Rig Veda Sukta 93
Mandala 8Sukta 9333 Mantras

Sukta 93

Sukta 8.93

Devata

Sūrya (with strong Indraic epithets in the praise)

ਇਹ ਸੂਕਤ ਪ੍ਰਾਤਹਕਾਲੀ ਆਹਵਾਨ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸੂਰਜ ਨੂੰ ਉਗਦੀ ਹੋਈ ਜਿੱਤੂ ਸ਼ਕਤੀ ਵਜੋਂ—‘ਪਾਰ ਲੰਘਾ ਕੇ ਲੈ ਜਾਣ ਵਾਲਾ’—ਕਹਿ ਕੇ ਸਲਾਹਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਨਾਲ ਹੀ ਸਤੁਤੀ ਵਿੱਚ ਜਿੱਤ, ਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਵਰਦਾਨ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਇੰਦਰ-ਸਮਾਨ ਤਾਕਤਵਰ ਭਾਸ਼ਾ ਵੀ ਵਰਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਉਪਾਸਕਾਂ ਲਈ ਜਾਗਰਣ, ਬਲ ਅਤੇ ਸਮ੍ਰਿੱਧੀ ਦੀ ਯਾਚਨਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ—ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਵ੍ਰਿਤ੍ਰ-ਸਮਾਨ ਬੰਧਨਾਂ ਵਰਗੀਆਂ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤਣਾ, ਪ੍ਰਚੁਰ ਜੀਵਨ-ਸ਼ਕਤੀ, ਅਤੇ ਜਿੱਤਣ ਦੀ ਤਾਕਤ (ਵਾਜ) ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨਾ।

Mantras

Mantra 1

उद्घेदभि श्रुतामघं वृषभं नर्यापसम् । अस्तारमेषि सूर्य ॥

ਹੇ ਸੂਰਜ, ਉੱਠ—ਸ਼੍ਰੁਤਾਮਘ, ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਦਾਤਾ, ਨਰ੍ਯ (ਪੁਰਖੋਚਿਤ) ਕਰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਵ੍ਰਿਸ਼ਭ ਵੱਲ। ਤੂੰ ਅਸਤਾਰ (ਪਾਰ ਲੰਘਾਉਣ ਵਾਲੇ) ਕੋਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈਂ—ਜੋ ਜਿੱਤ ਕੇ ਪਾਰ ਲੈ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਵੱਲ।

Mantra 2

नव यो नवतिं पुरो बिभेद बाह्वोजसा । अहिं च वृत्रहावधीत् ॥

ਜਿਸ ਨੇ ਬਾਹੂ-ਬਲ ਦੇ ਓਜ ਨਾਲ ਨਿਨਾਨਵੇਂ ਪੁਰਾਂ ਨੂੰ ਭੇਦ ਦਿੱਤਾ, ਅਤੇ ਵ੍ਰਿਤ੍ਰਹਾ ਹੋ ਕੇ ਅਹਿ (ਸਰਪ) ਨੂੰ ਵੀ ਵਧ ਕੀਤਾ—ਉਹ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲੀ ਸ਼ਕਤੀ ਸਾਡੇ ਅੰਦਰ, ਅੰਤਰ ਵਿੱਚ ਕਿਰਿਆਸ਼ੀਲ ਰਹੇ।

Mantra 3

स न इन्द्रः शिवः सखाश्वावद्गोमद्यवमत् । उरुधारेव दोहते ॥

ਉਹ ਇੰਦਰ ਸਾਡੇ ਲਈ ਸ਼ਿਵ—ਕਿਰਪਾਲੂ ਮਿੱਤਰ ਹੋਵੇ; ਅਸ਼ਵਵਤ् (ਗਤਿ-ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ) ਸਮ੍ਰਿੱਧ, ਗੋਮਤ् (ਕਿਰਣ-ਧੇਨੂਆਂ ਨਾਲ) ਸਮ੍ਰਿੱਧ, ਯਵਮਤ् (ਪੋਸ਼ਕ ਅੰਨ ਨਾਲ) ਸਮ੍ਰਿੱਧ; ਵਿਸ਼ਾਲ ਧਾਰਾ ਵਾਲੀ ਧੇਨੂ ਵਾਂਗ ਉਹ ਪਰਿਪੂਰਨਤਾ ਦਾ ਦੁੱਧ ਦੋਹਦਾ ਹੈ।

