Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 37
Devanagari script
तन्नाशकृपया देवो नानास्थानेषु सोऽगमत् । तावत्पस्यति पृष्ठस्तमाकृष्य धनुषः शरम्
Transliteration
tannāśakṛpayā devo nānāsthāneṣu so'gamat | tāvatpasyati pṛṣṭhastamākṛṣya dhanuṣaḥ śaram
Translation
ਉਸ ਨੂੰ ਨਾਸ ਨਾ ਕਰਨ ਦੀ ਕਰੁਣਾ ਨਾਲ ਦੇਵ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਥਾਵਾਂ ਵੱਲ ਚਲਾ ਗਿਆ; ਪਰ ਫਿਰ ਵੀ ਉਹ ਉਸ ਨੂੰ ਪਿੱਛੇ ਹੀ ਵੇਖਦਾ ਰਿਹਾ—ਧਨੁਸ਼ ਤੋਂ ਬਾਣ ਖਿੱਚਦਾ ਹੋਇਆ।
Word by Word
तत्that (its)
तत्:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, षष्ठी-सम्बन्धे (as first member in compound), एकवचनम्
नाशकृपयाby/through compassion to prevent destruction
नाशकृपया:
Karana (Cause/Means/करण)
TypeNoun
Rootनाश (प्रातिपदिक) + कृपा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे, तृतीया-विभक्तिः (Instrumental), एकवचनम्; हेतौ/करणे
देवःthe god (Śiva)
देवः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः (Nominative), एकवचनम्
नानाvarious
नाना:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeIndeclinable
Rootनाना (अव्यय/विशेषण-प्रयोग)
Formविविधार्थक-अव्यय (indeclinable used adjectivally: ‘various’)
स्थानेषुin places
स्थानेषु:
Adhikaraṇa (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootस्थान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, सप्तमी-विभक्तिः (Locative), बहुवचनम्
सःhe
सः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः (Nominative), एकवचनम्
अगमत्went
अगमत्:
Kriyā (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√गम् (धातु)
Formलङ्-लकारः (Imperfect/Past), प्रथमपुरुषः, एकवचनम्, परस्मैपदम्
तावत्just then
तावत्:
Kriyāviśeṣaṇa (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootतावत् (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय (adverb: ‘just then’)
पश्यतिsees
पश्यति:
Kriyā (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√पश् (धातु)
Formलट्-लकारः (Present), प्रथमपुरुषः, एकवचनम्, परस्मैपदम्
पृष्ठःthe back/rear (as written)
पृष्ठः:
Adhikaraṇa (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootपृष्ठ (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः (Nominative), एकवचनम्; पाठान्तर-सम्भावना: ‘पृष्ठे’ (सप्तमी) अपेक्ष्यते
तम्him
तम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः (Accusative), एकवचनम्
आकृष्यhaving drawn/pulled
आकृष्य:
Kriyāviśeṣaṇa (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Rootआ√कृष् (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्यय (Gerund/Absolutive)
धनुषःof the bow
धनुषः:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootधनुस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, षष्ठी-विभक्तिः (Genitive), एकवचनम्
शरम्arrow
शरम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootशर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः (Accusative), एकवचनम्
Speaker
Lomaharṣaṇa (Sūta), narrating to the sages (deduced)
Characters & Entities
Ś
Śiva (Deva)K
KāmadevaFAQs
Divine power is tempered by compassion; even when opposed, Śiva first seeks to spare rather than destroy.
No named tīrtha; the verse uses cosmic movement to stress Śiva’s supremacy and restraint.
None; it is a narrative of pursuit and restraint.