Adhyaya 12: The Son Describes the Narakas: Mahāraurava, Tamas, Nikṛntana, Apratiṣṭha, Asipatravana, and Taptakumbha

Verse 1

इति श्रीमार्कण्डेयपुराणे पितृपुत्रसंवादो नाम एकादशोऽध्यायः । द्वादशोऽध्यायः । पितोवाच— साधु वत्स! त्वयाख्यातं संसारगहनं परम् । ज्ञानप्रदानसम्भूतं समाश्रित्य महाफलम् ॥

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸ਼੍ਰੀ ਮਾਰਕੰਡੇਯ ਪੁਰਾਣ ਦਾ ‘ਪਿਤਾ-ਪੁੱਤਰ ਸੰਵਾਦ’ ਨਾਮਕ ਗਿਆਰਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਸਮਾਪਤ ਹੋਇਆ। ਹੁਣ ਬਾਰ੍ਹਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਆਰੰਭ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਪਿਤਾ ਨੇ ਕਿਹਾ— “ਸਾਧੁ, ਸਾਧੁ, ਪਿਆਰੇ ਪੁੱਤਰ! ਤੂੰ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਗਹਿਰੇ ਜੰਗਲ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ ਹੈ; ਗਿਆਨ-ਦਾਨ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਮਹਾਨ ਫਲ ਦਾ ਆਸਰਾ ਲੈ ਕੇ…”

Verse 2

तत्र ते नरकाः सर्वे यथा वै रौरवस्तथा । वर्णितास्तान् समाचक्ष्व विस्तरेण महामते ॥

ਉੱਥੇ ਤੂੰ ਰੌਰਵ ਆਦਿ ਸਾਰੇ ਨਰਕਾਂ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਹੁਣ, ਹੇ ਮਹਾਤਮਾ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਦੱਸ।

Verse 3

पुत्र उवाच— रौरवस्ते समाख्यातः प्रथमं नरको मया । महाराैरवसंज्ञं तु शृणुष्व नरकं पितः ॥

ਪੁੱਤਰ ਨੇ ਕਿਹਾ— “ਰੌਰਵ ਨਾਮ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਨਰਕ ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਦੱਸਿਆ ਹੈ। ਹੁਣ, ਹੇ ਪਿਤਾ, ‘ਮਹਾਰੌਰਵ’ ਨਾਮਕ ਨਰਕ ਬਾਰੇ ਸੁਣੋ।”

Verse 4

योजनानां सहस्राणि सप्त पञ्च समन्ततः । तत्र ताम्रमयी भूमिरधस्तस्य हुताशनः ॥

ਹਰ ਪਾਸੇ ਸੱਤ ਅਤੇ ਪੰਜ ਹਜ਼ਾਰ ਯੋਜਨ ਤੱਕ ਤਾਂਬੇ ਦੀ ਬਣੀ ਧਰਤੀ ਹੈ; ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਅੱਗ ਵੱਸਦੀ ਹੈ।

Verse 5

तत्तापतप्ता सर्वाशा प्रोद्यदिन्दुसमप्रभा । विभात्यतिमहारौद्रा दर्शनस्पर्शनादिषु ॥

ਉਸ ਤਾਪ ਨਾਲ ਹਰ ਪਾਸੇ ਸੜਿਆ ਹੋਇਆ ਉਹ ਸਥਾਨ ਚੜ੍ਹਦੇ ਚੰਦ ਦੀ ਚਮਕ ਵਾਂਗ ਦਿੱਖਦਾ ਹੈ; ਪਰ ਦਰਸ਼ਨ, ਛੂਹ ਆਦਿ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਹੀ ਭਿਆਨਕ ਹੈ।

Verse 6

तस्यां बद्धः कराभ्यां च पद्भ्यां चैव यमानुगैः । मुच्यते पापकृन्मध्ये लुठमानः स गच्छति ॥

ਉੱਥੇ ਯਮ ਦੇ ਦੂਤ ਹੱਥ ਪੈਰ ਬੰਨ੍ਹ ਕੇ ਦੁਸ਼ਕਰਮੀ ਨੂੰ ਵਿਚਕਾਰ ਛੱਡ ਦਿੰਦੇ ਹਨ; ਅਤੇ ਉਹ ਤੜਫਦਾ, ਲੁੜਕਦਾ ਹੋਇਆ ਅੱਗੇ ਵਧਦਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

