
ଅଧ୍ୟାୟ ୩୬୧ରେ ଈଶ୍ୱର–ଦେବୀ ସମ୍ବାଦ ମାଧ୍ୟମରେ ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ତୀର୍ଥ-ଉପଦେଶ ଦିଆଯାଇଛି। ସାଧକଙ୍କୁ ହିରଣ୍ୟାତଟକୁ ଯିବାକୁ କୁହାଯାଏ ଏବଂ ସେଠାରେ ‘ଘଟିକାସ୍ଥାନ’ ନାମକ ଏକ ବିଶେଷ ସ୍ଥାନ ଉଲ୍ଲେଖ ହୋଇଛି, ଯାହା ପୂର୍ବେ ଏକ ସିଦ୍ଧ ଋଷିଙ୍କ ସହ ସମ୍ବନ୍ଧିତ ଥିଲା। ଏହି ସ୍ଥାନର ପବିତ୍ରତା ମୃକଣ୍ଡୁଙ୍କ ଯୋଗସିଦ୍ଧି ଦ୍ୱାରା ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ବୋଲି କଥା ଆସେ। ସେ ଧ୍ୟାନ-ଯୋଗରେ—ଏକ ନାଡୀ-ପରିମାଣ ମଧ୍ୟରେ ଫଳସିଦ୍ଧି ହେବାର ଉଲ୍ଲେଖ ସହ—ସେଠାରେ ଲିଙ୍ଗ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କଲେ। ଏହି ଲିଙ୍ଗ ‘ମାର୍କଣ୍ଡେଶ୍ୱର’ ନାମରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ; ତାହାର ଦର୍ଶନ ଓ ପୂଜା ମାତ୍ରେ ସର୍ବପାପ ଉପଶମନ/ନାଶ ହୁଏ ବୋଲି ଗ୍ରନ୍ଥ ଉଦ୍ଘାଟନ କରେ। ଅନ୍ତର୍ମୁଖ ତପସ୍ୟା ଓ ସାଧାରଣ ଭକ୍ତି-ସେବାର ସମ୍ବନ୍ଧ ଦେଖାଇ, ପ୍ରଭାସକ୍ଷେତ୍ରର ଏକ ସୂକ୍ଷ୍ମ ତୀର୍ଥ-ମାନଚିତ୍ରକୁ ଯାତ୍ରା-ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଭାବେ ଏଠାରେ ଦିଆଯାଇଛି।
Verse 1
ईश्वर उवाच । ततो गच्छेन्महादेवि हिरण्यातटसंस्थितम् । घटिकास्थानमिति च यत्र सिद्धः पुरा ऋषिः
ईश्वर କହିଲେ—ତାପରେ, ହେ ମହାଦେବୀ, ହିରଣ୍ୟା ନଦୀତଟରେ ଅବସ୍ଥିତ ‘ଘଟିକାସ୍ଥାନ’ ନାମକ ସ୍ଥାନକୁ ଯିବା ଉଚିତ, ଯେଉଁଠାରେ ପୁରାତନକାଳରେ ଜଣେ ଋଷି ସିଦ୍ଧି ପ୍ରାପ୍ତ କରିଥିଲେ।
Verse 2
नाड्यैकया मृकण्डस्तु ध्यानयोगाद्वरानने । तत्रैव स्थापितं लिंगं मार्कंडेश्वरनामतः । सर्वपापोपशमनं दर्शनात्पूजनादपि
ହେ ସୁମୁଖୀ! ମୃକଣ୍ଡ ଧ୍ୟାନଯୋଗବଳେ ଏକ ନାଡୀ-କ୍ଷଣରେ ସେଠାରେ ମାର୍କଣ୍ଡେଶ୍ୱର ନାମକ ଲିଙ୍ଗ ସ୍ଥାପନ କଲେ। ତାହାର ଦର୍ଶନ ଓ ପୂଜାମାତ୍ରେ ସମସ୍ତ ପାପ ଶାନ୍ତ ହୁଏ।
Verse 360
इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्ये मार्कंडेश्वरमाहात्म्यवर्णनंनाम षष्ट्युत्तर त्रिशततमोऽध्यायः
ଏହିପରି ଶ୍ରୀସ୍କାନ୍ଦ ମହାପୁରାଣର ଏକାଶୀତିସାହସ୍ରୀ ସଂହିତାର ସପ୍ତମ ପ୍ରଭାସଖଣ୍ଡର ପ୍ରଥମ ପ୍ରଭାସକ୍ଷେତ୍ରମାହାତ୍ମ୍ୟରେ ‘ମାର୍କଣ୍ଡେଶ୍ୱରମାହାତ୍ମ୍ୟବର୍ଣ୍ଣନ’ ନାମକ ୩୬୧ତମ ଅଧ୍ୟାୟ ସମାପ୍ତ ହେଲା।