreṇātra caṃdanagaṃdhapuṣpadhūpadīpanaivedyapūgīphala tāṃbūlādikaṃ dadyāt | ata ūrdhvaṃ mūlamantreṇa japaṃ kuryāt | aṣṭottaraśataṃ sahasraṃ lakṣaṃ koṭiṃ ceti yathāśakti japtvā daśāṃśahomārthe gaṇeśāgnaye āvāhayāmīti agnimāvāhya | oṃ gāṃ gaṇapataye svāheti mantreṇa guggulaguṭikābhirhomaṃ vidadhyādviniyogaṃ ceti gāṇeśvaro tākalpaḥ | ya evaṃ sarva vighneṣu sādhayenmantramuttamam | sarvavighnāni naśyaṃti manobhīṣṭaṃ ca sidhyati
“ਓੰ ਗਾਂ ਗੀਂ ਗੂੰ ਗੈਂ ਗੌਂ ਗಃ”—ਇਹ ਸੱਤ ਅੱਖਰਾਂ ਵਾਲਾ ਮਹਾਮੰਤਰ ਹੈ। ਓੰ-ਗਣਪਤੀ ਮੰਤਰ ਲਈ ਗਣਕ ਰਿਸ਼ੀ ਹੈ, ਵਿਘਨੇਸ਼ਵਰ ਦੇਵਤਾ ਹੈ; ‘ਗੰ’ ਬੀਜ ਹੈ, ‘ਓੰ’ ਸ਼ਕਤੀ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਵਿਨਿਯੋਗ ਪੂਜਾ, ਜਪ, ਤਿਲਕ, ਮਨੋਇੱਛਿਤ ਅਰਥ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਅਤੇ ਹੋਮ ਲਈ ਹੈ। ਪਹਿਲਾਂ ਸਾਧਕ ਤਿਲਕ ਕਰੇ; ਫਿਰ ਤਿਲਕ ਉੱਤੇ ਅੱਖਤ ਰੱਖਦਿਆਂ ਕਹੇ: “ਓੰ ਗਾਂ ਗਣਪਤਏ ਨਮः।” ਇਸ ਮੰਤਰ ਨਾਲ ਗਣੇਸ਼ ਨੂੰ ਤਿੰਨ ਮੁੱਠ ਫੁੱਲ ਅਰਪੇ; ਅਤੇ ਮੂਲਮੰਤਰ ਨਾਲ ਚੰਦਨ, ਸੁਗੰਧ, ਪੁਸ਼ਪ, ਧੂਪ, ਦੀਪ, ਨੈਵੇਦ੍ਯ, ਪੂਗੀਫਲ, ਫਲ, ਤਾਂਬੂਲ ਆਦਿ ਭੇਟ ਕਰੇ। ਫਿਰ ਮੂਲਮੰਤਰ ਨਾਲ ਜਪ ਕਰੇ—੧੦੮, ੧੦੦੦, ਲੱਖ ਜਾਂ ਕਰੋੜ ਤੱਕ ਯਥਾਸ਼ਕਤੀ; ਅਤੇ ਦਸਵਾਂ ਹਿੱਸਾ ਹੋਮ ਲਈ “ਗਣੇਸ਼ਾਗ੍ਨਏ ਆਵਾਹਯਾਮਿ” ਕਹਿ ਅਗਨੀ ਆਵਾਹਨ ਕਰੇ। “ਓੰ ਗਾਂ ਗਣਪਤਏ ਸ੍ਵਾਹਾ” ਮੰਤਰ ਨਾਲ ਗੁੱਗੁਲ ਦੀਆਂ ਗੁਟਿਕਾਂ ਅਗਨੀ ਵਿੱਚ ਹੋਮ ਕਰੇ। ਇਹ ਗਣੇਸ਼ਵਰ-ਤਾਕਲਪ ਹੈ। ਜੋ ਇਸ ਉੱਤਮ ਮੰਤਰ ਨੂੰ ਸਭ ਵਿਘਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸਾਧਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦੇ ਸਭ ਵਿਘਨ ਨਾਸ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਮਨੋਭੀਸ਼ਟ ਸਿਧ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
Sūta (Lomaharṣaṇa) narrating (deduced); mantra-kalpa instruction within the narrative
Tirtha: Gaṇeśvara (Vighneśvara) worship (non-site-specific)
Type: kshetra
Listener: Practitioner/audience
Scene: A complete ritual tableau: the seven-syllable mantra written as radiant bīja-syllables; the sādhaka applies tilaka, places akṣata, offers three flower-handfuls, performs upacāras before a Gaṇeśa image, then conducts a small homa with guggulu pellets, flames rising as obstacles symbolically crumble away.
FAQs
Gaṇapati is invoked as Vighneśvara: disciplined mantra-practice joined with worship and homa removes obstacles and grants success.
No single tīrtha is praised; the passage functions as a practical ritual manual (kalpa) for Gaṇeśa worship.
Tilaka with akṣata, flower offerings, upacāras, japa counts (108 to higher), and a one-tenth homa using guggulu pellets with “oṃ gāṃ gaṇapataye svāhā.”