Verse 7

काकैर्वकैर्वृकोलूकैर्वृश्चिकैर्मशकैस्तथा । भक्ष्यमाणस्तथा गृध्रैर्द्रुतं मार्गे विकृष्यते ॥

ਕਾਂ, ਬਗਲੇ, ਭੇੜੀਏ ਅਤੇ ਉੱਲੂ, ਬਿਛੂ ਅਤੇ ਮੱਛਰ, ਅਤੇ ਗਿਦੜ/ਗਿੱਧ—ਇਹ ਸਭ ਉਸ ਨੂੰ ਖਾਂਦੇ ਹਨ; ਅਤੇ ਰਾਹ ਵਿੱਚ ਉਹ ਜਲਦੀ ਘਸੀਟਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

Verse 8

दह्यमानः पितर्मातर् भ्रातस्तातेति चाकुलः । वदत्यसकृदुद्विग्नो न शान्तिमधिगच्छति ॥

ਸੜਦਾ ਹੋਇਆ, ਘਬਰਾਇਆ ਉਹ ਮੁੜ ਮੁੜ ਚੀਕਦਾ ਹੈ—‘ਪਿਤਾ! ਮਾਤਾ! ਭਰਾ! ਪੁੱਤਰ!’—ਅਤੇ ਵਾਰ ਵਾਰ ਵਿਹਲ ਹੋ ਕੇ ਉਸ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤੀ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦੀ।

Verse 9

एवं तस्मान्नरैर्मोक्षो ह्यतिक्रान्तैरवाप्यते । वर्षायुतायुतैः पापं यैः कृतं दुष्टबुद्धिभिः ॥

ਉਸ ਤਕਲੀਫ਼ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੀ ਉਹ ਮਨੁੱਖ ਮੁਕਤੀ ਪਾਂਦੇ ਹਨ; ਦੁਸ਼ਟ ਬੁੱਧੀ ਨਾਲ ਪਾਪ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਕਰੋੜਾਂ ਕਰੋੜ ਸਾਲ ਦੁੱਖ ਭੋਗਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।

Verse 10

तथान्यस्तु तमो नाम सोऽतिशीतः स्वभावतः । महारौरववद्दीर्घस्तथा स तमसा वृतः ॥

ਇੱਕ ਹੋਰ ਨਰਕ ‘ਤਮਸ’ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਸੁਭਾਵ ਤੋਂ ਉਹ ਬਹੁਤ ਹੀ ਠੰਢਾ ਹੈ। ਮਹਾਰੌਰਵ ਵਾਂਗ ਉਹ ਵਿਸ਼ਾਲ ਹੈ ਅਤੇ ਘੋਰ ਹਨੇਰੇ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।

Verse 11

शीतार्तास्तत्र धावन्तो नरास्तमसि दारुणे । परस्परं समासाद्य परिरभ्याश्रयन्ति च ॥

ਠੰਢ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਮਨੁੱਖ ਉਸ ਭਿਆਨਕ ਹਨੇਰੇ ਵਿੱਚ ਇਧਰ-ਉਧਰ ਦੌੜਦੇ ਹਨ; ਇਕ ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਮਿਲ ਕੇ ਉਹ ਗਲੇ ਲੱਗਦੇ ਅਤੇ ਆਸਰਾ (ਗਰਮੀ) ਲਈ ਚਿਮੜ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

Verse 12

दन्तास्तेषाञ्च भज्यन्ते शीतार्तिपरिकम्पिताः । क्षुत्तृष्णाप्रबलास्तत्र तथैवान्येऽप्युपद्रवाः ॥

ਠੰਢ ਦੀ ਪੀੜ ਨਾਲ ਕੰਬਦਿਆਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦੰਦ ਟੁੱਟ ਕੇ ਝੜ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਉੱਥੇ ਭੁੱਖ ਤੇ ਤ੍ਰਿਹ ਬਹੁਤ ਤੀਬਰ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਹੋਰ ਕਲੇਸ਼ ਵੀ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।

