Previous Verse
Next Verse

Padma Purana — Bhumi Khanda, Shloka 61

Sukalā’s Account: Ikṣvāku and Sudevā; the Boar’s Resolve and the Dharma of Battle

ततोऽहं पौरुषं कांत पश्यामि तव कीदृशम् । एवमुक्त्वा प्रियान्पुत्रान्समाहूय त्वरान्विता

tato'haṃ pauruṣaṃ kāṃta paśyāmi tava kīdṛśam | evamuktvā priyānputrānsamāhūya tvarānvitā

ਤਦ, ਹੇ ਪ੍ਰਿਯ, ਮੈਂ ਵੇਖਾਂਗੀ ਕਿ ਤੇਰਾ ਪੌਰੁਸ਼ ਕਿਹੋ ਜਿਹਾ ਹੈ। ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ ਉਸ ਨੇ ਤੁਰੰਤ ਆਪਣੇ ਪਿਆਰੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨੂੰ ਬੁਲਾ ਲਿਆ।

ततःthen
ततः:
Avyaya (Adverbial/अव्यय)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय; तदर्थ-स्थान/अनन्तरवाचक (then/thereupon)
अहम्I
अहम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formउत्तम-पुरुष-सर्वनाम, प्रथमा-विभक्ति (कर्ता), एकवचन
पौरुषम्valor; manliness
पौरुषम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootपौरुष (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन
कान्तO beloved
कान्त:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootकान्त (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति, एकवचन
पश्यामिI see
पश्यामि:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootदृश् (धातु)
Formलट्-लकार (वर्तमान), उत्तम-पुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्
तवyour
तव:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formमध्यम-पुरुष-सर्वनाम, षष्ठी-विभक्ति (सम्बन्ध), एकवचन
कीदृशम्of what kind
कीदृशम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootकीदृश (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; प्रश्नवाचक-विशेषणम् (पौरुषम्)
एवम्thus
एवम्:
Avyaya (Manner/प्रकार)
TypeIndeclinable
Rootएवम् (अव्यय)
Formअव्यय; प्रकारवाचक (thus)
उक्त्वाhaving said
उक्त्वा:
Purvakala (Prior action/पूर्वक्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु) + त्वा (प्रत्यय)
Formक्त्वान्त-अव्ययकृदन्त (absolutive/gerund); पूर्वक्रिया (having said)
प्रियान्dear
प्रियान्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootप्रिय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन; विशेषणम् (पुत्रान्)
पुत्रान्sons
पुत्रान्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootपुत्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), बहुवचन
समाहूयhaving summoned
समाहूय:
Purvakala (Prior action/पूर्वक्रिया)
TypeVerb
Rootसम् + आ + हु (धातु) + ल्यप् (प्रत्यय)
Formल्यबन्त-अव्ययकृदन्त (gerund); पूर्वक्रिया (having summoned/called together)
त्वरान्विताhastened; filled with urgency
त्वरान्विता:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootत्वरान्वित (प्रातिपदिक; त्वरा + अन्वित)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; समासः—तत्पुरुषः (त्वरया अन्विता = endowed with haste)

Unspecified female speaker (context-dependent within Bhūmi-khaṇḍa narrative)

Primary Rasa: vira

Secondary Rasa: raudra

Sandhi Resolution Notes: ततः+अहम्→ततोऽहं; प्रियान्+पुत्रान्→प्रियान्पुत्रान्; पुत्रान्+समाहूय→पुत्रान्समाहूय; त्वरा+अन्विता→त्वरान्विता.

FAQs

A woman challenges her beloved to demonstrate his prowess and then hastily summons her sons.

“Pauruṣa” indicates manly strength or valor—often the capacity to act courageously and effectively when tested.

No. This specific verse is narrative and does not explicitly mention deities, tīrthas, or cosmological elements.