Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 2
Devanagari script
स्कंद उवाच । तासां परमशक्तीनामुमावयवसंभुवाम् । आख्याम्याख्यां शृणु मुने कुंभसंभव तत्त्वतः
Transliteration
skaṃda uvāca | tāsāṃ paramaśaktīnāmumāvayavasaṃbhuvām | ākhyāmyākhyāṃ śṛṇu mune kuṃbhasaṃbhava tattvataḥ
Translation
ਸਕੰਦ ਨੇ ਕਿਹਾ: “ਉਨ੍ਹਾਂ ਪਰਮ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਦੇ—ਜੋ ਉਮਾ ਦੇ ਅੰਗਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰਕਟ ਹੋਈਆਂ ਹਨ—ਮੈਂ ਨਾਮ ਉਚਾਰਾਂਗਾ। ਹੇ ਮੁਨੀ ਕੁੰਭਸੰਭਵ (ਅਗਸਤ੍ਯ), ਤੱਤ੍ਵ ਅਨੁਸਾਰ ਸੁਣੋ।”
Word by Word
स्कन्दःSkanda
स्कन्दः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootस्कन्द (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन
तासाम्of those
तासाम्:
Sambandha (Genitive/षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), बहुवचन
परमशक्तीनाम्of the supreme powers
परमशक्तीनाम्:
Sambandha (Genitive/षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootपरम (प्रातिपदिक) + शक्ति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), बहुवचन; कर्मधारयः (परमाः शक्तयः)
उमावयवसम्भुवाम्born from Umā’s limbs
उमावयवसम्भुवाम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootउमा (प्रातिपदिक) + अवयव (प्रातिपदिक) + सम्भू (धातु-कृदन्ताधार)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), बहुवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (उमायाः अवयवात् सम्भूताः)
आख्यामिI declare/name
आख्यामि:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootआ-ख्या (धातु)
Formलट् (Present), उत्तमपुरुष (1st person), एकवचन
आख्याम्the name/designation
आख्याम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootआख्या (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; (आख्यां = नाम/संज्ञाम्)
शृणुlisten
शृणु:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootश्रु (धातु)
Formलोट् (Imperative), मध्यमपुरुष (2nd person), एकवचन
मुनेO sage
मुने:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootमुनि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, संबोधन (8th/Vocative), एकवचन
कुम्भसम्भवO pot-born one (Agastya)
कुम्भसम्भव:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootकुम्भ (प्रातिपदिक) + सम्भव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, संबोधन (8th/Vocative), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (कुम्भात् सम्भवः)
तत्त्वतःin truth / truly
तत्त्वतः:
Adhikarana (Manner/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतत्त्व (प्रातिपदिक)
Formअव्यय; तसिल्-प्रत्ययान्त (ablatival adverb)
Speaker
Skanda
Characters & Entities
S
SkandaU
Umā (Pārvatī)A
Agastya (Kumbha-sambhava)FAQs
Divine power is taught as manifold yet rooted in one source—Umā—whose aspects are revealed through sacred names.
The teaching occurs within the Kāśī-khaṇḍa setting; the verse itself functions as an introduction to a nāmāvalī-style enumeration rather than a tirtha description.
None directly; it initiates a doctrinal listing intended for remembrance and recitation.