Verse 13

हिमखण्डवहो वायुर्भिनत्त्यस्थीनि दारुणः । मज्जासृग्गलितं तस्मादश्नुवन्ति क्षुधान्विताः ॥

ਬਰਫ਼ ਦੇ ਟੁਕੜੇ ਲਿਆਉਣ ਵਾਲੀ ਭਿਆਨਕ ਹਵਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਹੱਡੀਆਂ ਨੂੰ ਚੀਰ ਦਿੰਦੀ ਹੈ; ਅਤੇ ਭੁੱਖ ਨਾਲ ਮਜਬੂਰ ਹੋ ਕੇ ਉਹ ਜੋ ਰਿਸਦਾ ਹੈ—ਗੁੱਦਾ ਤੇ ਲਹੂ—ਉਹੀ ਖਾਂਦੇ ਹਨ।

Verse 14

लेलिह्यमाना भ्राम्यन्ते परस्परसमागमे । एवं तत्रापि सुमहान् क्लेशस्तमसि मानवैः ॥

ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਨਾਲ ਟਕਰਾ ਕੇ ਉਹ ਪੀੜਾ ਵਿੱਚ ਲੇਟਦੇ ਅਤੇ ਘੁੰਮਦੇ ਹਨ। ਉਸ ਹਨੇਰੇ ਵਿੱਚ ਮਨੁੱਖ ਬਹੁਤ ਹੀ ਭਿਆਨਕ ਕਸ਼ਟ ਭੋਗਦੇ ਹਨ।

Verse 15

प्राप्यते ब्राह्मणश्रेष्ठ यावद्दुष्कृतसंक्षयः । निकृन्तन इति ख्यातस्ततो ’न्यो नरकोत्तमः ॥

ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਪਾਪਾਂ ਦਾ ਨਾਸ਼ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ, ਜੀਵ ਉੱਥੇ ਹੀ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ 'ਨਿਕ੍ਰਿੰਤਨ' ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇੱਕ ਹੋਰ ਮੁੱਖ ਨਰਕ ਹੈ।

Verse 16

तस्मिन् कुलालचक्राणि भ्राम्यन्त्यविरतं पितः । तेष्वारोप्य निकृत्यन्ते कालसूत्रेण मानवाः ॥

ਹੇ ਤਾਤ, ਉਸ ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਘੁਮਿਆਰ ਦੇ ਚੱਕਰ ਲਗਾਤਾਰ ਘੁੰਮਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਉਹਨਾਂ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹੇ ਹੋਏ ਮਨੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਕਾਲਸੂਤਰ ਦੁਆਰਾ ਕੱਟਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

Verse 17

यमानुगाङ्गुलिस्थेन आपादतलमस्तकम् । न चैषां जीवितभ्रंशो जायते द्विजसत्तम ॥

ਹੇ ਦ੍ਵਿਜਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ, ਯਮਦੂਤਾਂ ਦੀਆਂ ਉਂਗਲਾਂ (ਦੁਆਰਾ ਚਲਾਏ ਸੂਤਰ) ਨਾਲ ਪੈਰਾਂ ਤੋਂ ਸਿਰ ਤੱਕ ਕੱਟੇ ਜਾਣ 'ਤੇ ਵੀ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਾਣ ਨਹੀਂ ਨਿਕਲਦੇ।

Verse 18

छिन्नानि तेषां शतशः खण्डान्यैक्यं व्रजन्ति च । एवं वर्षसहस्राणि छिद्यन्ते पापकर्मिणः ॥

ਸੈਂਕੜੇ ਵਾਰ ਕੱਟੇ ਜਾਣ 'ਤੇ ਵੀ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਸਰੀਰ ਦੇ ਟੁਕੜੇ ਮੁੜ ਜੁੜ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਪਾਪੀਆਂ ਨੂੰ ਕੱਟਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

Verse 19

तावद् यावदशेषं वै तत्पापं हि क्षयं गतम् । अप्रतिष्ठञ्च नरकं शृणुष्व गदतो मम ॥

ਜਦ ਤੱਕ ਉਹ ਪਾਪ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਸ ਨਹੀਂ ਹੋ ਜਾਂਦਾ, ਤਦ ਤੱਕ (ਦੰਡ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ)। ਹੁਣ ਮੇਰੇ ਕੋਲੋਂ ਸੁਣੋ—ਮੈਂ ‘ਅਪ੍ਰਤਿਸ਼ਠ’ ਨਾਮਕ ਨਰਕ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕਰਦਾ ਹਾਂ।

