Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 95

Devanagari script

कपर्द्युवाच । भ्रातस्त्वया स्थापितेऽस्मिंल्लिंगे भक्ताश्च ये नराः । न तेषां मम विघ्नानि मम वागनुगामिनी

Transliteration

kapardyuvāca | bhrātastvayā sthāpite'smiṃlliṃge bhaktāśca ye narāḥ | na teṣāṃ mama vighnāni mama vāganugāminī

Translation

ਕਪਾਰਦਿਨ (ਸ਼ਿਵ) ਨੇ ਕਿਹਾ: ਹੇ ਭਰਾ, ਤੇਰੇ ਦੁਆਰਾ ਸਥਾਪਿਤ ਇਸ ਲਿੰਗ ਦੀ ਜੋ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਉੱਤੇ ਮੇਰੇ ਵੱਲੋਂ ਕੋਈ ਵਿਘਨ ਨਹੀਂ ਆਵੇਗਾ; ਮੇਰਾ ਬਚਨ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੀ ਸਫਲ ਹੋਵੇਗਾ।

Word by Word

• कपर्द्यु: Kapardyu
• कपर्द्यु: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: कपर्द्यु (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन

• उवाच: said
• उवाच: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: वच् (धातु)
• Form: लिट् (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन

• भ्रातः: O brother
• भ्रातः: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: भ्रातृ (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन (8th/Vocative), एकवचन

• त्वया: by you
• त्वया: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: युष्मद् (प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम, द्वितीया-तृतीया-रूपेषु तृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन

• स्थापिते: in (the) established (one)
• स्थापिते: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Verb
• Root: स्था (धातु) + स्थापित (कृदन्त, क्त/PPP)
• Form: कृदन्त (क्त), नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन; 'अस्मिन् लिङ्गे' इत्यस्य विशेषणम्

• अस्मिन्: in this
• अस्मिन्: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: इदम् (प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम, नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन

• लिङ्गे: in the liṅga (emblem)
• लिङ्गे: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: लिङ्ग (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन

• भक्ताः: devotees
• भक्ताः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: भक्त (प्रातिपदिक; भज्-क्त)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन

• च: and
• च: Sambandha (Connector)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चयबोधक-निपात (conjunction)

• ये: who
• ये: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: यद् (प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम, पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन

• नराः: men
• नराः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: नर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन

• न: not
• न: Pratishedha (Negation)
• Type: Indeclinable
• Root: न (अव्यय)
• Form: निषेध-निपात (negation particle)

• तेषाम्: of them
• तेषाम्: Sambandha (Possessor/षष्ठी)
• Type: Noun
• Root: तद् (प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम, पुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), बहुवचन

• मम: my
• मम: Sambandha (Possessor/षष्ठी)
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम, षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन

• विघ्नानि: obstacles
• विघ्नानि: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: विघ्न (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन

• मम: my
• मम: Sambandha (Possessor/षष्ठी)
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम, षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन

• वाक्: speech/word
• वाक्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: वाच् (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन

• अनुगामिनी: following (them)
• अनुगामिनी: Karta (Predicate adjective)
• Type: Adjective
• Root: अनु-गम् (धातु) + अनुगामिन्/अनुगामिनी (कृदन्त, णिनि/इनि-प्रत्यय)
• Form: कृदन्त-विशेषण, स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; 'वाक्' इत्यस्य विशेषणम्

Speaker

Kapardin (Śiva)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Kumāreśvara

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: ‘Brother’ (Skanda/Ṣaḍānana)

Visual Art Cues

Scene: Śiva (Kapardin) speaks a boon of protection, indicating the newly established liṅga and blessing the devotees who will worship it; Skanda stands nearby as consecrator.

Characters & Entities

• Kapardin (Śiva)
• liṅga
• devotees (bhaktāḥ)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Śiva’s grace protects sincere devotees; divine vows in Purāṇic dharma are portrayed as unfailing.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The Kumāreśvara-associated liṅga-site established in this adhyāya, where worship is said to be free from impediments.

What ritualistic prescription is mentioned?

Devotional worship of the installed liṅga (liṅgārcana) as the means to receive vighna-śānti.