HomeRig VedaMandala 1Sukta 131Mantra 6
Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 6

Sukta 1.131

Rishi: Gautama Rāhūgaṇa (traditionally for RV 1.131)
Devata: Indra (with an ancillary invocation of Uṣas)
Chandas: Triṣṭubh (probable)

उतो नो अस्या उषसो जुषेत ह्यर्कस्य बोधि हविषो हवीमभिः स्वर्षाता हवीमभिः । यदिन्द्र हन्तवे मृधो वृषा वज्रिञ्चिकेतसि । आ मे अस्य वेधसो नवीयसो मन्म श्रुधि नवीयसः ॥

उ॒तो नो॑ अ॒स्या उ॒षसो॑ जु॒षेत॒ ह्य१॒॑र्कस्य॑ बोधि ह॒विषो॒ हवी॑मभि॒: स्व॑र्षाता॒ हवी॑मभिः । यदि॑न्द्र॒ हन्त॑वे॒ मृधो॒ वृषा॑ वज्रि॒ञ्चिके॑तसि । आ मे॑ अ॒स्य वे॒धसो॒ नवी॑यसो॒ मन्म॑ श्रुधि॒ नवी॑यसः ॥

utó no asyā́ uṣásaḥ juṣéta hí arkásya bodhi havíṣo havī́ma-bhiḥ svaḥ-sā́tā havī́ma-bhiḥ | yád índra hántave mṛ́dho vṛ́ṣā vajrin cíketsi | ā́ me asyá vedhásaḥ návīyaso mánma śrudhi návīyasaḥ ||

ਅਤੇ ਇਹ ਉਸ਼ਾ (ਪ੍ਰਭਾਤ) ਵੀ ਸਾਡੇ ਵਿੱਚ ਆਨੰਦ ਲਵੇ; ਕਿਉਂਕਿ ਸਾਡੇ ਹਵਿਸ਼ਾਂ ਨਾਲ, ਸਾਡੇ ਆਹਵਾਨਾਂ ਨਾਲ—ਸਵਰ (ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਮਈ ਲੋਕ) ਜਿਤਾਉਣ ਵਾਲੇ ਆਹਵਾਨਾਂ ਨਾਲ—ਸਤੋਤ੍ਰ ਲਈ ਜਾਗ। ਹੇ ਇੰਦ੍ਰ, ਵਜ੍ਰਧਾਰੀ ਵ੍ਰਿਸ਼ਭ! ਜਦ ਤੂੰ ਹਮਲਾਵਰ ਰੋਕਾਂ (ਮ੍ਰਿਧ) ਨੂੰ ਮਾਰਣ ਦੀ ਰੀਤ ਪਛਾਣਦਾ ਹੈਂ, ਤਦ ਇਸ ਵੇਧਸ (ਰਿਸ਼ੀ) ਦੀ ਨਵੀਂ ਪ੍ਰੇਰਣਾ—ਮੇਰਾ ਇਹ ਨਵਾਂ ਮਨਨ—ਵੀ ਸੁਣ; ਇਸ ਨਵੇਂ ਨੂੰ ਸੁਣ।

उ॒तो इति॑ । नः॒ । अ॒स्याः । उ॒षसः॑ । जु॒षेत॑ । हि । अ॒र्कस्य॑ । बो॒धि॒ । ह॒विषः॑ । हवी॑मऽभिः । स्वः॑ऽसाता । हवी॑मऽभिः । यत् । इ॒न्द्र॒ । हन्त॑वे । मृधः॑ । वृषा॑ । व॒ज्रि॒न् । चिके॑तसि । आ । मे॒ । अ॒स्य । वे॒धसः॑ । नवी॑यसः । मन्म॑ । श्रु॒धि॒ । नवी॑यसः ॥उतो इति । नः । अस्याः । उषसः । जुषेत । हि । अर्कस्य । बोधि । हविषः । हवीमभिः । स्वःसाता । हवीमभिः । यत् । इन्द्र । हन्तवे । मृधः । वृषा । वज्रिन् । चिकेतसि । आ । मे । अस्य । वेधसः । नवीयसः । मन्म । श्रुधि । नवीयसः ॥uto iti | naḥ | asyāḥ | uṣasaḥ | juṣeta | hi | arkasya | bodhi | haviṣaḥ | havīma-bh iḥ | svaḥ-sātā | havīma-bhiḥ | yat | indra | hantave | mṛdhaḥ | vṛṣā | vajrin | ciketasi | ā | me | asya | vedhasaḥ | navīyasaḥ | manma | śrudhi | navīyasaḥ

उतोand also, moreover
उतो:
TypeIndeclinable
Rootउत
नःto/for us; of us
नः:
Sampradāna
TypePronoun
Rootअस्मद्
अस्याःof this (f.)
अस्याः:
Adhikaraṇa
TypePronoun
Rootइदम्
उषसःof Dawn (Uṣas)
उषसः:
Adhikaraṇa
TypeNoun
Rootउषस्
जुषेतmay (she) take pleasure in / accept
जुषेत:
Kartā
TypeVerb
Rootजुष्
हिfor, indeed
हि:
TypeIndeclinable
Rootहि
अर्कस्यof the hymn/praise
अर्कस्य:
Apādāna
TypeNoun
Rootअर्क
बोधिbe aware; take notice
बोधि:
Kartā
TypeVerb
Rootबुध्
हविषःof the oblation
हविषः:
Karma
TypeNoun
Rootहविस्
हवीमभिःwith invocations/offerings (havi-words)
हवीमभिः:
Karaṇa
TypeNoun
Rootहवीमभि
स्वर्षाताwinner of light/heaven; light-winning
स्वर्षाता:
Kartā
TypeAdjective/Epithet
Rootस्वर्-सा (√सा/सन् ‘to win, gain’)
हवीमभिःwith invocations/offerings
हवीमभिः:
Karaṇa
TypeNoun
Rootहवीमभि
यद्when/if; since
यद्:
TypeIndeclinable/Relative
Rootयद्
इन्द्रO Indra
इन्द्र:
Sampradāna
TypeNoun
Rootइन्द्र
हन्तवेto slay
हन्तवे:
Prayojana
TypeVerbal noun (infinitive)
Rootहन्
मृधःhostilities; assaults
मृधः:
Karma
TypeNoun
Rootमृध्
वृषाO bull; O mighty one
वृषा:
Sampradāna
TypeNoun/Adjective
Rootवृषन्
वज्रिन्O wielder of the vajra
वज्रिन्:
Sampradāna
TypeNoun/Adjective
Rootवज्रिन्
चिकेतसिyou have perceived/understood
चिकेतसि:
Kartā
TypeVerb
Rootचित्
hither; towards
:
TypeIndeclinable (preverb) / particle
Root
मेto/for me; of me
मे:
Sampradāna
TypePronoun
Rootअस्मद्
अस्यof this
अस्य:
Adhikaraṇa
TypePronoun
Rootइदम्
वेधसःof the worshipper/poet (the wise one)
वेधसः:
Sambandha
TypeNoun
Rootवेधस्
नवीयसःof the newer
नवीयसः:
Viśeṣaṇa
TypeAdjective (comparative)
Rootनव
मन्मthought; hymn; intention
मन्म:
Karma
TypeNoun
Rootमन्मन्
श्रुधिhear!
श्रुधि:
Kartā
TypeVerb
Rootश्रु
नवीयसःof the newer
नवीयसः:
Viśeṣaṇa
TypeAdjective (comparative)
Rootनव