Mantra 4

यदद्य कच्च वृत्रहन्नुदगा अभि सूर्य । सर्वं तदिन्द्र ते वशे ॥

ਅੱਜ, ਹੇ ਵ੍ਰਿਤ੍ਰਹਨ, ਤੂੰ ਸੂਰਜ ਵੱਲ ਜੋ ਕੁਝ ਉਦਗਾਰ ਕੇ—ਉਠਾਇਆ ਹੈ, ਉਹ ਸਭ, ਹੇ ਇੰਦਰ, ਤੇਰੇ ਵਸ਼ ਵਿੱਚ ਹੈ; ਰੌਸ਼ਨੀ ਵੱਲ ਸਾਡੀਆਂ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਦੀ ਗਤੀ ਤੇਰਾ ਹੀ ਕਰਮ ਅਤੇ ਤੇਰੀ ਹੀ ਅਧੀਨਤਾ ਹੈ।

Mantra 5

यद्वा प्रवृद्ध सत्पते न मरा इति मन्यसे । उतो तत्सत्यमित्तव ॥

ਹੇ ਸੱਚ ਦੇ ਸੁਆਮੀ, ਸਦਾ ਵਧਣ ਵਾਲੇ! ਜੇ ਤੂੰ ਇਹ ਮੰਨੇ ਕਿ ‘ਮੈਂ ਨਾਸ ਨਹੀਂ ਹੋਵਾਂਗਾ’, ਤਾਂ ਇਹੀ ਤੇਰਾ ਸੱਚ ਹੈ— ਤੇਰਾ ਅਸਤਿਤਵ ਅਖੰਡ ਸੱਚ ਵਿੱਚ ਟਿਕਿਆ ਹੈ; ਉਹ ਕਦੇ ਡਿੱਗਦਾ ਨਹੀਂ।

Mantra 6

ये सोमासः परावति ये अर्वावति सुन्विरे । सर्वाँस्ताँ इन्द्र गच्छसि ॥

ਦੂਰੋਂ ਵੀ ਤੇ ਨੇੜੇ ਤੋਂ ਵੀ ਆਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਸੋਮ-ਅਰਪਣਾਂ— ਜੋ ਕੋਈ ਵੀ ਉਸ ਨੂੰ ਪੀੜ ਕੇ ਚੜ੍ਹਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਹੇ ਇੰਦਰ, ਤੂੰ ਸਭਨਾਂ ਕੋਲ ਪਹੁੰਚਦਾ ਹੈਂ। ਸੱਚੀ ਆਕਾਂਖਿਆ ਦੀ ਹਰ ਪੁਕਾਰ ਨੂੰ ਤੇਰਾ ਬਲ ਜਵਾਬ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।

Mantra 7

तमिन्द्रं वाजयामसि महे वृत्राय हन्तवे । स वृषा वृषभो भुवत् ॥

ਉਸ ਇੰਦਰ ਨੂੰ ਅਸੀਂ ਬਲ ਦੀਆਂ ਸਮ੍ਰਿੱਧੀਆਂ ਨਾਲ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਦੇ ਹਾਂ— ਮਹਾਨ ਵ੍ਰਿਤ੍ਰ-ਵਧ ਲਈ। ਉਹ ਵ੍ਰਿਸ਼ਾ, ਵ੍ਰਿਸ਼ਭ ਬਣੇ; ਅੰਦਰਲੇ ਅਵਰੋਧ ਨੂੰ ਤੋੜ ਕੇ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲੀ ਜੇਤੂ ਸ਼ਕਤੀ ਹੋਵੇ।

Mantra 8

इन्द्रः स दामने कृत ओजिष्ठः स मदे हितः । द्युम्नी श्लोकी स सोम्यः ॥

ਇੰਦਰ—ਉਹ ਦਾਮਨ (ਘਰ) ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਹੈ; ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਓਜਸਵੀ ਹੈ, ਮਦ (ਉਲਾਸ) ਵਿੱਚ ਨਿਯੁਕਤ ਹੈ। ਉਹ ਦ੍ਯੁਮਨੀ ਹੈ—ਤੇਜਸਵੀ ਵੈਭਵ ਵਿੱਚ, ਅਤੇ ਸ਼੍ਲੋਕੀ—ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਸਤੁਤੀ-ਵਾਣੀ ਵਿੱਚ; ਉਹ ਸੋਮ੍ਯ ਹੈ—ਸੋਮ-ਸੁਭਾਵ ਵਾਲਾ, ਆਨੰਦ-ਦਾਤਾ।

