Verse 6

Ekakshara

Sanskrit (Devanagari)

धाता विधाता पवनः सुपर्णो विष्णुर्वराहो रजनी रहश्च । भूतं भविष्यत्प्रभवः क्रियाश्च । कालः क्रमस्त्वं परमाक्षरं च ॥६॥

Padapatha (Word Split)

धाता । विधाता । पवनः । सुपर्णः । विष्णुः । वराहः । रजनी । रहः । च । भूतम् । भविष्यत्-प्रभवः । क्रियाः । च । कालः । क्रमः । त्वम् । परम-अक्षरम् । च ।

IAST Transliteration

dhātā vidhātā pavanaḥ suparṇo viṣṇur varāho rajanī rahaś ca | bhūtaṃ bhaviṣyatprabhavaḥ kriyāś ca | kālaḥ kramas tvaṃ paramākṣaraṃ ca ||6||

Translation

ତୁମେ ଧାତା ଓ ବିଧାତା; ପବନ; ସୁପର୍ଣ୍ଣ; ବିଷ୍ଣୁ; ବରାହ; ରଜନୀ ଓ ରହସ୍ୟ ମଧ୍ୟ ତୁମେ। ଭୂତ ଓ ଭବିଷ୍ୟତର ପ୍ରଭବ, ଏବଂ କ୍ରିୟାମାନେ ତୁମେ; କାଳ ଓ କ୍ରମ ତୁମେ—ପରମ ଅକ୍ଷର ମଧ୍ୟ ତୁମେ।

Academic Translation

(You are) the establisher and the disposer, the wind, the fair-winged (bird), Viṣṇu, the Boar, night and secrecy; the past and the source of the future, and actions; time and sequence—you are also the supreme Imperishable (Akṣara).

Verse Context

• Akṣara Brahman (the imperishable) as the ground of time, causality, and divine functions
• Mahavakya: Strongly aligns with ‘aham brahmāsmi’/‘ayam ātmā brahma’ when read as the ultimate identity of Self with the ‘paramākṣara’ beyond time (kāla) and sequence (krama).
• Atharva
• Chandas: Mixed/irregular (stotra-style; not securely assignable to a single strict meter)