Previous Verse
Next Verse

Padma Purana — Bhumi Khanda, Shloka 17

The Sukalā Account in the Vena Episode: Krikala, Pilgrimage, and the Primacy of Wifely-Dharma

गृहस्थस्य गृहः पुण्यः सत्यपुण्यसमन्वितः । सर्वतीर्थमयो वैश्य सर्वदेवसमन्वितः

gṛhasthasya gṛhaḥ puṇyaḥ satyapuṇyasamanvitaḥ | sarvatīrthamayo vaiśya sarvadevasamanvitaḥ

ਗ੍ਰਿਹਸਥ ਦਾ ਘਰ ਪੁਣ੍ਯਮਈ ਹੈ, ਸਤ੍ਯ ਅਤੇ ਪੁਣ੍ਯ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ। ਹੇ ਵੈਸ਼੍ਯ, ਉਹ ਨਿਸ਼ਚੇ ਹੀ ਸਭ ਤੀਰਥਾਂ ਦਾ ਸਰੂਪ ਹੈ ਅਤੇ ਸਭ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਹਾਜ਼ਰੀ ਨਾਲ ਯੁਕਤ ਹੈ।

गृहस्थस्यof the householder
गृहस्थस्य:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootगृहस्थ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/सम्बन्ध), एकवचन
गृहःhouse/home
गृहः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootगृह (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
पुण्यःmeritorious/holy
पुण्यः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootपुण्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण
सत्यपुण्यसमन्वितःendowed with truth and merit
सत्यपुण्यसमन्वितः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootसत्य (प्रातिपदिक) + पुण्य (प्रातिपदिक) + समन्वित (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; तृतीया-तत्पुरुष/समाहारार्थ (सत्येन पुण्येन च समन्वितः = endowed with truth and merit)
सर्वतीर्थमयःconsisting of all sacred places
सर्वतीर्थमयः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक) + तीर्थ (प्रातिपदिक) + मय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (सर्वेषां तीर्थानां मयः = consisting of all tīrthas)
वैश्यO Vaiśya
वैश्य:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootवैश्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन/प्रथमा, एकवचन; संबोधनार्थे प्रयोगः (O Vaiśya)
सर्वदेवसमन्वितःendowed with all deities
सर्वदेवसमन्वितः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक) + देव (प्रातिपदिक) + समन्वित (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; तृतीया-तत्पुरुष (सर्वैः देवैः समन्वितः = endowed with all gods)

Not specified in the provided excerpt (context needed from surrounding verses).

Primary Rasa: adbhuta

Secondary Rasa: shanta

Type: temple

Sandhi Resolution Notes: सत्यपुण्यसमन्वितः (समास) = सत्य + पुण्य + समन्वितः; सर्वतीर्थमयः (समास) = सर्व + तीर्थ + मयः; सर्वदेवसमन्वितः (समास) = सर्व + देव + समन्वितः.

FAQs

The verse praises the gṛhastha-āśrama: when a home is grounded in truth, ethical conduct, hospitality, and daily sacred duties, it becomes spiritually equivalent to pilgrimage—bringing sanctity into ordinary life.

‘Vaiśya’ functions as a direct address to the listener (or a representative of the householder/social order). It underscores that dharma and holiness are accessible within worldly responsibilities, not only through renunciation.

It teaches that truthfulness and virtuous living in the household—especially generosity and righteous conduct—create a sacred space where divine presence is honored, making everyday life a path of dharma.