Shloka 13
The Discourse of Rukmāṅgada
Prabodhinī Ekādaśī, Kārtika-vrata, and Satya-dharma
रुक्मांगद उवाच । जानामि तव शीलं तु कुलं जानामि भामिनि । तव वाक्येन हि चिरं मोहिनी रमिता मया ॥ १३ ॥
rukmāṃgada uvāca | jānāmi tava śīlaṃ tu kulaṃ jānāmi bhāmini | tava vākyena hi ciraṃ mohinī ramitā mayā || 13 ||
ਰੁਕਮਾਂਗਦ ਨੇ ਆਖਿਆ—ਹੇ ਭਾਮਿਨੀ, ਮੈਂ ਤੇਰਾ ਸੁਭਾਉ ਅਤੇ ਤੇਰਾ ਕੁਲ ਜਾਣਦਾ ਹਾਂ। ਹੇ ਮੋਹਿਨੀ, ਤੇਰੇ ਬਚਨਾਂ ਨਾਲ ਹੀ ਮੈਂ ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਮੋਹਿਤ ਹੋ ਕੇ ਤੇਰੇ ਨਾਲ ਰਮਿਆ ਰਿਹਾ॥੧੩॥
Rukmāṅgada
Vrata: none
Primary Rasa: shanta
Secondary Rasa: bhakti
FAQs
The verse highlights how मोह (delusion) can arise through enticing speech and attachment, and it frames a moment of recognition where one admits being misled—an important step toward reclaiming dharma and inner clarity.
Indirectly, it contrasts worldly fascination with the steadiness required for bhakti: the devotee must guard the mind from मोहिनी-like distractions and anchor attention in righteous discernment and devotion to the Divine.
No specific Vedāṅga (like Vyākaraṇa, Jyotiṣa, or Kalpa) is taught in this line; the practical takeaway is ethical vigilance regarding speech (vākyam) and its power to influence the mind.