Mantra 9

गिरा वज्रो न सम्भृतः सबलो अनपच्युतः । ववक्ष ऋष्वो अस्तृतः ॥

ਗਿਰਾ (ਵਾਣੀ) ਨਾਲ—ਇਕੱਠੇ ਕੀਤੇ ਵਜ੍ਰ ਵਾਂਗ—ਬਲਵਾਨ ਤੇ ਅਡੋਲ ਹੋ ਕੇ ਉਹ ਵਿਸ਼ਾਲ ਹੋਇਆ ਹੈ; ਋ਸ਼੍ਵ—ਉੱਚਾ, ਅਸਤ੍ਰਿਤ—ਅਖੰਡ। ਮੰਤ੍ਰ-ਵਾਣੀ ਅੰਦਰ ਅਵਿਨਾਸ਼ੀ ਜਿੱਤ-ਸ਼ਸਤ੍ਰ ਘੜਦੀ ਹੈ।

Mantra 10

दुर्गे चिन्नः सुगं कृधि गृणान इन्द्र गिर्वणः । त्वं च मघवन्वशः ॥

ਦੁਰਗ ਵਿੱਚ ਵੀ ਸਾਡੇ ਲਈ ਸੁਗਮ ਰਾਹ ਬਣਾ, ਹੇ ਇੰਦਰ ਗਿਰਵਣ, ਸਤੁਤੀ ਵਿੱਚ ਆਨੰਦ ਲੈਣ ਵਾਲੇ। ਅਤੇ ਤੂੰ, ਹੇ ਮਘਵਨ, ਵਸ਼ਃ—ਸਾਡਾ ਅਧਿਪਤੀ-ਮਾਰਗਦਰਸ਼ਕ ਹੈਂ।

Mantra 12

अधा ते अप्रतिष्कुतं देवी शुष्मं सपर्यतः । उभे सुशिप्र रोदसी ॥

ਤਦੋਂ, ਹੇ ਸੁਸ਼ਿਪ੍ਰੇ (ਸੁੰਦਰ ਹੋਠਾਂ ਵਾਲੀ), ਤੇਰਾ ਅਪ੍ਰਤਿਸ਼ਕੁਤ—ਅਪਰਾਜਿਤ—ਸ਼ੁਸ਼ਮ (ਵੀਰਯ/ਬਲ) ਦੇਵੀਆਂ, ਦੇਵ-ਸ਼ਕਤੀਆਂ, ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਸੇਵਦੀਆਂ ਤੇ ਪਾਲਦੀਆਂ ਹਨ; ਅਤੇ ਦੋਵੇਂ ਰੋਦਸੀ—ਦਿਉ ਅਤੇ ਪૃਥਵੀ—ਤੈਨੂੰ ਉੱਤਰ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ।

Mantra 13

त्वमेतदधारयः कृष्णासु रोहिणीषु च । परुष्णीषु रुशत्पयः ॥

ਤੂੰ ਇਹ ਰੁਸ਼ਤ੍ਪਯਃ (ਚਮਕਦਾ ਪਯਸ—ਦੁੱਧ/ਪੋਸ਼ਕ ਰਸ) ਕ੍ਰਿਸ਼ਣਾਸੁ ਅਤੇ ਰੋਹਿਣੀਸ਼ੁ—ਅੰਧਕਾਰ ਅਤੇ ਲਾਲੀ ਲਿਆਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਵਿਚ ਵੀ—ਅਤੇ ਪਰੁਸ਼ਣੀਸ਼ੁ—ਕਠੋਰ ਧਾਰਾਵਾਂ ਵਿਚ ਵੀ—ਧਾਰਿਆ ਰੱਖਿਆ।

Mantra 14

वि यदहेरध त्विषो विश्वे देवासो अक्रमुः । विदन्मृगस्य ताँ अमः ॥

ਜਦੋਂ ਅਹਿ (ਸੱਪ) ਦੀ ਤ੍ਵਿਸ਼ਾ—ਚਮਕ/ਤੇਜ—ਵਿਖਰ ਗਈ, ਤਦੋਂ ਸਾਰੇ ਦੇਵ ਆਪਣੇ ਬਲਾਂ ਨਾਲ ਅੱਗੇ ਵਧੇ; ਮ੍ਰਿਗ (ਜੰਗਲੀ) ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਦੇ ਨਿਸ਼ਾਨ ਲੱਭ ਕੇ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਜਾਣ ਲਿਆ।

