Shloka 85
वासिष्ठकथनम् (आदित्य–सोमवंशवर्णनम् तथा रुद्रसहस्रनाम-प्रशंसा)
Devanagari script
व्यालरूपी बिलावासी गुहावासी तरंगवित् वृक्षः श्रीमालकर्मा च सर्वबन्धविमोचनः
Transliteration
vyālarūpī bilāvāsī guhāvāsī taraṃgavit vṛkṣaḥ śrīmālakarmā ca sarvabandhavimocanaḥ
Translation
ਉਹ ਵਿਆਲਰੂਪੀ—ਮਹਾਂ ਸੱਪ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ; ਬਿਲਾਵਾਸੀ ਤੇ ਗੁਹਾਵਾਸੀ—ਗੁਫ਼ਾਵਾਂ ਅਤੇ ਦਰਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਸਣ ਵਾਲਾ। ਉਹ ਤਰੰਗਵਿਤ—ਲਹਿਰਾਂ ਦੀ ਚਾਲ ਜਾਣਨ ਵਾਲਾ; ਉਹ ਵਿਸ਼ਵ-ਵ੍ਰਿਖ਼ ਵਾਂਗ ਖੜਾ ਹੈ। ਉਸ ਦਾ ਕਰਮ ਸ਼੍ਰੀਮਯ, ਮੰਗਲਮਯ ਹੈ; ਅਤੇ ਉਹ ਸਭ ਬੰਧਨਾਂ ਤੋਂ ਛੁਡਾਉਣ ਵਾਲਾ ਹੈ।
Word by Word
व्यालरूपी (vyālarūpī)one who takes the form of a serpent/ferocious being
व्यालरूपी (vyālarūpī):
बिलावासी (bilāvāsī)dweller in holes/caverns
बिलावासी (bilāvāsī):
गुहावासी (guhāvāsī)dweller in caves/secret abodes (also the indweller of the heart-cave)
गुहावासी (guhāvāsī):
तरंगवित् (taraṅgavit)knower of waves/currents (knower of the mind’s fluctuations)
तरंगवित् (taraṅgavit):
वृक्षः (vṛkṣaḥ)the Tree, support of the worlds
वृक्षः (vṛkṣaḥ):
श्रीमालकर्मा (śrīmāla-karmā)whose action/work is auspicious and splendid (garlanded with Śrī)
श्रीमालकर्मा (śrīmāla-karmā):
सर्वबन्धविमोचनः (sarva-bandha-vimocanaḥ)liberator from all bonds/bondage
सर्वबन्धविमोचनः (sarva-bandha-vimocanaḥ):
Speaker
Suta Goswami (narrating the Shiva Sahasranama to the sages of Naimisharanya)