Verse 20

अत्रस्थैर्नारकैर्दुःखमसह्यमनुभूयते । तान्येव यत्र चक्राणि घटीयन्त्राणि चान्यतः ॥

ਇਸ ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਜੀਵ ਅਸਹਿਨ ਪੀੜਾ ਭੋਗਦੇ ਹਨ—ਜਿੱਥੇ ਉਹੀ ਚੱਕਰ ਹਨ ਅਤੇ ਹੋਰ ਥਾਂ ਘਟੀ-ਯੰਤਰ (ਜਲ-ਚੱਕਰ ਯੰਤਰ) ਵੀ ਹਨ।

Verse 21

दुःखस्य हेतुभूतानि पापकर्मकृतां नृणाम् । चक्रेष्वारोपिताः केचिद् भ्राम्यन्ते तत्र मानवाः ॥

ਪਾਪ ਕਰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਲਈ ਦੁੱਖ ਦੇ ਆਧਾਰ ਬਣਨ ਵਾਲੇ ਕਾਰਣ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਕੁਝ ਮਨੁੱਖ ਚੱਕਰਾਂ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਉੱਥੇ ਘੁੰਮਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।

Verse 22

यावद्वर्षसहस्राणि न तेषां स्थितिरन्तरा । घटीयन्त्रेषु चैवाऽन्यो बद्धस्तोये यथा घटी ॥

ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਵਿਰਾਮ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਦੂਜਾ ਘਟੀ-ਯੰਤਰ ਵਿੱਚ ਬੰਨ੍ਹਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਘੜਾ (ਘਟੀ) ਹੋਵੇ।

Verse 23

भ्राम्यन्ते मानवाः रक्तमुदिगरन्तः पुनः पुनः । अस्त्रैर्मुखविनिष्क्रान्तैः नेत्रैरश्रुविलम्बिभिः ॥

ਮਨੁੱਖ ਮੁੜ ਮੁੜ ਖੂਨ ਉਲਟੀ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਘੁੰਮਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ—ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮੂੰਹੋਂ ਹਥਿਆਰ ਨਿਕਲਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਅੱਖਾਂ ਹੰਝੂਆਂ ਦੀ ਧਾਰ ਨਾਲ ਥੱਲੇ ਲਟਕਦੀਆਂ ਵਗਦੀਆਂ ਹਨ।

Verse 24

दुःखानि ते प्राप्नुवन्ति यान्यसह्यानि जन्तुभिः । असिपत्रवनं नाम नरकं शृणु चापरम् ॥

ਉਹ ਜੀਵਾਂ ਲਈ ਅਸਹਿਣਯ ਦੁੱਖ ਭੋਗਦੇ ਹਨ। ਹੁਣ ‘ਅਸਿਪਤ੍ਰਵਨ’ ਨਾਮ ਦੇ ਹੋਰ ਨਰਕ ਬਾਰੇ ਵੀ ਸੁਣੋ—ਤਲਵਾਰ-ਪੱਤਿਆਂ ਦਾ ਜੰਗਲ।

Verse 25

योजनानां सहस्रं यो ज्वलदग्न्यास्तृतावनिः । तप्ताः सूर्यकरैश्चण्डैर्यत्रातीव सुदारुणैः ॥

ਉੱਥੇ ਹਜ਼ਾਰ ਯੋਜਨ ਵਿਸਤਾਰ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਖੇਤਰ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀ ਧਰਤੀ ਜਲਦੀ ਅੱਗ ਨਾਲ ਢੱਕੀ ਹੋਈ ਹੈ; ਉੱਥੇ ਜੀਵ ਸੂਰਜ ਦੀਆਂ ਤੀਖੀਆਂ, ਅਤਿ ਕਠੋਰ ਕਿਰਨਾਂ ਨਾਲ ਸੜਦੇ ਹਨ।

Verse 26

प्रपतन्ति सदा तत्र प्राणिनो नरकौकसः । तन्मध्ये च वनं रम्यं स्निग्धपत्रं विभाव्यते ॥

ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਜੀਵ ਲਗਾਤਾਰ ਉੱਥੇ ਡਿੱਗਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ; ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਮਨਮੋਹਕ ਜੰਗਲ ਦਿੱਸਦਾ ਹੈ, ਚਮਕੀਲੇ ਤੇ ਘਣੇ, ਹਰੇ-ਭਰੇ ਪੱਤਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ।

Verse 27

पत्राणि तत्र खङ्गानां फलानि द्विजसत्तमम् । श्वानश्च तत्र सबलाः स्वनन्त्ययुतशोभिताः ॥

ਹੇ ਦ੍ਵਿਜ-ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ! ਉੱਥੇ ਪੱਤੇ ਵੀ ਤਲਵਾਰਾਂ ਹਨ ਅਤੇ ਫਲ ਵੀ। ਉੱਥੇ ਬਲਵਾਨ ਕੁੱਤੇ ਹਨ, ਅਨੇਕਾਂ ਹੂਕਾਰਾਂ ਤੇ ਚੀਖਾਂ ਨਾਲ ਭਿਆਨਕ।

Verse 28

महावक्त्रा महादंष्ट्रा व्याघ्रा इव भयानकाः । ततस्तद्वनमालोक्य शिशिरच्छायमग्रतः ॥

ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮੂੰਹ ਵੱਡੇ ਅਤੇ ਦੰਦ ਭਾਰੀ ਹਨ—ਬਾਘ ਵਾਂਗ ਭਿਆਨਕ। ਫਿਰ ਉਸ ਜੰਗਲ ਦੀ ਠੰਢੀ ਛਾਂ ਆਪਣੇ ਸਾਹਮਣੇ ਵੇਖ ਕੇ,

Verse 29

प्रयान्ति प्राणिनस्तत्र तीव्रतृट्परिपीडिताः । हा मातर्हा तात ! इति क्रन्दन्तोऽतीव दुःखिताः ॥

ਬਹੁਤ ਪਿਆਸ ਨਾਲ ਵਿਆਕੁਲ ਅਤੇ ਦੁੱਖ ਨਾਲ ਭਰੇ ਹੋਏ ਜੀਵ, 'ਹਾਏ ਮਾਂ! ਹਾਏ ਪਿਤਾ!' ਪੁਕਾਰਦੇ ਹੋਏ ਉੱਥੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

Verse 30

दह्यमानाङ्घ्रयुगला धरणीस्थेन वह्निना । तेषां गतानां तत्रासिपत्रपाती समीरणः ॥

ਜ਼ਮੀਨ ਦੀ ਅੱਗ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪੈਰ ਸੜਦੇ ਹਨ। ਉੱਥੇ ਪਹੁੰਚਣ 'ਤੇ ਅਜਿਹੀ ਹਵਾ ਚੱਲਦੀ ਹੈ ਜੋ ਤਲਵਾਰ ਵਰਗੇ ਪੱਤਿਆਂ ਨੂੰ ਡਿਗ੍ਹਾ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।

Verse 31

प्रवाति तेन पात्यन्ते तेषां खड्गान्यथोपरि । ततः पतन्ति ते भूमौ ज्वलत्पावकसञ्चये ॥

ਹਵਾ ਕਾਰਨ ਉੱਪਰੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ 'ਤੇ ਤਲਵਾਰਾਂ ਡਿੱਗਦੀਆਂ ਹਨ; ਫਿਰ ਉਹ ਬਲਦੀ ਹੋਈ ਅੱਗ ਦੇ ਢੇਰ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗ ਪੈਂਦੇ ਹਨ।

Verse 32

लेलिह्यमाने चान्यत्र व्याप्ताशेषमहीतले । सारमेयास्ततः शीघ्रं शातयन्ति शरीरतः ॥

ਜਦੋਂ ਭੜਕਦੀ ਹੋਈ ਅੱਗ ਸਾਰੀ ਜ਼ਮੀਨ 'ਤੇ ਫੈਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਕੁੱਤੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਰੀਰਾਂ ਨੂੰ ਪਾੜ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।