Mantra 15

आदु मे निवरो भुवद्वृत्रहादिष्ट पौंस्यम् । अजातशत्रुरस्तृतः ॥

ਤਦ ਮੇਰੇ ਲਈ ਨਿਵਾਰ (ਪਿੱਛੇ ਮੋੜਨ ਵਾਲਾ ਸੰਯਮ) ਰੱਖਿਆ-ਕਵਚ ਬਣ ਕੇ ਆਇਆ; ਵ੍ਰਿਤ੍ਰਹਾ (ਵ੍ਰਿਤ੍ਰ ਦਾ ਸੰਹਾਰਕ) ਨੇ ਪੌਂਸ੍ਯ—ਪੁਰਖੀ ਬਲ/ਵੀਰਤਾ—ਨਿਯਤ ਕੀਤੀ। ਅਜਾਤਸ਼ਤ੍ਰੁ, ਅਸਤ੍ਰਿਤਃ—ਅਭੇਦ—ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਅਛਿਦ੍ਰ, ਅਘਾਤਿਤ ਖੜਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।

Mantra 16

श्रुतं वो वृत्रहन्तमं प्र शर्धं चर्षणीनाम् । आ शुषे राधसे महे ॥

ਤੁਹਾਡੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਵ੍ਰਿਤ੍ਰ-ਹਨਨ ਸ਼ਕਤੀ ਅਸੀਂ ਸੁਣੀ ਹੈ—ਚਰਸ਼ਣੀਨਾਮ (ਲੋਕ-ਸਮੂਹਾਂ) ਦੀ ਅੱਗੇ ਧੱਕਣ ਵਾਲੀ ਸ਼ਰਧ (ਸੈਨਾ-ਤਾਕਤ)। ਮਹਾਨ ਰਾਧਸ (ਸਮ੍ਰਿੱਧੀ/ਦਾਨ) ਲਈ, ਸਾਡੀ ਤਪਦੀ ਪੁਕਾਰ ਉੱਤੇ ਆਓ।

Mantra 17

अया धिया च गव्यया पुरुणामन्पुरुष्टुत । यत्सोमेसोम आभवः ॥

ਇਸ ਧੀਆ (ਚਿੰਤਨ/ਧਿਆਨ) ਅਤੇ ਗਵ੍ਯਯਾ (ਗੋ-ਪ੍ਰਾਪਤੀ, ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਮਈ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ) ਨਾਲ, ਹੇ ਪੁਰੁਣਾਮਨ (ਅਨੇਕ ਨਾਮਾਂ ਵਾਲੇ), ਪੁਰੁਸ਼ਟੁਤ (ਬਹੁਤ ਸਤੁਤ), ਕਿਉਂਕਿ ਸੋਮੇਸੋਮ—ਹਰ ਸੋਮ ਵਿੱਚ, ਮੁੜ ਮੁੜ—ਤੂੰ ਪ੍ਰਕਟ ਹੁੰਦਾ ਹੈਂ।

Mantra 18

बोधिन्मना इदस्तु नो वृत्रहा भूर्यासुतिः । शृणोतु शक्र आशिषम् ॥

ਸਾਡੇ ਹਿਤ ਲਈ ਮਨ ਵਿੱਚ ਜਾਗ੍ਰਤ ਹੋਵੋ—ਹੇ ਵ੍ਰਿਤ੍ਰਹਨ, ਬਹੁਤ ਸੌਮ-ਪੀੜਨਾਂ ਵਾਲੇ! ਸ਼ਕ੍ਰ (ਇੰਦਰ) ਸਾਡੀ ਆਸ਼ੀਸ਼ ਦੀ ਬੇਨਤੀ ਸੁਣੇ।

Mantra 19

कया त्वं न ऊत्याभि प्र मन्दसे वृषन् । कया स्तोतृभ्य आ भर ॥

ਹੇ ਵ੍ਰਿਸ਼ਣ (ਬਲਵਾਨ), ਕਿਹੜੀ ਸਹਾਇਤਾ ਨਾਲ ਤੂੰ ਸਾਡੇ ਉੱਤੇ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਵੇਂਗਾ? ਕਿਹੜੇ ਢੰਗ ਨਾਲ ਤੂੰ ਸਤੋਤਿਆਂ ਲਈ ਆਪਣਾ ਵਾਧਾ (ਦਾਨ) ਲਿਆਵੇਂਗਾ?

