Adhyaya 286
ଏହି ଅଧ୍ୟାୟ ପ୍ରଭାସ-କ୍ଷେତ୍ରର ଯାତ୍ରାବର୍ଣ୍ଣନରେ ଦେବୀଙ୍କୁ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ କରି ଈଶ୍ୱରଙ୍କ ଉପଦେଶରୂପେ ରଚିତ। ଈଶ୍ୱର ତୀର୍ଥଯାତ୍ରୀଙ୍କୁ ‘ପାପ-ନାଶନ’ ବାଲାର୍କ ତୀର୍ଥକୁ ଯିବାକୁ କହନ୍ତି ଏବଂ ଏହା ଅଗସ୍ତ୍ୟ ଆଶ୍ରମର ଉତ୍ତରେ, ଅଧିକ ଦୂର ନୁହେଁ ବୋଲି ନିର୍ଦ୍ଦେଶ କରନ୍ତି। ତାପରେ ନାମକାରଣ କଥାହୁଏ—ପ୍ରାଚୀନ କାଳରେ ସୂର୍ଯ୍ୟ (ଅର୍କ) ବାଳରୂପ ଧାରଣ କରି ସେଠାରେ ତପ କରିଥିଲେ, ତେଣୁ ସ୍ଥାନଟି ‘ବାଲାର୍କ’ ନାମରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ। ଫଳଶ୍ରୁତି ଅନୁସାରେ ରବିବାର ଦର୍ଶନ କଲେ କୁଷ୍ଠ ଆଦି ରୋଗ ହୁଏ ନାହିଁ ଏବଂ ଶିଶୁମାନଙ୍କର ରୋଗଜନ୍ୟ ଦୁଃଖ ମଧ୍ୟ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଏ ନାହିଁ। ଏଭଳି ଏହି ଅଂଶରେ ପବିତ୍ର ଭୂଗୋଳ, ନାମୋତ୍ପତ୍ତି ଓ କାଳନିୟତ ଭକ୍ତିସହିତ ଜଡିତ ଆରୋଗ୍ୟଫଳ ଏକତ୍ର ହୋଇଛି।
Shlokas
Verse 1
ईश्वर उवाच । ततो गच्छेन्महादेवि बालार्कं पापनाशनम् । अगस्त्याश्रमतो देवि उत्तरे नातिदूरतः
ଈଶ୍ୱର କହିଲେ—ତାପରେ, ହେ ମହାଦେବୀ, ପାପନାଶକ ବାଲାର୍କଙ୍କ ନିକଟକୁ ଯିବା ଉଚିତ; ହେ ଦେବୀ, ସେ ଅଗସ୍ତ୍ୟାଶ୍ରମର ଉତ୍ତରେ ଅତି ଦୂର ନୁହେଁ।
Verse 2
बाल एव तु यत्रार्कस्तपस्तेपे पुरा प्रिये । तेन बालार्क इत्येतन्नाम ख्यातं धरातले
ହେ ପ୍ରିୟେ, ଯେଉଁ ସ୍ଥାନରେ ସୂର୍ଯ୍ୟ ପୂର୍ବେ ବାଳକ ରୂପେ ତପ କରିଥିଲେ, ସେହି କାରଣରୁ ଧରାତଳରେ ତାହା ‘ବାଲାର୍କ’ ନାମରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହେଲା।
Verse 3
तं दृष्ट्वा रविवारेण न कुष्ठी जायते नरः । बालानां रोगजा पीडा न संभूयात्कदाचन
ରବିବାର ଦିନ ତାହାକୁ ଦର୍ଶନ କଲେ ମନୁଷ୍ୟ କେବେ କୁଷ୍ଠରୋଗୀ ହୁଏ ନାହିଁ; ଶିଶୁମାନଙ୍କର ରୋଗଜନିତ ପୀଡା ମଧ୍ୟ କଦାପି ଉଦ୍ଭବ ହୁଏ ନାହିଁ।
Verse 286
इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे प्रथमे प्रभासक्षेत्र माहात्म्ये बालार्कमाहात्म्यवर्णनंनाम षडशीत्युत्तरद्विशततमोऽध्यायः
ଏହିପରି ଶ୍ରୀସ୍କନ୍ଦ ମହାପୁରାଣର ଏକାଶୀ-ସହସ୍ର ଶ୍ଲୋକସଂହିତାର ସପ୍ତମ ପ୍ରଭାସଖଣ୍ଡର, ପ୍ରଥମ ପ୍ରଭାସକ୍ଷେତ୍ର-ମାହାତ୍ମ୍ୟର ଅନ୍ତର୍ଗତ “ବାଲାର୍କ-ମାହାତ୍ମ୍ୟ-ବର୍ଣ୍ଣନ” ନାମକ ୨୮୬ତମ ଅଧ୍ୟାୟ ସମାପ୍ତ ହେଲା।