Shloka 1

सूर्यरथ-रचना, ध्रुव-प्रेरणा, मास-गणाः च

Jyotish-chakra: Surya’s Motion and Monthly Retinues

Devanagari script

इति श्रीलिङ्गमहापुराणे पूर्वभागे ज्योतिश्चक्रे सूर्यगत्यादिकथनं नाम चतुःपञ्चाशत्तमो ऽध्यायः सूत उवाच छरिओत् ओफ़् सूर्य सौरं संक्षेपतो वक्ष्ये रथं शशिन एव च ग्रहाणाम् इतरेषां च यथा गच्छति चाम्बुपः

Transliteration

iti śrīliṅgamahāpurāṇe pūrvabhāge jyotiścakre sūryagatyādikathanaṃ nāma catuḥpañcāśattamo 'dhyāyaḥ sūta uvāca chariot of Sūrya sauraṃ saṃkṣepato vakṣye rathaṃ śaśina eva ca grahāṇām itareṣāṃ ca yathā gacchati cāmbupaḥ

Translation

ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸ਼੍ਰੀ ਲਿੰਗ ਮਹਾਪੁਰਾਣ ਦੇ ਪੂਰਵ-ਭਾਗ ਵਿੱਚ ਜੋਤਿਸ਼-ਚੱਕਰ ਅਧੀਨ ‘ਸੂਰਜ-ਗਤੀ ਆਦਿ ਦਾ ਕਥਨ’ ਨਾਮਕ ਚਤੁಃਪੰਚਾਸੱਤਮ ਅਧਿਆਇ। ਸੂਤ ਨੇ ਕਿਹਾ—ਮੈਂ ਸੰਖੇਪ ਵਿੱਚ ਸੂਰਜ ਦੇ ਰਥ, ਚੰਦਰਮਾ ਦੇ ਰਥ, ਅਤੇ ਹੋਰ ਗ੍ਰਹਿਆਂ ਦੀ ਗਤੀ—ਉਹ ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਕਿਵੇਂ ਚਲਦੇ ਹਨ—ਦਾ ਵਰਣਨ ਕਰਾਂਗਾ।

Word by Word

• iti: thus

• śrī-liṅga-mahāpurāṇe: in the auspicious Liṅga Mahāpurāṇa

• pūrva-bhāge: in the former section

• jyotiḥ-cakre: in the wheel/system of luminaries (astral order)

• sūrya-gati-ādi-kathanam: the narration of the Sun’s motion and related topics

• nāma: named

• adhyāyaḥ: chapter

• sūta uvāca: Sūta said

• sūryasya: of the Sun

• sauraṃ: belonging to Sūrya/solar

• saṃkṣepataḥ: briefly

• vakṣye: I will explain

• ratham: chariot

• śaśinaḥ: of the Moon

• eva ca: and also

• grahāṇām: of the planets

• itareṣām: of the others

• ca: and

• yathā: how/in what manner

• gacchati: they move/proceed

• ambupaḥ: in the sky/ether (as a moving expanse)

Speaker

Sūta (Sūta Gosvāmin) narrating to the sages of Naimiṣāraṇya