Mantra 20

कस्य वृषा सुते सचा नियुत्वान्वृषभो रणत् । वृत्रहा सोमपीतये ॥

ਕਿਸ ਦੇ ਪੀੜੇ ਹੋਏ ਸੌਮ ਨਾਲ, ਆਪਣੇ ਅਸ਼ਵਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਵ੍ਰਿਸ਼ਭ ਸੰਗਤ ਵਿੱਚ ਗੱਜਦਾ ਹੈ—ਵ੍ਰਿਤ੍ਰਹਨ—ਸੌਮ ਪਾਨ ਲਈ?

Mantra 21

अभी षु णस्त्वं रयिं मन्दसानः सहस्रिणम् । प्रयन्ता बोधि दाशुषे ॥

ਹੇ (ਇੰਦਰ), ਮਦ-ਆਨੰਦ ਨਾਲ ਸਹਸ੍ਰਗੁਣ ਸਮ੍ਰਿੱਧੀ ਵਾਲੀ ‘ਰਯਿ’ ਲੈ ਕੇ ਸੱਚਮੁੱਚ ਸਾਡੇ ਵੱਲ ਮੁੜ। ਅੱਗੇ ਵਧਾਉਣ ਵਾਲਾ ਦਾਤਾ ਬਣ ਕੇ, ਯਜ्ञ-ਅਰਪਣ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਦਾਸ਼ੁਸ਼ ਲਈ ਜਾਗਰੂਕ ਰਹਿ।

Mantra 22

पत्नीवन्तः सुता इम उशन्तो यन्ति वीतये । अपां जग्मिर्निचुम्पुणः ॥

ਸਹਚਰ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਨਾਲ ਯੁਕਤ ਇਹ ਸੋਮ-ਸੁਤ ਪੀੜਨ, ਉਤਸੁਕ ਹੋ ਕੇ, ਦੇਵ ਦੀ ਵੀਤੀ (ਭੋਜਨ/ਆਸਵਾਦ) ਲਈ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਅਪਾਂ—ਜਲਾਂ ਵੱਲ—ਪਹੁੰਚ ਗਏ ਹਨ; ਹੇਠਾਂ ਵੱਲ ਚੁੱਸ ਕੇ ਪੀਣ ਵਾਲੇ, ਅੰਦਰਲੇ ਡੂੰਘੇ ਪ੍ਰਵਾਹ ਨੂੰ ਲੱਭਦੇ ਹੋਏ।

Mantra 23

इष्टा होत्रा असृक्षतेन्द्रं वृधासो अध्वरे । अच्छावभृथमोजसा ॥

ਇੱਛਿਤ ਹੋਤ੍ਰਾ (ਸਤੁਤੀ-ਆਹਵਾਨ) ਛੱਡੇ ਗਏ ਹਨ; ਵ੍ਰਿਧਾਸੋ (ਵਧਾਉਣ ਵਾਲੇ ਸਤੋਤ੍ਰੀ) ਨੇ ਅਧਵਰ ਯਜ्ञ ਵਿੱਚ ਇੰਦਰ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਭੇਜਿਆ ਹੈ—ਓਜਸ ਦੇ ਬਲ ਨਾਲ, ਅੱਛਾਵਭ੍ਰਿਥ (ਸ਼ੁੱਧਿਕਾਰਕ ਅਵਭ੍ਰਿਥ ਸਨਾਨ) ਵੱਲ।

Mantra 24

इह त्या सधमाद्या हरी हिरण्यकेश्या । वोळ्हामभि प्रयो हितम् ॥

ਇੱਥੇ ਉਹ ਦੋ ਸਧਮਾਦ੍ਯ ਸਾਥੀ—ਸੁਨਹਿਰੀ ਕੇਸਾਂ ਵਾਲੇ ਉਹ ਦੋ ਹਰੀ—ਟਿਕਾਈ ਹੋਈ ਭੇਟ, ਯਾਤਰਾ ਲਈ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਪੋਸ਼ਣ ਵੱਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇੱਥੇ ਲਿਆਓ।