Verse 33

तेषामङ्गानि रुदतामनेकान्यतिभीषणाः । असिपत्रवनं तात ! मयैतत्कीर्तितं तव ॥

ਰੋਂਦੇ ਹੋਏ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅੰਗਾਂ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਟੁਕੜੇ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਭਿਆਨਕ ਹੈ। ਹੇ ਪਿਆਰੇ, ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਅਸੀਪਤਰਵਨ ਨਰਕ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ ਹੈ।

Verse 34

अतः परं भीमतरेण तप्तकुम्भं निबोध मे । समन्ततस्तप्तकुम्भा वह्निज्वालासमावृताः ॥

ਹੁਣ ਮੇਰੇ ਕੋਲੋਂ ਤਪਤਕੁੰਭ ਨਾਮਕ ਹੋਰ ਵੀ ਭਿਆਨਕ ਨਰਕ ਬਾਰੇ ਸੁਣੋ। ਚਾਰੇ ਪਾਸੇ ਤਪਦੇ ਹੋਏ ਕੜਾਹੇ ਹਨ, ਜੋ ਅੱਗ ਦੀਆਂ ਲਪਟਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰੇ ਹੋਏ ਹਨ।

Verse 35

ज्वलदग्निचयोद्वृत्ततैलायश्चूर्णपूरिताः । तेषु दुष्कृतकर्माणो याम्यैः क्षिप्ता ह्यधोमुखाः ॥

ਉਹ ਕੜਾਹੇ ਬਲਦੀ ਅੱਗ, ਉਬਲਦੇ ਤੇਲ ਅਤੇ ਲੋਹੇ ਦੇ ਚੂਰਨ ਨਾਲ ਭਰੇ ਹੋਏ ਹਨ। ਯਮਦੂਤ ਪਾਪੀਆਂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਸਿਰ ਦੇ ਭਾਰ ਸੁੱਟ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।

Verse 36

क्वाथ्यन्ते विस्फुटद्गात्र-गलन्मज्जजलाविलाः । स्फुरत्कपालनेत्रास्थिच्छिद्यमाना विभीषणैः ॥

ਉਹ ਉਬਾਲੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ—ਅੰਗ ਫਟ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਮਿੱਝ ਵਗਣ ਨਾਲ ਤਰਲ ਗੰਧਲਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ—ਜਦੋਂ ਕਿ ਭਿਆਨਕ ਜੀਵ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵੱਢਦੇ ਹਨ।

Verse 37

गृध्रैरुत्पाट्य मुच्यन्ते पुनस्तेष्वेव वेगितैः । पुनः सिमसिमायन्ते तैलेनैक्यं व्रजन्ति च ॥

ਗਿਰਝਾਂ ਦੁਆਰਾ ਖਿੱਚੇ ਜਾਣ 'ਤੇ ਉਹ ਛੁੱਟਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਫਿਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਹੀ ਕੜਾਹਿਆਂ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਸੁੱਟ ਦਿੱਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਫਿਰ ਸੜਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਤੇਲ ਨਾਲ ਇੱਕਮਿਕ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

Verse 38

द्रवीभूतैः शिरोगात्र-स्नायु-मांस-त्वगस्थिभिः । ततो याम्यैर्नरैराशु दर्व्या घट्टनघट्टिताः ॥

ਸਿਰ, ਸਰੀਰ, ਨਾੜੀਆਂ, ਮਾਸ, ਚਮੜੀ ਅਤੇ ਹੱਡੀਆਂ ਪਿਘਲ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਤਦ ਯਮ ਦੇ ਸੇਵਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕੜਛੀ ਨਾਲ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਰਿੜਕਦੇ ਅਤੇ ਖੁਰਚਦੇ ਹਨ।

Verse 39

कृतावर्ते महातैले मथ्यन्ते पापकर्मिणः । एष ते विस्तरेणोक्तस्तप्तकुम्भो मया पितः ॥

ਉਸ ਮਹਾਨ ਤੇਲ ਵਿੱਚ, ਘੁੰਮਣਘੇਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਘੁਮਾਉਂਦੇ ਹੋਏ, ਪਾਪੀਆਂ ਨੂੰ ਰਿੜਕਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮੈਂ, ਤੇਰੇ ਪਿਤਾ ਨੇ, ਤੈਨੂੰ ਤਪਤਕੁੰਭ ਨਰਕ ਦਾ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ ਹੈ।