Home›Skanda Purana›Kashi Khanda›Uttara Ardha›Adhyaya 31›Shloka 34
←Previous Verse
Next Verse→

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 34

Devanagari script

ते धन्याः पितृभक्तास्ते प्रीणितास्तैः पितामहाः । पैत्रादृणाद्धर्मतीर्थे निष्कृतिर्यैः कृता सुतैः

Transliteration

te dhanyāḥ pitṛbhaktāste prīṇitāstaiḥ pitāmahāḥ | paitrādṛṇāddharmatīrthe niṣkṛtiryaiḥ kṛtā sutaiḥ

Translation

ਧੰਨ ਹਨ ਉਹ ਪੁੱਤਰ ਜੋ ਪਿਤ੍ਰਾਂ ਦੇ ਭਗਤ ਹਨ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਪਿਤਾਮਹ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਜੋ ਪੁੱਤਰ ਧਰਮਤੀਰਥ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਾਇਸ਼ਚਿੱਤ ਕਰਕੇ ਪਿਤ੍ਰ-਋ਣ ਤੋਂ ਮੁਕਤੀ ਕਰ ਲੈਂਦੇ ਹਨ, ਉਹੀ ਸੱਚੇ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੇ ਹਨ।

Word by Word
तेthey
ते:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा-विभक्तिः (Nominative), बहुवचनम् (Plural)
धन्याःblessed, fortunate
धन्याः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootdhanya (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा-विभक्तिः, बहुवचनम्; विशेषणम् (qualifier of ते)
पितृभक्ताःdevoted to the ancestors
पितृभक्ताः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootpitṛ (प्रातिपदिक) + bhakta (कृदन्त-प्रातिपदिक; √bhaj सेवायाम्, क्त)
Formषष्ठी-तत्पुरुषः (genitive determinative: 'of/for the fathers'); पुंलिङ्गे प्रथमा-विभक्तिः, बहुवचनम्; विशेषणम् (qualifier of ते)
तेthose (indeed)
ते:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा-विभक्तिः, बहुवचनम्; पुनरुक्त-प्रयोगः (emphatic repetition)
प्रीणिताःpleased, satisfied
प्रीणिताः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Root√prī (प्रीञ् तर्पणे) + kta (क्त)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्तः (past passive participle); पुंलिङ्गे प्रथमा-विभक्तिः, बहुवचनम्; विशेषणम् (of पितामहाः)
तैःby them
तैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे तृतीया-विभक्तिः (Instrumental), बहुवचनम्
पितामहाःgrandfathers/forefathers
पितामहाः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootpitāmaha (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा-विभक्तिः, बहुवचनम्
पैत्रात्from ancestral (debt)
पैत्रात्:
Apadana (Source/अपादान)
TypeAdjective
Rootpaitra (प्रातिपदिक; पितृ-सम्बन्धी)
Formनपुंसकलिङ्गे पञ्चमी-विभक्तिः (Ablative), एकवचनम्; विशेषणम् (of ऋणात्)
ऋणात्from the debt/obligation
ऋणात्:
Apadana (Source/अपादान)
TypeNoun
Rootṛṇa (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे पञ्चमी-विभक्तिः, एकवचनम्
धर्मतीर्थेin the Dharma-tīrtha
धर्मतीर्थे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootdharma (प्रातिपदिक) + tīrtha (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-तत्पुरुषः ('tīrtha of dharma'); नपुंसकलिङ्गे सप्तमी-विभक्तिः (Locative), एकवचनम्
निष्कृतिःexpiation, discharge
निष्कृतिः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootniṣkṛti (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
यैःby whom
यैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootyad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे तृतीया-विभक्तिः, बहुवचनम् (refers to सुतैः)
कृताdone, performed
कृता:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Root√kṛ (कृञ् करणे) + kta (क्त)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्तः; स्त्रीलिङ्गे प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; विशेषणम् (of निष्कृतिः)
सुतैःby sons
सुतैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootsuta (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे तृतीया-विभक्तिः, बहुवचनम्
Speaker

Skanda (deduced: Kāśīkhaṇḍa narration typically Skanda to Agastya)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Dharmatīrtha

Type: ghat

Skanda Dialogue

Listener: Agastya (Kumbhaja)

Visual Art Cues

Scene: At Dharmatīrtha, devoted sons perform pitṛ-kārya with water-offerings and śrāddha, while subtle ancestral figures appear gratified; the tīrtha is serene and dharmic.

Characters & Entities
P
Pitṛs
P
Pitāmaha
D
Dharmatīrtha
P
Pitṛ-ṛṇa

FAQs

Filial piety expressed as Pitṛ-bhakti becomes dharma, and sacred acts at a tirtha can relieve one of ancestral obligations.

Dharmatīrtha in Kāśī (Varanasi), praised as a place where ancestral debt can be expiated.

Niṣkṛti (expiatory rites) connected with Pitṛs—implying śrāddha/dāna and related observances at Dharmatīrtha.

←Previous Verse
Next Verse→