Mantra 25

तुभ्यं सोमाः सुता इमे स्तीर्णं बर्हिर्विभावसो । स्तोतृभ्य इन्द्रमा वह ॥

ਤੇਰੇ ਲਈ ਇਹ ਸੋਮ-ਰਸ ਸੁਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ; ਹੇ ਵਿਭਾਵਸੁ (ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਮਾਨ), ਬਰ੍ਹਿਸ ਵਿਛਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਸਤੋਤਿਆਂ ਲਈ ਇੰਦਰ ਨੂੰ ਇੱਥੇ ਲਿਆ—ਸਾਡੇ ਅੰਦਰ ਜਿੱਤੂ ਬਲ ਜਗਾਉਣ ਵਾਲੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨੂੰ ਇੱਥੇ ਲਿਆ।

Mantra 26

आ ते दक्षं वि रोचना दधद्रत्ना वि दाशुषे । स्तोतृभ्य इन्द्रमर्चत ॥

ਚਮਕਦਾਰ ਲੋਕ ਤੇਰਾ ਦਕ੍ਸ਼ (ਕਾਰਗਰ ਬਲ) ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਨ, ਦਾਨੀ ਲਈ ਰਤਨਾਂ ਦੇ ਖਜ਼ਾਨੇ ਵਿਸ਼ਾਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਟਿਕਾਉਣ। ਸਤੋਤਿਆਂ ਲਈ ਇੰਦਰ ਦੀ ਸਤੁਤੀ ਕਰੋ—ਬਲ ਦਾ ਸੁਆਮੀ, ਜੋ ਅਸਤਿਤਵ ਦੇ ਧਨ ਖੋਲ੍ਹ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।

Mantra 27

आ ते दधामीन्द्रियमुक्था विश्वा शतक्रतो । स्तोतृभ्य इन्द्र मृळय ॥

ਹੇ ਸ਼ਤਕ੍ਰਤੁ ਇੰਦਰ! ਸਭ ਉਕਥਾਂ (ਸਤੁਤੀ-ਗੀਤਾਂ) ਰਾਹੀਂ ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਵਿੱਚ ਇੰਦ੍ਰਿਯ—ਤੇਰਾ ਅਧਿਪਤਿ-ਮਯ ਪਰਾਕ੍ਰਮ—ਸਥਾਪਿਤ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। ਹੇ ਇੰਦਰ, ਸਤੋਤਿਆਂ ਉੱਤੇ ਕਿਰਪਾ ਕਰ; ਸਾਨੂੰ ਨਿਰਭੈਤਾ ਅਤੇ ਬਲ ਵਿੱਚ ਵਧਾ।

Mantra 28

भद्रम्भद्रं न आ भरेषमूर्जं शतक्रतो । यदिन्द्र मृळयासि नः ॥

ਹੇ ਸ਼ਤਕ੍ਰਤੁ! ਸਾਨੂੰ ਮੁੜ ਮੁੜ ਨਵਾਂ ਕਰਕੇ ਭਦ੍ਰ—ਪੂਰਨ ਭਦ੍ਰ—ਲਿਆ ਦੇ; ਇੱਛਾ-ਸ਼ਕਤੀ (ਊਰਜ) ਅਤੇ ਪਾਲਣਹਾਰ ਬਲ ਵੀ ਲਿਆ ਦੇ, ਜੇ ਹੇ ਇੰਦਰ, ਤੂੰ ਸਾਡੇ ਉੱਤੇ ਕਿਰਪਾਲੁ ਹੈਂ।

Mantra 29

स नो विश्वान्या भर सुवितानि शतक्रतो । यदिन्द्र मृळयासि नः ॥

ਹੇ ਸ਼ਤਕ੍ਰਤੁ! ਸਾਨੂੰ ਸਭ ਸੂਵਿਤਾਨੀ—ਸ਼ੁਭ ਰਹਿਨੁਮਾਈਆਂ ਅਤੇ ਯਥਾਰਥ ਸੁਖ-ਸਮ੍ਰਿੱਧੀਆਂ—ਲਿਆ ਦੇ, ਜੇ ਹੇ ਇੰਦਰ, ਤੂੰ ਸਾਡੇ ਉੱਤੇ ਕਿਰਪਾਲੁ ਹੈਂ।

Mantra 30

त्वामिद्वृत्रहन्तम सुतावन्तो हवामहे । यदिन्द्र मृळयासि नः ॥

ਹੇ ਵ੍ਰਿਤ੍ਰਹਨਤਮ! ਸੋਮ ਰਸ ਨਿਚੋੜਨ ਵਾਲੇ ਅਸੀਂ ਤੈਨੂੰ ਹੀ ਸੱਦਦੇ ਹਾਂ; ਹੇ ਇੰਦਰ, ਜੇ ਤੂੰ ਸਾਡੇ ਉੱਤੇ ਕਿਰਪਾਲੂ ਹੋਵੇਂ ਤਾਂ।

Mantra 31

उप नो हरिभिः सुतं याहि मदानां पते । उप नो हरिभिः सुतम् ॥

ਹੇ ਮਦਾਂ ਦੇ ਪਤੀ! ਆਪਣੇ ਹਰੀ (ਤਾਮ੍ਰਵਰਨ) ਅਸ਼ਵਾਂ ਨਾਲ ਪਿਸੇ ਹੋਏ ਸੋਮ ਵੱਲ ਸਾਡੇ ਕੋਲ ਨੇੜੇ ਆ; ਆਪਣੇ ਹਰੀ ਅਸ਼ਵਾਂ ਨਾਲ ਪਿਸੇ ਹੋਏ ਸੋਮ ਵੱਲ ਸਾਡੇ ਕੋਲ ਨੇੜੇ ਆ।

Mantra 32

द्विता यो वृत्रहन्तमो विद इन्द्रः शतक्रतुः । उप नो हरिभिः सुतम् ॥

ਜੋ ਦੋਹਾਂ ਵਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਸਰਵੋਤਮ ਵ੍ਰਿਤ੍ਰਹਨ ਹੈ—ਉਹ ਇੰਦਰ, ਸ਼ਤਕ੍ਰਤੁ, ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ; ਆਪਣੇ ਹਰੀ ਅਸ਼ਵਾਂ ਨਾਲ ਪਿਸੇ ਹੋਏ ਸੋਮ ਵੱਲ ਸਾਡੇ ਕੋਲ ਨੇੜੇ ਆ।

Mantra 33

त्वं हि वृत्रहन्नेषां पाता सोमानामसि । उप नो हरिभिः सुतम् ॥

ਹੇ ਵ੍ਰਿਤ੍ਰਹਨ! ਤੂੰ ਹੀ ਨਿਸ਼ਚੇ ਹੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸੋਮਾਂ ਦਾ ਪਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈਂ। ਆਪਣੇ ਹਰੀ (ਤਾਮ੍ਰਵਰਨ) ਅਸ਼ਵਾਂ ਨਾਲ, ਪੀੜ੍ਹਿਆ ਹੋਇਆ ਸੁਤ ਸੋਮ ਲੈ ਕੇ ਸਾਡੇ ਨੇੜੇ ਆ।

Mantra 34

इन्द्र इषे ददातु न ऋभुक्षणमृभुं रयिम् । वाजी ददातु वाजिनम् ॥

ਇੰਦਰ ਸਾਨੂੰ ਇਸ਼ੇ (ਪ੍ਰੇਰਣਾ) ਲਈ ਰਿਭੁਕ੍ਸ਼ਣ—ਰਿਭੁ—ਦੀ ਪਰਿਪੂਰਨਤਾ ਵਾਲੀ ਰਯਿ (ਸੰਪੱਤਾ) ਦੇਵੇ; ਅਤੇ ਵਾਜੀ ਸਾਨੂੰ ਵਾਜਿਨ—ਜਿੱਤਣ ਵਾਲਾ ਬਲ, ਸ਼ਕਤੀ ਵਧਾਉਣ ਵਾਲਾ ਪਰਾਕ੍ਰਮ—ਬਖ਼ਸ਼ੇ।

Frequently Asked Questions

It primarily invokes Sūrya (the rising sun), but it strongly overlaps with Indra’s language and even names Indra (Śakra, Vṛtrahan). The hymn uses both to express one aim: awakening and victory over obstacles.

Awakening (clarity and readiness), protection through the breaking of hindrances, and tangible increase—wealth (rayi) and winning strength/energy (vāja) for successful work.

At dawn or sunrise. The hymn’s imagery and purpose align with the moment the sun rises and the mind and world are being ‘awakened’ for the day.

Read Rig Veda in the Vedapath app

Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.

Continue reading in the Vedapath app

Open in App